Czym są DAO?! - Rozmowa z saczyyy.eth
Z tej rozmowy dowiesz się czym są i jak działają organizacje DAO (Decentralized Autonomous Organization). Porozmawialiśmy także o: - czym DAO się różni od "zwykłego" community - przykładowych DAO - co developerzy mogą zrobić dla DAO, przykładowe umiejętności i potrzeby - narzędzia do budowania DAO w duchu Web3 - unimind.dao SPONSOR: Farnell Polska Kod rabatowy -10% "FULLSTAK" do użycia pl.farnell.com Gość: Piotr saczyyy.eth - researcher z zakresu Web3 pracujący w Soonami, jednym z berlińskich VC wspierający pomysły ze świata krypto. Jest także founderem pierwszego w Polsce DAO oraz kontrybutorem w BanklessDAO, Fight Club czy WGMI.DAO. Wcześniej zajmował się usługami custody w tradycyjnych finansach (BNY Mellon) i krypto (Finoa). W wolnym czasie shitpostuje na Twitterze: https://twitter.com/Piotr_Saczuk Unimind DAO: https://www.unimind-dao.com/pl Lista różnych DAO: https://messari.io/governor/daos Więcej ciekawych linków: https://fullstak.pl/18
Czy chcesz wdrożyć inteligentne rozwiązania do swojego projektu i tym samym zaszczędzić czas i pieniądze? Odwiedź stronę farnel.com i znajdź wszystkie produkty oraz informacje potrzebne do pomiaru, monitorowania i oceny projektu IoT. Ten odcinek jest sponsorowany przez Farnel Polska. Dobrych podcastowych wrażeń! Witam wszystkich bardzo serdecznie w podcaście FullStak. Ja nazywam się Artur Chmaro, a dzisiaj ze mną jest Piotr Saczuk. Cześć Piotr. Hej wszystkim, dzięki wielkie za zaproszenie. Piotr na co dzień jest analitykiem krypto, więc na co dzień zajmuje się światem Web3. Za chwileczkę Piotr nam opowie, co robisz na co dzień w branży Web3 i skąd się w ogóle wziąłeś w tym ekosystemie. Ale też Piotr współtworzy Unimind DAO, tak?
Dobrze wymówiłem nazwę? Tak jest, zgadza się. Unimind DAO. Tak, i dzisiaj będziemy właśnie rozwijać ten skrót DAO, co to w ogóle jest. Jeżeli ktoś jeszcze nie przywykł do tego, no to świat Web3 jest pewien, pełen różnych takich dziwnych skrótów. Jest DAO, jest WAGMI, jest GM. Myślę, że tutaj czasami można się troszeczkę w tym pogubić, ale my dzisiaj będziemy rozkładać na czynniki pierwsze słowo, a w zasadzie skrót DAO. Ale zanim do tego przejdziemy, powiedz proszę Piotrze, skąd u Ciebie zainteresowanie Web3 i jak się znalazłeś w tej branży? Wszystko zaczęło się od tego, że musiałem zmienić troszeczkę swoje zainteresowania i to co robię, bo zajmowałem się przede wszystkim sportem i swój licencjat robiłem na AWF-ie, ale gdzieś tam już pod jego koniec wiedziałem, że raczej nie będę się utrzymywał z bycia sportowcem, więc musiałem sobie znaleźć jakąś inną dziedzinę.
No właśnie, a tak wskoczyłeś do tej króliczej nory, że jesteś teraz analitykiem, ale oprócz tego też współtworzysz własne DAO. Dzisiaj głównie będziemy rozmawiać o DAO i właśnie na początek bym cię poprosił, żebyś rozwinął nam w ogóle ten skrót i postarał się nam wytłumaczyć, żebyśmy wszyscy byli tutaj zaznajomieni, co to w ogóle jest to DAO. Jasne. DAO z angielskiego to będzie Decentralized Autonomous Organization, czyli po polsku Zdecentralizowana Autonomiczna Organizacja. I tutaj przybliżając to, czym to w ogóle jest? Myślę, że nie ma jednego takiego encyklopedycznego, a przynajmniej w polskim słowniku nie widziałem określenia, więc chyba trzeba troszeczkę szerzej spojrzeć sobie na to.
