11:00 Fakty

Zbliża się godzina 11.00. Na najnowsze Fakty w RMF FM zapraszam Marlena Chudzio. Poznajemy kolejne szczegóły akcji wydostania z Iranu amerykańskiego lotnika, którego maszyna została w piątek zestrzelona. Nie obyło się bez komplikacji i strat w sprzęcie. Świętujemy Wielkanoc w Lanskoronie w najstarszym rodzinnym pensjonacie w Polsce i przeniesiemy się w czasy Chrystusa. Porozmawiamy o pieniądzach. CIA odegrała kluczową rolę w operacji odnalezienia amerykańskiego lotnika w Iranie, donosi CBS. Agencja wywiadowcza namierzyła żołnierza ukrywającego się w górach i przekazała Pentagonowi jego dokładną lokalizację.

Według nieoficjalnych doniesień dwa z pięciu samolotów transportowych użytych w akcji ratunkowej nie mogły wystartować z Iranu. Zostały zniszczone, żeby nie wpadły w ręce Irańczyków, informuje nasz korespondent Paweł Żuchowski. Oficer Uzbrojenia Sił Powietrznych, którego myśliwiec został zestrzelony nad Iranem, został uratowany przez amerykańskie wojsko w operacji sił specjalnych podczas ryzykownej misji przeprowadzonej w sobotnią noc. Misji, która zaprowadziła komandosów USA głęboko na terytorium wroga, poinformowali urzędnicy Stanów Zjednoczonych zaznajomieni ze szczegółami operacji. Akcja ratunkowa nastąpiła po trwającym dwa dni wyścigu na śmierć i życie między siłami amerykańskimi a irańskimi, którego celem było dotarcie do rannego lotnika ukrywającego się przed Irańczykami przez 24 godziny, W górzystym terenie, mając przy sobie niewiele więcej niż pistolet.

Washington, Paweł Żuchowski. Rurociąg naftowy na terenie rosyjskiego portu w Primorsku, niedaleko granicy z Finlandią, został uszkodzony w wyniku ataku ukraińskich dronów. Według rosyjskich władz obrona przeciwlotnicza zniszczyła 19 ukraińskich bezzałogowców. Nie ma informacji o ofiarach lub rannych. Siły ukraińskie zaatakowały też rafinerię w rejonie niżnego Nowgorodu. Takie śniadanie zdarza się tylko raz w roku. Są życzenia, wzruszenia i wyjątkowe potrawy na stole. W RMF FM uczestniczymy w wielkanocnym śniadaniu w najstarszym rodzinnym pensjonacie w Polsce. Przed Wilią Tadeusz w Lanskoronie zaparkował wóz satelitarny RMF FM i jest tam nasz reporter Paweł Konieczny. Kłaniam się ponownie. Pawle, co znalazło się na stole?

Oczywiście jajka, wędliny, kiełbaski i wiele innych potraw goście pensjonatów w odświętnych strojach podziwiali i kosztowali. Przepysznie. Przecież to jest cudowna enklawa, cudowne miejsce, cudowni ludzie. I jajko specjalne, bo lanskorońskie z Tadeusza, nie ma nic lepszego. Tu wszystko jest prawdziwe. Jajko też jest prawdziwe i Wielkanoc jest prawdziwa. Dom prawdziwy, ogród prawdziwy. Tam duszą, w którym mieszkają różne dobre stare duchy tradycji. Ta tradycja panuje tu od 1924 roku, bo wtedy powstała Villa Tadeusz, a jak wspominają goście, którzy przybywają tu na Wielkanoc od wielu lat, jeśli święta mają być rodzinne, to wśród tutejszej rodziny.

Z Lanskorony, Paweł Konieczny. Inne oblicze historii w Faktach RMF FM. Srebrne szekle, rzymskie denary czy monety herodiańskie. W czasach Jezusa Chrystusa w Palestynie funkcjonowało wiele walut. Będziemy dziś o nich mówić w Wielkanocnych Faktach RMF FM. Mieszkańcy musieli dobrze orientować się w przelicznikach. Na pewno była grupa ludzi, która z tego żyła i ci ludzie doskonale orientowali się na pewno w kursach. Ja nie wiem czy wszyscy mieszkańcy się orientowali aż tak doskonale. Z kolei my doskonale wiemy, że zawsze jest tak, że ci co wiedzą lepiej, lepiej zarabiają od tych, którzy wiedzą mniej. Więc podejrzewam, że to jednak gdzieś tam odgrywało rolę.

Ale w każdym razie były potrzeby. Tak jak powiedziałem, w świątyni można było płacić tylko szeklami teryjskimi. W związku z czym, jak ktoś nie miał, to musiał inną walutę na takie szekle wymienić. Tłumaczy prof. Jarosław Bodzek z Buzeum Narodowego w Krakowie. To właśnie zmieniacze pieniędzy Jezus wypędził podczas opisanego w Ewangelii oczyszczenia świątyni. Od zadumy i cierpienia po radość zmartwychwstania. W Faktach mówimy także o muzyce wielkanocnej. Dziś wraca w niej słowo Alleluja, które przez cały okres Wielkiego Postu było pomijane. Ale wciąż zostajemy w atmosferze tajemnicy. Tłumaczy nam dominikanin ojciec Łukasz Miśko, znawca muzyki liturgicznej. Mamy dużo takich utworów, które no spodziewalibyśmy się, że będą po prostu takie radosne i skoczne i taneczne, a tymczasem one mówią trochę swoją taką muzyczną warstwą, słowną również, o tej osłonie noc, o tajemnicy, która jest niewypowiedziana, trochę nieuchwytna.

Także dźwięków jest dużo i są też takie bardziej skoczne i radosne. Oczywiście myślę, że polska muzyka kościelna ma dużo takich triumfujących, pod nogę marszowych wręcz utworów. A dlaczego muzyka wielkanocna nie jest tak popularna jak muzyka bożonarodzeniowa? O tym w ciągu dnia w Faktach też usłyszycie. Radio Muzyka Fakty. RMF FM.