Raport Draghiego i konkurencyjność UE | #KR116 | Michał Andrzejewski | #KapitalneRozmowy

Dzień dobry, Andrzej Mierzwa. Witam wszystkich serdecznie w kolejnych Kapitalnych Rozmowach. Dzisiaj trochę niecodzienna dekoracja. Jesteśmy w kopii Parlamentu Europejskiego, sali posiedzeń, a ta kopia znajduje się w Biurze Parlamentu Europejskiego w Warszawie przy ulicy Jasnej 14, do którego to biura, zresztą serdecznie Was zapraszam, na spotkania z Europą. The reason for changing the decoration? Today we would like to talk about the report of Mario Draghiego concerning the growth of competitiveness in Europe. Ja jestem osobiście dużym zwolennikiem Unii Europejskiej, ale słyszę i widzę ostatnio w mediach niepopolskich informacje o tym, że Unia troszeczkę odchodzi od swoich korzeni i traci troszeczkę rozpę czy nawet niektórzy mówią cel działania.

Przypomnijmy, że poprzedniszka Unii Europejska Wspólnota Gospodarcza miała za cel Zniesienie wszelkich taryf, barier dotyczących obrotu towarami, usługami, kapitałem i ludźmi. Niestety Unia skoncentrowała się ostatnio na innych celach, to też nic dziwnego, że we wrześniu 2024 roku ukazał się raport o stanie konkurencyjności UE przygotowany przez zespół pana Mario Draghiego. Zaprosiłem dzisiaj do rozmowy naszego eksperta ds. europejskich, Michała Andrzejewskiego. Dzień dobry. Witam. Dzięki za zaproszenie. Michał w naszym imieniu zrobił tytaniczną pracę, bo przeczytał prawie 500 stron raportu Draghiego w dwóch częściach AIB.

I to jest też taka... Obserwacja, którą czytelnik raportu może mieć już na dosłownie drugiej stronie. Tak się składa, że samą kopię raportu części A mam ze sobą i jeśli otworzymy sobie acknowledgements i tutaj jest lista wszystkich akademików i instytucji, które uczestniczyły w pracach nad raportem, to pierwsze to, co się rzuca w oczy, to jest, że Te debaty o przyszłości Unii, o wyzwaniach, które są przed Unią, która to jest zawarta w tym raporcie, tworzą tylko i wyłącznie eksperci albo związani z amerykańskimi, albo z zachodnioeuropejskimi ośrodkami badawczymi.

Z naszej części Europy, tak zwanych krajów nowej Unii, nie ma nikogo. I myślę, jest to też symptomatyczne, żebyśmy sobie uzasadnili tutaj właśnie nad Wisłą, kim my w tym projekcie chcemy być, bo uważam, że polscy naukowcy, często bardzo utalentowani i z szerokim networkiem, W takich pracach powinni uczestniczyć. No dobrze, Michale, to już wiemy, kim jest Super Mario, wiemy, dlaczego, podejrzewamy, zabrakło w raporcie polskich nazwisk na liście autorów, chociaż były amerykańskie, bo się dobrze widziałem, to Edward jest, nie wiem, chemaliście. Pytanie trzecie i najważniejsze. Gdybyś miał wybrać trzy najważniejsze rekomendacje z raportu Draghiego, to jakie one były?

Brakuje nam skupienia się na konkretnych celach naszych polityk publicznych. Prawo, które tworzy Unia Europejska jest zbyt złożone, jest go po prostu za dużo. Wystarczy napomnieć, że w takiej cezurze czasowej 21-23, która została wzięta pod uwagę, Europa wyprodukowała 13 tysięcy aktów legislacyjnych, Ameryka i to na poziomie zarówno federalnym, jak i stanowym 3,5 tysiąca. Więc bariery biurokratyczne, które funkcjonują w Unii, one po prostu blokują nasze firmy.

