02:00 Fakty

Już niemal godzina druga, w RMF FM to czas na Fakty. Kraków czeka na oficjalne wyniki przedterminowych wyborów prezydenta miasta. Wszystko wskazuje na to, że mieszkańcy do urn pójdą ponownie. Papież Leon XIV apelował we francuskim sanktuarium o wstrzymanie wojen i pojednanie narodów. To była wyjątkowa okazja dla fanów oryginalnych strojów. Teatr Muzyczny w Łodzi zorganizował wyprzedaż kostiumów ze spektakli.

W Krakowie wszystko wskazuje na drugą turę wyborów prezydenta miasta. Według najnowszego lejtpolu IPSOS do decydującego starcia mają wyjść Łukasz Gibała i Monika Piątkowska. Gibała ma około 37% głosów, Piątkowska 29%. Teraz trwa oczekiwanie na oficjalne wyniki. Protokoły z komisji są liczone i spływają do Miejskiej Komisji Wyborczej. To ona ogłosi oficjalne rezultaty, które następnie zostaną opublikowane przez Państwową Komisję Wyborczą. Według zapowiedzi bardzo wcześnie rano. Jeśli potwierdzi się obecny układ, druga tura odbędzie się 11 października. Do urn krakowianie pójdą więc ponownie za dwa tygodnie. Do modlitwy o wstrzymanie wojen na całym świecie i pojednanie między narodami wzywał Leon XIV. Papież odprawił mszę świętą na błoniach sanktuarium Matki Bożej w Lourdes we Francji.

W wielkiej mszy odprawionej przez papieża w Lourdes w czasie trzeciego dnia jego wizyty we Francji uczestniczyło ponad 150 tysięcy wiernych. Relacjonował korespondent RMF FM Marek Gładysz. Historyczne lub współczesne, eleganckie i bardzo zdobione, a wśród nich garnitury, a nawet suknie ślubne. Teatr Muzyczny w Łodzi zorganizował wyprzedaż kostiumów ze spektakli. Było ich około półtora tysiąca. Nasza reporterka Agnieszka Wyderka nie mogła się oprzeć takiej okazji i rozmawiała również z innymi kupującymi.

Widzę, że zakupy się udały. Bardzo tak. Kupiłam chyba 10 kilo kostiumów. Tutaj mam suknie do menuetta, mam dwa fraki męskie, mam piękne zwiewne sukienki do walca. Na tej wyprzedaży jeszcze nadal, pomimo że to jest trzeci dzień, jest w czym wybierać. Tak, kolega tutaj dzielnie co pół godziny dowozi kolejne partie kostiumów. Spełniamy wolę i oczekiwania naszej publiczności, która przychodzi tłumnie, oczekuje konkretnych rzeczy. Na razie szukam na Halloween, bo z tych dawnych strojów już wyrosłam. Ten króliczek, co tata pokazywał, wchodzi w grę? Dla mnie chyba nie, ale może dla taty. Czas na rozmowę w Faktach RMF FM. Ursynów jako pierwsza dzielnica w Warszawie planuje Budowę podziemnych parkingów z funkcją schronienia. Nowe obiekty mają powstać przy szkołach i być miejscem, do których mieszkańcy będą mogli zejść w przypadku ataków z powietrza.

Budowa takich obiektów na Ursynowie jest konieczna, bo w dzielnicy brakuje schronów, a powstające w latach 70. i 80. budynki mieszkalne, głównie bloki z wielkiej płyty, nie mają podziemnych parkingów. Nasz reporter Michał Radkowski rozmawiał o tej inwestycji z burmistrzem Ursynowa Robertem Kępą. W ramach teraz przygotowania dokumentacji pod OLIOC, czyli pod finansowanie ochrony ludności i obrony cywilnej, przygotowujemy dokumentację do tego, żeby powstały dwa takie parkingi podziemne, które na ich stropie, na ich dachu będą znajdowały się boiska sportowe poszczególnych placówek oświatowych. A poniżej? A poniżej będą miejsca garażowe, które chcemy wynajmować na rzecz mieszkańców, które będą miały oczywiście funkcję dual use, czyli w sytuacji, kiedy będzie zagrożenie, będzie można z nich korzystać jako miejsce schronienia.