Ja upotruję stworzenia się DAO gdzieś tam też przy początkach internetu, kiedy Zaczęły się tworzyć jakieś społeczności internetowe, ludzie zaczęli się zrzeszać, szczególnie w jakichś grach multiplayer. Natomiast nie mieli na tamten moment takich narzędzi, które pozwalałyby im się zorganizować w ten sposób, który pozwala nam dzisiaj blockchain. Więc DAO w kilku słowach próbując powinno rozbijać, przynajmniej z mojego Rozmowa z saczyyy.
A więc jeżeli chcielibyśmy zaprowadzić jakąś zmianę w organizacji, rzeczywiście coś tam zrobić, to mamy bardzo ciężki dostęp do dostania się do góry i posiadania rzeczywiście mocy sprawczej nad tym, co się dzieje. Tutaj wszystko jest rozłożone bardzo płasko, każdy ma kontakt z każdym, po prostu wszystko jest peer-to-peer. Nie ma żadnych problemów z tym, żeby zaproponować coś nowego i wprowadzić nowy pomysł. Każdego głos, to też zależy od tego, jak sformalizowany jest DAO, ale powiedzmy, że gdzieś w zamyśle głos każdego liczy się tak samo. Więc to jest całkowicie nowa koncepcja zarządzania, chociaż w takich tradycyjnych organizacjach też mamy
Przejaw czegoś takiego właśnie holokracji w turkusowych organizacjach, gdzie w Polsce też kilka takich funkcjonuje, które właśnie są bardzo płaskie, natomiast nie używają technologii blockchain do tego, żeby egzystować, żeby podejmować decyzje i dążyć do swoich ...celów realizować swój statut. To umożliwia nam właśnie blockchain poprzez różne narzędzia. Od głosowania, poprzez wykonywanie zadań, bo organizacja taka to może być na przykład tak naprawdę produkt. Jak Uniswap, czyli jedna z zdecentralizowanych giełd, to też jest organizacja w formie DAO. Więc tak pokrótce chyba tak bym mógł powiedzieć.
No i chciałbym Cię podpytać o taki Twój punkt widzenia, czym właśnie DAO się różni od takich, nazwijmy to, zcentralizowanych community, które jednak Gdzieś tam w internecie dalej istnieją, być może korzystają z bardziej jakichś takich scentralizowanych tradycyjnych rozwiązań, ale jak się różni nawet prowadzenie albo uczestniczenie w takim DAO od takiego tradycyjnego sposobu? Jasne. Pierwsza rzecz jest taka, że dobrze zauważyłeś, że właśnie w taki sposób nawet bez tokenów czy bez blockchaina rzeczywiście można wspólnie głosować i można podejmować decyzje i powiedzmy mieć jakiś taki stopień zdecentralizowania. Natomiast po prostu blockchain dostarcza nam dużo nowych
Rozmowa z saczyyy.eth. ...wejść w polemikę, czy może tak jest odnośnie kopiących, ale jednak nikt nie ma takiej mocy sprawczej i on sam autonomicznie po prostu wykonuje swoje zadanie. Jego zadaniem jest dostarczenie na rynek pieniądza i żeby ten pieniądz funkcjonował. Tutaj, jeżeli mamy taką organizację DAO, to rzeczywiście trzeba pamiętać też o tym, że nie powinniśmy, w mojej opinii, dążyć do tego, żeby Wszystko było całkowicie zautomatyzowane, żeby wszystko opierało się na matematyce i pamiętać też o tym, że w organizacji są po prostu ludzie i to na nich się przede wszystkim skupić.
