01.05 Prof. Zdzisław Jan Ryn „KondoRyn” – obywatel świata cz.5

Jasna Strona Świata prezentuje Marek Tomalik. Moim gościem profesor Collegium Medicum UJ Tomasz Rugula, wychowanek profesora Zdzisława Jana Ryna, o którym po Jasnej Stronie Świata dziś rozmawiamy. Wspominamy dziś postać profesora Zdzisława Jana Ryna, który z początkiem lutego odszedł od nas. KondoRyn interesował się etosem człowieka, Za słynnym humanistą i filozofem Antonim Kępińskim, u którego pisał pracę doktorską, interesował się cierpieniem. Sam wspinając się w górach wysokich, głównie w Andach, zastanawiał się dlaczego wspinacze swoje sukcesy i towarzyszące im cierpienie wynosili ponad wszystko.

Alpinistów czy ludzi, którzy kochają góry. W 1971 roku profesor uzyskał stopień doktora po obronie rozprawy, której promotorem był profesor Kępiński. Tytuł tej rozprawy – Zaburzenia psychiczne u alpinistów w warunkach stresu wysokogórskiego. Ta publikacja nie przysporzyła mu przyjaciół, przynajmniej wśród wspinaczy. To była jedna z pionierskich, jak na tamte czasy, praca. Wspominał pan o kontrowersjach. Rzeczywiście prof. Ryn wzbudził dyskusję, zwłaszcza tego środowiska himalajstów czy alpinistów, swoją dość taką śmiałą teorią, że pewien typ wspinaczy, ludzi gór, jest bardziej narażony na chorobę wysokogórską i jej bardzo złe skutki.

Nawet te swoje obserwacje rozciągnął w czasie i stworzył taką listę ludzi, którzy jego zdaniem są W tej grupie ryzyka ludzi, którzy mogą z gór nie wrócić po prostu. I niestety ta lista się sprawdziła. Po wielu latach z 80 prawie nazwisk, które on wytypał, 35 osób już nie żyło. To była rzeczywiście głęboko podbudowana naukowo praca naukowa, która w przebiegu jego badań, ale także w nowych badaniach, z ostatnich lat dosłownie, Potwierdza się, więc te jego pionierskie obserwacje jak najbardziej uzyskały status dziedziny naukowej, która jest powszechnie uznawana w tej chwili. Bardzo dziękuję za ten głos. Ja tylko uzupełnię, że w 1979 roku prof. Ryn habilitował się na podstawie pracy układ nerwowy a wysokość zespółu Astenii Wysokogórskiej.

A w 1994 roku otrzymał naukowy tytuł profesora. Za kilkanaście minut ostatnia nasza rozmowa i spotkanie wspominkowe z profesorem Zdzisławem Janem Rynem. Zostańcie z nami. To jest Jasna Strona Świata w RMF Classic.