Na Ursynowie, szczególnie w tych dwóch lokalizacjach, bo mówimy tutaj o Warchałowskiego i o Szolc Rogozińskiego, mamy taką sytuację, że znakomita większość budynków to są budynki wybudowane w latach 80. A nawet niektóre jeszcze pod koniec lat 70. Z oczywistych względów one nie posiadają, tak jak teraz nowo budowane budynki, nie posiadają parkingów podziemnych. Więc dążymy do tego, żeby dwie kwestie były rozwiązane. Z jednej strony oczywiście w ramach Dualius na wypadek zagrożenia miejsce schronienia. Przede wszystkim dla tych mieszkańców najbliższych budynków, a po drugie, żeby to nie było miejsce, które z historii wiemy z lat 60-tych, 70-tych, gdzie było mnóstwo schronów, mnóstwo miejsc schronienia, tylko nikt z nich nie korzystał i one po prostu teraz do niczego się w obecnych realiach nie nadają. Toursnow ma jeszcze tę przewagę, że ma metro, które budowano, no też chyba z myślą o tym, że jednak może być ono wykorzystywane jako schrony.

Zgadza się, natomiast jeśli chodzi szczególnie o ten odcinek Ursynowski ze względu na to, w jaki sposób on był budowany metodą odkrywkową, to tutaj jest to takie miejsce rzeczywiście, w którym my jako mieszkańcy Ursynowa możemy się schronić, natomiast ono nie spełnia tych wymogów, jak mamy różne rodzaje miejsc wynikających Z ustawy to tak naprawdę jest to coś na poziomie miejsca schronienia, tak jak parking pod budynkiem mieszkalnym, ale no proszę nie mylić mnie teraz takim schronem rozumianym, tak jak to oglądamy czasami w filmach, to rzeczywiście no niestety nie jest to taki standard zabezpieczenia na potrzeby mieszkańców. A te miejsca schronienia, które powstaną wraz z parkingami podziemnymi, w co one będą wyposażone i jakie dają one zabezpieczenie mieszkańcom?

To będzie na etapie projektowania, natomiast my chcielibyśmy i takie mamy tutaj założenia z Wydziałem Infrastruktury, żeby to były parkingi w momencie, kiedy będą służyły jako miejsce schronienia, które są de facto samowystarczalne, czyli mówimy też o W pompach ciepła mówimy o instalacji fotowoltaicznej. Będzie przyłącze wody i przyłącze prądu, ale jednocześnie będziemy starali się, żeby jak najwięcej funkcji było niezależnych od przerw w dostawach sieciowych. No więc tutaj przede wszystkim pompy ciepła, fotowoltaika i to są też takie rozwiązania, jeśli chodzi o montaż finansowy, to jeszcze przed nami, ale to są takie rozwiązania, które pozwolą zarówno pozyskiwać środki na przykład N posiowskie dotyczące poprawy efektywności energetycznej, dotyczące pozyskiwania środków w ramach tych programów dotyczących czystego powietrza, więc nie tylko będziemy zwracali się do Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i Administracji, nie tylko będziemy angażowali te środki własne miasta stołecznego Warszawy, ale też przewidujemy pozyskiwanie środków, które zwłaszcza w tym zakresie dostarczenia energii, które to będą środki pozyskiwane całkowicie zewnętrzne.

I mają być też pozyskiwane środki z programu SAFE na to zadanie. To zależy od szczegółowych informacji, które będą z Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i Administracji. No my tutaj czekamy na ten program inwestycyjny, finansowania tam na lata 2027-2031, jeśli dobrze pamiętam. Na chwilę obecną te informacje nie zostały jeszcze ogłoszone, więc nie wiemy na jakich zasadach samorządy będą mogły z nich korzystać, ale jeśli będzie taka możliwość, to oczywiście będziemy też sięgać po te pieniądze. Jaką część mieszkańców te dwa schrony byłyby w stanie przyjąć w sytuacji zagrożenia? Na pewno to nie będzie z punktu widzenia Ursynowa, nawet uwzględniając już tutaj wspomniane metro, na pewno to nie będzie wystarczające. Natomiast mówimy o ustawie, która obowiązuje od wiosny 2025 roku.