A dałbyś nam przykład takiego DAO? Bo wiesz co, przykład z Bitcoinem, no to o tyle, o ile ja jakoś kojarzę, jak działają kryptowaluty i różne protokoły, no to jestem sobie w stanie wyobrazić Dlaczego właśnie użyłeś tego przykładu? Jednak może odbijmy w jakąś taką inną stronę, żeby też to zrozumiały osoby, które nas słuchają, a być może nie do końca wiedzą, jak działa Bitcoin i że faktycznie jest to taka zdecentralizowana organizacja, że tam jakieś zmiany w protokole Bitcoina nie mogą być wprowadzone przez jakiegoś CEO albo zarząd, Bitcoin Corporation, tylko że po prostu są tam różne takie mechaniki właśnie, które przypominają albo wręcz są taką kompletnie autonomiczną, zdecentralizowaną organizacją.
To jakiś taki może inny przykład, żebyśmy troszeczkę łatwiej mogli tutaj podłapać to. Jasne. Takim bardzo dobrym przykładem, dużego bardzo i myślę, że znanego, nie tylko poprzez to, że jest DAO, ale poprzez to, jakie akcje czyni, jakie produkty wypuszcza, jest Bankless DAO, czyli po polsku powiedzmy gdzieś tam bezbankowcy tacy. Jest to organizacja, Narzędzie, które używa chyba każde DAO, to jest Discord. Myślę, że gamerzy także i wiele innych ludzi też używa Discorda, więc każdy pewnie zna to narzędzie. Żeby stać się członkiem takiego DAO, pierwszą rzeczą jest właśnie dołączenie do takiego serweru na Discordzie.
Więc znalezienie się tam, gdzie po prostu są ci wszyscy ludzie, którzy są członkami tego DAO. I ci ludzie to jest właśnie ta organizacja. Kiedy wejdziemy już do takiego DAO, to zobaczymy, że rzeczywiście nie ma tam żadnego szefa, wszystkie decyzje podejmowane są na takiej zasadzie, że każdy posiadacz tokena, na który musimy sobie w jakiś sposób zasłużyć, do czego zaraz przejdę, są w stanie głosować nad tym, co będzie się teraz działo. Bankless DAO to jest bardzo duża organizacja, która na celu ma przybliżanie wiedzy z zakresu krypto, przede wszystkim jakichś zdecentralizowanych rzeczy do ludzi i robi to poprzez różne materiały edukacyjne w formie pisanej, ale takim najsłynniejszym rzeczą, którą wypuszczają to jest podcast, który bardzo polecam.
No i powiedzmy, że chcielibyśmy pomóc w tworzeniu tego podcastu albo głosować nad tym, jakie odcinki, o czym mają rozmawiać prowadzący. Musimy znaleźć miejsce, w którym, że tak powiem, możemy się jakoś zakręcić, znajdziemy właśnie jakąś pracę dla siebie. Często organizacja DAO, jeżeli ona jest duża, jest podzielona na gildie. U nas w Unimind DAO też nasze DAO działa właśnie poprzez taki podział na gildie. Więc powiedzmy, że mamy trzy gilie, jeżeli wchodzimy sobie do tego banka z DAO. Pierwsza to będzie, nazwijmy ją warsztat, gdzie są inżynierowie, są właśnie ludzie z IT, którzy dostarczają infrastrukturę, oni zrobili stronkę i pomagają we wszystkich rzeczach związanych z tym, gdzie mają kompetencje.
I ten teatr, ci ludzie tworzą po prostu jakieś materiały, podcasty, filmy i tak dalej. Więc wchodzimy do DAO, musimy się zapoznać z tym, co robi. Tutaj wiemy, misja to jest edukacja i tworzą materiały edukacyjne, więc myślę, hej, w jaki sposób ja jestem w stanie pomóc. Nie chciałbym się pokazywać na YouTubie, nie jestem zbyt dobrym deweloperem, ale bardzo lubię szukać, czytać o krypto, chciałbym dostarczyć jakieś informacji, które mogłyby później pójść w świat dalej. A okej, więc pójdę sobie do tego uniwersytetu i po prostu bez żadnych ograniczeń mogę wgrać się na jakiegoś cola, którego będą mieli. Więc często to wszystko jest opisane. Dostajemy też Zazwyczaj w większości DAO dostęp do Notion, gdzie jest dużo zasobów, z których możemy się dowiedzieć więcej na temat tego, jak dane DAO funkcjonuje, kiedy są na przykład właśnie calle, jacy są członkowie, znaleźć ich na Twitterze, porozmawiać sobie z nimi.
