Mentionsy Mentionsy
Historia w Radiu Olsztyn
Historia w Radiu Olsztyn

Janusz Kusociński

02.07.2025 ·22 min 45 s

Karolina Retkowicz z IPN w Olsztynie opowiada i życiu i karierze Janusza Kusocińskiego, lekkoatlety, złotego medalisty olimpijskiego z Los Angeles w 1932 roku, srebrnego medalisty pierwszych mistrzostw Europy na dystansie 5000 m., wielokrotnego mistrza oraz rekordzisty Polski w biegach średnich i długich, zamordowanego w Palmirach w czerwcu 1940 roku.Przygotował Mirosław Sochacki.

Został wówczas mianowany kierownikiem komórki wywiadu przy komendancie okręgu w Warszawie, podpułkowniku Zygmuncie Piwnickim. Podczas składania przysięgi przyjął pseudonim Prawdzic. Gospoda pod Kogutem, a także organizacja Wilki, znalazły się pod obserwacją Niemców. Pomimo wszelkich podejmowanych środków ostrożności, Kusociński wydany został przez Szymona Wiktorowicza, niemieckiego agenta. Gestapo aresztowało mistrza olimpijskiego w bramie kamienicy, w której mieszkał wraz z matką oraz siostrą. Został przewieziony najpierw do więzienia na Rakowieckiej, a później trafił na Aleję Szucha. W trakcie zatrzymania pomocy Kusocińskiemu chciał udzielić dozorca.

Niestety został kopnięty przez jednego z ubranych po cywilnemu gestapowców i stracił przytomność. Z pokoju mistrza wyniesiono fotografie zrobione podczas berlińskich igrzysk, a także maszynę do pisania. Nie znaleziono jednak żadnych konspiracyjnych materiałów. Kusociński, który przez kolejne tygodnie przebywał także na Pawiaku, prawdopodobnie mógł się uratować. Był jednak, jak powiedział o nim Bogdan Tomaszewski, twardy do końca, na bieżni i podczas przesłuchań przez gestapowców. Nie tylko nie wydał nikogo ze swoich współpracowników, ale również odrzucił szansę na ocalenie życia. Kusocińskiemu, którego biegową legendę nadal pamiętano, zaproponowano bowiem objęcie posady trenera niemieckich zawodników.

Pokazano wszystkie 2 dopasowania. Transkrypcja generowana automatycznie i niesprawdzana ręcznie — może zawierać błędy.