Rozmawiamy półtora roku po wdrożeniu tej ustawy. Kilka miesięcy po wdrożeniu przepisów wykonawczych, także na pewno długa droga przed nami jako całym społeczeństwie, nie tylko na Ursynowie, kiedy osiągniemy ten poziom takiego zabezpieczenia na wypadek konfliktu, na wypadek takich sytuacji, które będą wymagały schronienia. Natomiast tutaj myślę, że mówimy tak naprawdę o W dodatkowych kilkuset osobach, które mogłyby skorzystać, ale te parkingi to nie jedyne działania, które podejmujemy na Ursynowie, bo także też we współpracy z naszym Stołecznym Centrum Bezpieczeństwa w czterech placówkach oświatowych też przygotowujemy dokumentację, żeby je przebudować i przygotować jako miejsca schronienia oraz siedziba Ursynoteki, którą teraz projektujemy przy ulicy Bacewiczówny też ma spełniać wymogi miejsca schronienia.

Więc tak naprawdę ten program już na chwilę obecną Te cztery budynki plus ursenoteka plus parkingi szacujemy na poziomie około trochę ponad 90 milionów złotych. Oczywiście część tych wydatków absolutnie nie będzie związana z zapewnieniem bezpieczeństwa, Ciężko uznać za zabezpieczenie bezpieczeństwa kwestię dotyczącą wybudowania boiska na stropie takiego parkingu. Same wydatki dotyczące bezpieczeństwa szacujemy na około 80 milionów złotych. Te środki do pozyskania jeszcze te programy nad którymi obecnie pracujemy. Tu nawet można mówić nie o podwójnym, a potrójnym zastosowaniu, no bo mamy i funkcję taką dla kierowców i dla tych, którzy chcą skorzystać z tej części na dachu, no i funkcję bezpieczeństwa.

Tak, jeśli chodzi o te parkingi, to rzeczywiście mówimy o tej funkcji takiej, można nawet powiedzieć, potrójnej. No natomiast my też patrzymy na możliwości, jeśli chodzi o przepisy, to znaczy te konkretne dwie lokalizacje, czyli Warcha Łoskiego i Szolz Rogozińskiego, to są niedawno uchwalone plany miejscowe, które przewidują właśnie możliwość wybudowania miejsc parkingowych pod boiskami oświatowymi. To jest taki program, który kilka lat temu przyjęła Rada Warszawy z inicjatywy Pani Przewodniczącej Malinowskiej-Grupińskiej. I my już pracując nad wtedy jeszcze projektami planów miejscowych po prostu uwzględniliśmy te możliwości zapisów, bo nie w każdej lokalizacji zgodnie z planem miejscowym można takie parkingi zrealizować. Mamy też kolejne gdzieś tam analizy dotyczące możliwości powstania kolejnego takiego parkingu przy ulicy Pileckiego, ale tam jeszcze nas na chwilę obecną ograniczają kwestie własnościowe, które musimy rozwiązać.

Kiedy taki pierwszy parking podziemny z tą funkcją schronienia mógłby powstać? To zależy nie tylko od czasu na projektowanie, bo tutaj przewidujemy rozwiązania projektowe i uzyskanie pozwoleń na budowę, jeśli będzie finansowanie na rok 2028, a następnie realizacja, czyli mówimy mniej więcej o roku 2030. Natomiast przede wszystkim od finansowania, bo tutaj nie ma co ukrywać, że to są pieniądze, na które Samodzielnie jako dzielnica Ursynów w ramach naszych możliwości inwestycyjnych jesteśmy w stanie się zdecydować, więc wszystko zależy od finansowania. Jeśli to finansowanie będzie zabezpieczone, to mówimy o perspektywie 2029-2030. Czy tutaj to rozwiązanie jest wzorowane na jakichś innych rozwiązaniach europejskich? Mówi się o tym, że np. Finowie są świetnie przygotowani już pod względem chronienia swoich mieszkańców.

Występujące na Ursynowie też taki krótkoterminowo czy w tej perspektywie bez konfliktu, bez ryzyk związanych z OLIOC-em można po prostu będzie wykorzystywać. Gdyby znalazły się środki, byłoby ich dużo, to dzielnica myśli o wprowadzaniu kolejnych takich parkingów podziemnych, które zastępowałyby te parkingi, które teraz są naziemne. No właśnie z taką funkcją też schronienia. Zdecydowanie tak. Tutaj mamy funkcję dual use, więc też takie krótkoterminowe czy średnioterminowe wyzwania, które mamy na Ursynowie, przy okazji będzie można w jakimś zakresie zniwelować. I przy każdym kolejnym też planie miejscowym, zarówno przy uchwalaniu planu miejscowego, jak i przy zmianach planów miejscowych, będziemy takie postulaty składać, tak żeby być coraz to lepiej przygotowanymi.