Wgrywamy się na taki call, słuchamy, mówimy, W czym my się zajmujemy? W czym jesteśmy dobrzy? I wszyscy razem myślą, gdzie będzie taka rzecz, w której mógłbym pomóc. I powiedzmy, że na tę chwilę kilka osób pracuje nad szukaniem nowych, ciekawych profilów na Twitterze, które są warte followowania, bo dają po prostu bardzo dobre treści. Okej, to super, mogę zacząć. Pracę właśnie nad tym projektem. Jeżeli dostatecznie długo będę pracował w tej gili i kontrybuował, to zostanę wynagrodzony zazwyczaj właśnie w natywnych tokenach jakiegoś DAO. Chociaż to może być też jakiś stablecoin czy co innego. Ale tutaj w banku SDAO jest to token bank.
To, jak wygląda finansowanie takiego DAO, to już jest, myślę, inna bajka, do której możemy być może później przejść, ale w każdym razie to treżery, te pieniądze, te tokeny znajdują się też na wspólnym portfelu. Zazwyczaj narzędzie do zarządzania tym to jest Gnosis Safe. I community samo w drodze głosowania wybiera, kto powinien mieć klucze do tego sejfu. Więc to jest rzeczywiście rzecz, która może się wysypać. I widzieliśmy niestety znikające pieniądze z DAO w tamtym roku na przykład. Dzięki za oglądanie!
Podpisać trzykrotnie, czyli miała trzy klucze wszystkich osób, które powinny nie zdradzać kluczy między sobą. Miała klucze i wyprowadziła środki z DAO. Ale to taka dygresja. Jestem w stanie wtedy dostać te środki. Oczywiście to, jaką ich ilość dostanę jest już na początku zaplanowane. Powiedzmy, że zaplanowaliśmy sobie na początku roku, że mamy 100 tokenów do przeznaczenia, do rozdystrybuowania przez cały rok dla tej gildii. I będą wydawane na poszczególne zadania, gdy zostaną wykonane. I za to zadanie akurat jest możliwość dostania trzech tokenów.
Akurat trzy osoby pracowały nad tym projektem, więc dzielimy się po równo. Ja dostałem jeden token. Od tego momentu ja też będę mógł dzięki temu jednemu tokenowi uczestniczyć w każdym głosowaniu, więc wszystkie decyzje powiedzmy Strategiczne, ważne rzeczy, o których trzeba zadecydować. Ja też już będę miał możliwość głosowania i decydowania rzeczywiście posiadania mocy sprawczej nad tym, co dzieje się w DAO, więc myślę, że troszeczkę długi wywód, ale pokazuje to, jak właśnie może przebiegać taka droga do wejścia. Co można zrobić? I tu możemy sobie wymyślić wszystko. Stworzenie produktu, właśnie jak zdecentralizowana giełda, dostarczanie materiałów edukacyjnych czy cokolwiek innego i aż od wejścia do takiej roli, gdzie możemy już głosować.
A co jest w ogóle potrzebne, żeby rozpocząć zbieranie się w takie DAO? No bo jednak zauważyłem, że większość DAO faktycznie jest tutaj budowanych w oparciu o Discord. Jednak Discord, no umówmy się, to nie jest zdecentralizowane narzędzie, nie jest to Nie powstało to narzędzie w zasadzie po to, żeby tworzyć takie DAO. Jest to bardziej taki komunikator dla graczy, który oryginalnie powstał głównie po to. A tutaj się okazuje, że w międzyczasie środowisko krypto, środowisko Web3 sobie upatrzyło tego Discorda jako takie swoje główne narzędzie do stawiania takich DAO.
