Cyberbezpieczny – trolling w internecie

Bądź cyberbezpieczny. Słuchaj Radia Zielona Góra. Dowiedz się, jak nie dać się oszukać w sieci. Korzystaj z internetu z głową. Pamiętaj o bezpieczeństwie. Cyberbezpieczny. Zaprasza Piotr Kuśnierz. Zdalnie jest dzisiaj z nami Krzysztof Konieczny, specjalista do spraw cyberbezpieczeństwa. Dzień dobry. Dzień dobry, cześć. A na miejscu u nas w studiu stały ekspert Grzegorz Boruszewski. Dzień dobry. Kłaniam się nisko, witam serdecznie. A dzisiaj w tym gronie spotykamy się, aby porozmawiać o trollingu. Dodam, że zarówno Krzysztof, Jak i Grzegorz to są przedstawiciele Stowarzyszenia ISSA Polska. Trolling to jest bardzo ważna kwestia. Skupimy się na projekcie Cyfrowy Scout. W ramach trollingu powiemy o edukacyjnych komiksach, ale będziemy też mówić o pewnej specjalnej grze wykorzystującej wirtualną rzeczywistość.

Ale żeby tradycji stało się zadość, to najpierw zadam pytanie Grzegorzowi. Czym jest trolling? Przypomnijmy co to słowo oznacza, skąd w ogóle pochodzi. Wybitnie nieprzyjemna forma komunikacji interpersonalnej, która polega na tym, że najczęściej publikujemy, choć czasami po prostu mówimy. Pamiętajmy, że te rzeczywistości cyfrowa i prawdziwa to nie są żadne inne rzeczywistości, to jest ta sama, więc komunikat może być mówiony, może być pisany, może być wysłany gołębiem pocztowym, jednakże sam komunikat może zawierać informacje, które wyglądają jak Prawdziwe, ale w swej istocie są tak niedorzecznie oderwane od rzeczywistości, że jakby docelowo prowadzą do tego, że ktoś jest obśmiewany, że ktoś jest wystawiany na taką sytuację, w której wydaje się, że został potraktowany poważnie, a w rzeczywistości jest to absolutnie żart z kogoś, z czegoś.

Informacja wygląda jak prawdziwa, czyli np. ale przecież ty się zachowałeś tak i tak, albo przecież to jest absolutnie oczywiste. Prowadzi to do jakby eskalacji hejtu, eskalacji negatywnych aspektów, najczęściej wymierzonych w stronę jednej osoby po to, żeby to ją jakby ośmieszyć. Tutaj sednem jest słowo troll. Troll oczywiście odnosi się do mitologii nordyckiej, można powiedzieć brzydki potwór, ale nie tylko, bo ja znalazłem informację, że sam trolling pochodzi od słowa dotyczącego metody wędkarstwa na ruchomą przynętę i tutaj wszystko powoli się zaczyna zazębiać, prawda? To teraz pytanie do Krzysztofa Koniecznego, bo porozmawiamy trochę więcej na temat trollingu w kontekście bardzo fajnych projektów, które są realizowane w ramach programu Cyfrowy Scout. Między innymi komiksy.

Ja miałem przyjemność taki ostatni komiks właśnie przeglądać i w nich jest farma troli. Czy możesz powiedzieć jak wyglądały prace nad tym właśnie komiksem i co on w sobie zawiera? Ciekawe pytanie związane tak naprawdę z naszym, z moim doświadczeniem ostatnich szkoleń, które realizowałem pod koniec roku w różnych szkołach, w różnych placówkach, gdzie realizując nasze standardowe działania, takie cyfrowego skauta, podnoszenia świadomości, edukacji, cyberbezpieczeństwa dla dzieci, Gdzie poruszaliśmy też ważne tematy typu spoofing, czyli poczuwanie się dorosłych, poddzieciaki, relacje seniorów z dziećmi. W kontekście później rozmów po tych szkoleniach miałem kilka takich pytań właśnie o możliwość przygotowania takiego programu, który będzie poruszał sprawy związane z hajtem i strollingiem.

Jak to powstało? Siedziałem, wymyśliłem jakiś taki pomysł na to, najpierw na aplikację, później na wrzucenie tego w komiks powstał komiks. Niewątpliwie takim trolem. No właśnie, trochę porozmawiamy o tym komiksie. Ty, Grzegorz, miałeś też okazję poczytać, zobaczyć, jak on wygląda. Tam mamy ciekawą historię, bo zaczyna się wszystko od farmy troli, ale mamy też pewną rodzinę. Chłopca, też dziewczynkę, którzy reagują na trolle w różny sposób. W jaki sposób powinni młodzi ludzie reagować na takie zaczepki właśnie, na takie trollowanie? Bo ten komiks to doskonale pokazuje. Ja od około 3, może nawet 4 lat staram się o technologii, o cyberbezpieczeństwie mówić ludzkim językiem. I jak zobaczyłem ten komiks, to już nie jest pierwszy komiks w wydaniu Krzycha, ale ten uzmysłowił mi, że to jest dokładnie to, co ja powinienem sam był zrobić, wymyślić.

