Ta cisza nie wróży nic dobrego

W książce Nowa psychologia miłości Robert Sternberg pokazuje 26 typów narracji miłosnych definiujących sposób przeżywania bliskich związków, jakie uzyskał w swoich badaniach nad małżeństwami. Każdy z tych typów zawiera w sobie założenia wskazujące, po czym poznaje się dobry związek i co się w nim przeżywa. Jeden z typów związków autor nazywa określeniem miłość jako opowieść fantastyczno-naukowa. Realizujący ten schemat wierzą, że różni ludzie są jakoby z innych planet, więc nie rozumieją się nawzajem i posiadają przypisane im tylko właściwe cechy. W tej opowieści na przykład Marsjanie muszą mieć pewne cechy i nie wolno im mieć innych po to właśnie, aby Wenusianki wiedziały jaka jest ich instrukcja obsługi i odwrotnie.

Ten spopularyzowany przez serię poradników mit jest właśnie przykładem tendencyjności atrybucyjnej i szerzej zniekształceń poznawczych, którymi nasz umysł próbuje uprościć złożoną rzeczywistość. W efekcie wydaje się, jakby cały świat naprawdę składał się z przybyszów z tych dwóch planet, chociaż pozostając w tej metaforze, w kosmosie istnieją jeszcze inne ciała stałe i to w dużej ilości. Szerzej mit Marsjan i Wenusianek dekonstruuje Scott Lilienfeld w książce 50 mitów psychologii popularnej. Wiadomo, że taktyki twarde w efekcie powodują spadek uległości oraz wywołują frustrację i obniżają poczucie zadowolenia ze związku.