No i domyślam się, że tutaj są potrzebne różne dodatkowe rzeczy, żeby to się wszystko spinało, być może jakieś boty, być może jakieś zewnętrzne usługi, zewnętrzne narzędzia, które pozwalają dozbroić ten Discord tak, żeby on faktycznie nabrał trochę takich kształtów zdecentralizowanych. No i właśnie chciałem się ciebie zapytać, jakie narzędzia są niezbędne i co jest być może takie najprostsze, żeby sobie zacząć, jakby ktoś chciał właśnie przekształcić swoje community w DAO albo po prostu założyć jakieś nowe DAO kompletnie od podstaw, to tutaj jaka jest narzędziownia, od czego byś zaczął?
Jasne. To jakby tak przejść punktami, co tutaj byłoby potrzebne, to myślę, że pierwsza rzecz to byłoby wykupienie domeny ENS, czyli na Ethereum i w oparciu o którą będziemy później sobie budowali jakieś dodatkowe rzeczy, do której będziemy mogli podłączyć swoje Później będzie nam potrzebne jakieś narzędzie, którym skoordynujemy całą tą naszą pracę. Myślę, że najlepszym chyba przykładem na takie narzędzie jest Aragon, który też jest zresztą DAO i wszystko co się w nim dzieje decyduje o tym community. Takie narzędzie pozwala nam Poprzez kilka kliknięć stworzenie takiej organizacji właśnie na blockchainie, zwhitelistowanie jakichś adresów oraz dużo więcej różnych akcji, dzięki którym będziemy mogli jakoś ubrać w takie szaty organizacyjne to, co chcemy zrobić, więc postawić taką strukturę.
Kolejną rzeczą byłoby właśnie stworzenie Discorda, myślę, jeżeli tak właśnie od zera byśmy to robili. Na tym Discordzie na pewno będzie potrzeba już na samym początku, a wraz z rozwojem DAO to jeszcze więcej, ale właśnie różnych jakiś features, dodatków, które pozwolą nam jakoś ...lepiej operować. Więc na pewno pierwsza rzecz to będą jakieś boty. Takie boty można zakupić i jest Mi 6 i różne, to zapewne to słuchacze będą kojarzyli lepiej niż ja. Jest mnóstwo botów, ale możemy też je, jeżeli mamy takie zasoby, stworzyć sami. My na przykład w Unimind DAO akurat korzystamy z jednego takiego komercyjnego bota, Natomiast drugiego udało nam się przy pomocy właśnie naszych kontrybutorów napisać samemu, więc to była taka bardzo duża pomoc ze stron osób technicznych.
I tak jak dla osób technicznych to będzie pewnie GitHub, to dla całej reszty nie, więc to potrzebujemy czegoś jeszcze Czym są DAO? !- Rozmowa z saczyyy.eth. Wiesz co, mam takie pytanie, bo tak jeszcze a propos narzędzi, bo myślę, że już nas tutaj całkiem nieźle wprowadziłeś, właśnie jak sobie ugrać tego Discorda, jak to wszystko ze sobą połączyć, a takie narzędzie Snapshot, bo też gdzieś ktoś kiedyś mi wspominał o tym, że jest to często używane właśnie do DAO, czy może masz jakąś opinię, albo być może używałeś tego narzędzia i w ogóle co to jest, co to może zrobić?