Idealnie, jeden do jednego, lepiej się nie da. Otóż szczególnie ten moment, w którym osoby w komicie, ja nie będę zdradzał wszystkich szczegółów, ale pewne osoby w komicie jakby powiedziałbym, że zarażają się tym byciem trollem. To tak szczególnie do mnie przemówiło i wydaje mi się, że to jest właśnie fantastyczny moment, w którym możemy zdać sobie sprawę z tego, że jest taki moment, w którym z tej sytuacji, w której doświadczamy trollowania, możemy się wycofać. I najczęściej jest tylko jeden sposób. Rzeczywiście odpuścić, odciąć się, zrezygnować, zablokować takiego trolla. Ja blokuję. Ja jak tylko mam możliwość, to blokuję. Bo jeżeli wejdziemy w dyskusję, jeżeli będziemy próbowali czy też merytorycznie, czy też emocjonalnie jeszcze gorsze podejście, to się prędzej czy później tym trollowaniem zarazimy. Takie same zielone łóżka nam zaczną wyrastać.

Musimy po prostu zablokować, odciąć się, nie dać sobie tych emocji narzucić, tego negatywnego języka narzucić, bo się tym zarazimy. I tutaj kolejny ważny aspekt, bo możemy walczyć z trollingiem za pomocą wirtualnej rzeczywistości. Jak to wygląda? Opowiedz proszę o tej aplikacji, o tej wirtualnej rzeczywistości, która pozwala nam nie tylko zgłębić tajniki cyberbezpieczeństwa, ale w konkretnym przypadku jest takie też zadanie, czy nawet zadania, gdzie mamy do czynienia naprawdę z tym takim zielonym trollem. Co w tym? VR-y faktycznie, ta technologia pomaga nam docierać lepiej do dzieci. To jest przede wszystkim to, że tego typu technologia, gdzie mamy czasy, w których dzieciaki mają wszystko, są nasycone, przebocicowane różnymi rzeczami, my z tym walczymy trochę ich narzędziami.

Pokazujemy im jeszcze ciekawszą technologię, którą są bardzo zainteresowani za każdym razem. Oni mając do możliwości skorzystania z takich VR-ów, chodzą jak w dym. Za każdym razem dajemy im tą możliwość po prostu uruchomienia aplikacji. I to jest o tyle ciekawe, że dużo z tych dzieci korzysta z VR-ów na co dzień, grając w różne gry, strzelając nawet z łuków do troli, a my pokazujemy ten problem trolla trochę inaczej. Pokazujemy trolla, który próbuje nas wyzywać, zwrócić naszą uwagę negatywnymi emocjami, budować właśnie ten trolling hate, bo to też jest drugie hasło ważne w całym tym cyklu tego szkolenia. Budować taki hate tak naprawdę, bo to jest narzędzie, które wykorzystujemy. Piotr Konieczny

Zastanowimy się, nie rzucimy w trolla, tylko rzucimy w kosz specjalnie oznaczony takim znaczkiem HEJT. To mu się będzie zmniejszało. Chcemy dać właśnie taką możliwość poprzez tą wirtualną aplikację pokazania takiej zabawy, rozgrywki dla nauczycieli, pedagogów, w ten sposób, żeby oni też mogli wytłumaczyć dzieciom, słuchajcie, wy też jak macie takie złe emocje, macie jakiś problem z tym, tak samo jak w tej aplikacji, możecie to napisać po prostu na kartce, zrobić z tego kulkę i wrzucić do naszego kosza z naklejką HEJT. Tu chodzi o taki program, żeby Mechanicznie też pozbyć się pewnych emocji, pewnych złych bodźców po to, żeby tym dzieciom dać możliwość takiej interakcji na to. Na dzień dzisiejszy największy problem jest taki, że dzieciaki nie mają komu o tym powiedzieć. Często się wstydzą, często się boją, często nie wiedzą, że mogą, żyją z tą świadomością, że mają jakiś problem.

Bo to, o czym my dzisiaj mówimy, czyli komiks, aplikacja VR, to jest tylko część, prawda? Tych pomysłów edukacyjnych jest więcej. Gdzie można więcej o Cyfrowym Scoutcie Zachęciłbym do mediów społecznościowych ze względu na to, że tam rzeczywiście informacje są najbardziej aktualne. Strona internetowa zarówno International Systems Security Association, jak i Cyfrowego Scouta również istnieje. Natomiast przede wszystkim zachęcam do indywidualnego kontaktu z nami. To jest kompletnie żaden problem, żeby nas znaleźć, żeby z nami zagadać i my z przyjemnością pokierujemy co zrobić, jak to zrobić dalej, żebyśmy rzeczywiście mogli się spotkać i razem nie porzucać w trolle, tylko powyrzucać w trolle. Podsumujmy w takim razie. Dziś rozmawialiśmy na temat trollowania, trollingu, hejtu w internecie na przykładzie bardzo fajnych edukacyjnych pomysłów, które wchodzą w skład Cyfrowego Scouta.