Unia jest też organizacją obecnie zbyt mało zwinną, można użyć takiej terminologii chociażby znanej w świecie biznesu, bo średnio przyjęcie nowego aktu legislacyjnego przez Unię Europejską zajmuje 19 miesięcy. Druga rzecz. Draghi zwraca uwagę na to, że obecnie Unia nie wykorzystuje potencjału, który leży w kolektywnych zamówieniach, w common procurement i przez to nie korzysta z efektów skali, które byłyby na przykład wtedy, jeśli duże zamówienia energetyczne wykonywalibyśmy jako wspólnota, a nie jako poszczególne kraje.

My pomimo wysiłków stworzenia wspólnego rynku mamy wciąż tyle barier pomiędzy krajami członkowskimi, że one mają efekt taki jakby wciąż były bariery celne pomiędzy tymi krajami. że te bariery niefinansowe, a administracyjne mają taki skutek, jak 44% cła na towary i 110% cła na usługi. I to wszystko dzieje się po 60-70 latach integracji europejskiej. Więc słuszne jest to porównanie do Stanów Zjednoczonych, chociaż trudne do wykonania, dlatego że Unia Europejska wciąż funkcjonuje jako konglomerat 27 krajów, które muszą pomiędzy sobą koordynować różne polityki publiczne.

Natomiast odpowiadając na twoje pytanie co do tego, jakie rekomendacje z raportu Draghiego zostały już wdrożone albo nad którymi są prowadzone prace, to w rok Po opublikowaniu raportu, czyli konkretnie we wrześniu 25 roku, tę pierwszą rocznicę nad tym tematem pochylił się European Policy Innovation Council. To jest po prostu grupa ekspertów, która stosując rygorystyczną metodologię też pochodzącą z Innych podobnych analiz, które były przeprowadzane dla polityk publicznych w Kanadzie, w Australii i w Stanach. Wykorzystała tę metodologię, żeby zobaczyć, gdzie jest Unia w rok po opublikowaniu raportu Draghiego.

Jedną z takich zmian, którą postuluje raport jest to, że Unia obecnie ma rozproszone rynki kapitałowe i powinna połączyć się w ramach Unii Rynków Kapitałowych, a teraz się mówi o tym jako już o szerszym projekcie, czyli o Unii Oszczędności i Inwestycji. I gdy czytamy wypowiedzi polskich przedstawicieli władz, że jesteśmy sceptyczni co do tych rozwiązań, że może nie wszystkie kraje członkowskie, widę Polska, powinny wdrażać takie rozwiązania, No to jedyne, co pozostaje w tym momencie zapytać, to to, czy nie chcemy przypadkiem zostać z tymi naszymi fantastycznymi polskimi regulacjami rynków kapitałowych, trochę jak Himmelsbach z angielskim, który to odmówił jednak nauki, no bo

Tutaj może nie dojdzie do wdrożenia tej Unii Rynków Kapitałowych, to jednak zostaniemy lepiej z tymi regulacjami, które mamy obecnie. No ja myślę, że jednak lepiej patrzeć na najlepszych i uczestniczyć w tej debacie, tak żeby polska giełda, żeby polskie instytucje rynków kapitałowych też faktycznie coś w Unii znaczyły. Raport Draghiego. Jak poprawić konkurencyjność Europy w domyśle wobec zagrożeń czy konkurencji płynącej do nas ze Stanów Zjednoczonych czy Chin. Gorąco zachęcam Was do komentowania naszego filmu na YouTubie i na stronie Towarzystwa Ekonomistów Polskich, również na moim czy na Michała profilu na LinkedIn.

Tylko też mam gorącą prośbę, żebyście zanim będziecie komentowali, Zajrzeli do raportu Draghiego, przynajmniej do Executive Summary, czyli skrócenia, abyście sami mogli ocenić, czy zgadzacie się z jego założeniami, czy nie. I bardzo ciekawiłoby z kolei nas, jak wy oceniacie kwestię możliwości zwiększenia konkurencyjności krajów w Unii Europejskiej, w tym Polski. Jak powinniśmy razem pracować, jak i skąd brać pieniądze na inwestycje, na innowacje i jak zmieniać reguły dotyczące regulacji, czyli jak wprowadzać deregulacje. Michale, bardzo dziękuję za bardzo ciekawą rozmowę i za wysiłek włożony w przeczytanie tego, no w sumie bardzo