Jak sto, to trzy. I tak dalej, i tak dalej. A może po prostu jeden token, to jeden głos. Więc tutaj to musimy sobie ustalić w momencie powstawania DAO. Natomiast później ten snapshot już to egzekwuje i przydaje się po prostu do głosowania. My też właśnie używamy Chciałbym jeszcze usłyszeć od Ciebie jedną rzecz odnośnie DAO, bo już załóżmy, że ktoś już skonfiguruje te wszystkie narzędzia, mamy Discorda i poinstalowane boty, dodane kolorki, no wszystko już jest zrobione. I teraz myślę, że najcięższe chyba, co jest przynajmniej na początku, jak masz to DAO, to jest tak naprawdę zaangażowanie ludzi, żeby oni faktycznie
Tworzyli to DAO, a nie byli po prostu podłączeni do niego i czekali na to, co się wydarzy, prawda? Bo ja to też widzę po swoim Discordzie, że mam tam swojego Discorda, z którego być może nie jestem jakoś mega dumny, bo właśnie nie mam za bardzo pomysłu, jak angażować ludzi, żeby nie było tylko tak, że jest, hej Artur, pomożesz mi z czymś tam, ja odpisuję. Jak nie odpisze, to najprawdopodobniej nikt nie odpisze, albo jedna góra dwie osoby, a 600 innych osób tak naprawdę jest tam na tym Discordzie, ale nigdy nic nie napisała, nic nie wzięła udziału w żadnej dyskusji. I teraz o tyle jak ktoś ma taki bardzo popularny podcast jak Bankless, czy właśnie
Jakieś inną taką organizację, no to oczywiście tam jest więcej ludzi, więc nawet jeżeli 5% się osób udziela, no to i tak coś tam na tym Discordzie się dzieje. Są osoby aktywne, które się potrafią zaangażować, wziąć taki właśnie ownership i po prostu coś dowieźć. Z drugiej strony też takie właśnie bankless czy jakieś duże DAO mają te treasury, czyli być może są jeszcze atrakcyjniejsze, bo faktycznie jak ktoś coś wykona, no to pod koniec dnia dostanie jakąś nagrodę, która jest wartościowa. Jednak jeżeli jest coś takiego budowanego od podstaw, to wydaje mi się, że jest bardzo ciężko po prostu jakoś tych ludzi zachęcić, zaangażować, no bo nie masz tego treasury, nie masz nie wiadomo jak wielkiej liczby osób.
Pokazano pierwszych 25 dopasowań — doprecyzuj frazę, aby zawęzić wyniki. Transkrypcja generowana automatycznie i niesprawdzana ręcznie — może zawierać błędy.
Piotr Saczuk opowiada o swoim wejściu do branży Web3 i zainteresowaniu kryptowalutami.
Ten odcinek jest sponsorowany przez Farnel Polska.
Piotr wyjaśnia, co to jest DAO i jak się różni od zentralizowanych społeczności.
Piotr podaje przykład DAO Bankless i opisuje jego strukturę i działania.
Piotr szczegółowo opisuje strukturę DAO, narzędzia i procesy, które są niezbędne do jej funkcjonowania.
Rozmowa o projektach i kolaboracjach w Unimind DAO, w tym zmianie strony, tworzeniu dashboardów, integracji z sieciami krypto i inicjatywą ZK University.
Wskazówki dla deweloperów, jak zaangażować się w DAO, zacząć pracę w krypto i przykłady projektów.
Podsumowanie rozmowy, tipsy dla słuchaczy, wskazówki co zacząć w krypto i link do ZK University.
Zakończenie rozmowy, podziękowania i życzenia sukcesu w Web3.
Rozdziały i streszczenia generowane automatycznie. Pełna transkrypcja nie jest publikowana — wyszukaj frazę, aby zobaczyć dopasowane fragmenty.
„Ten odcinek jest sponsorowany przez Farnel Polska."
Kliknij, aby znaleźć fragmenty, w których pada.
Z tej rozmowy dowiesz się czym są i jak działają organizacje DAO (Decentralized Autonomous Organization). Porozmawialiśmy także o:
- czym DAO się różni od "zwykłego" community
- przykładowych DAO
- co developerzy mogą zrobić dla DAO, przykładowe umiejętności i potrzeby
- narzędzia do budowania DAO w duchu Web3
- unimind.dao
SPONSOR: Farnell Polska
Kod rabatowy -10% "FULLSTAK" do użycia pl.farnell.com
Gość: Piotr saczyyy.eth - researcher z zakresu Web3 pracujący w Soonami, jednym z berlińskich VC wspierający pomysły ze świata krypto. Jest także founderem pierwszego w Polsce DAO oraz kontrybutorem w BanklessDAO, Fight Club czy WGMI.DAO. Wcześniej zajmował się usługami custody w tradycyjnych finansach (BNY Mellon) i krypto (Finoa). W wolnym czasie shitpostuje na Twitterze: https://twitter.com/Piotr_Saczuk
Unimind DAO: https://www.unimind-dao.com/pl
Lista różnych DAO: https://messari.io/governor/daos
Więcej ciekawych linków: https://fullstak.pl/18