PRZETACZALI MLEKO ZAMIAST KRWI | #10

Pierwszą, udaną transfuzję krwi dokonał w XVII wieku Richard Lower. Opracował technikę, która umożliwiła mu przetaczanie krwi bez nadmiernego krzepnięcia w trakcie tego procesu. Dawcy najczęściej podczas tego zabiegu umierali, więc próbowano przetaczać krew od różnych zwierząt. Np. w 1667 roku francuski lekarz przetoczył krew 15-letniemu chłopcu i robotnikowi, a dawcą została owca. Obydwaj przeżyli. Do początku dziwnego rozdziału w historii transfuzji doszło w Toronto w 1854 roku, kiedy 40-letniemu mężczyźnie zostało wstrzyknięte 12 uncji mleka krowiego.

O tym, że przetaczano mleko zamiast krwi, to musiałem głęboko poszukać, żeby znaleźć na to jakieś dowody, no bo nie chciało mi się w ogóle w to wierzyć, żeby ktoś pozwolił na transfuzję mleka do krwiobiegu człowieka. Ale to prawda, znalazłem na ten temat całkiem spory informacji, w tym kilka prac naukowych, także... No, o dziwo jest to dość rozwinięty temat. Myślałem, że będzie mało źródeł, a jest ich całkiem sporo. I co najlepsze, ten pomysł nie narodził się w średniowieczu. Ale zacznijmy od początku. W 1966 roku dokonano pierwszej transfuzji krwi. Odbyła się ona pomiędzy dwoma psami.

Lekarz przetoczył krew z tętnicy szyjnej jagnięcia do żył chłopca. Piętnastolatek przeżył i jego stan się poprawił. Niestety, jagnie nie przeżyło tego zabiegu. Co ciekawe, wierzono, że za pomocą transfuzji krwi można zmienić osobowość biorców. Niestety, w większości przypadków transfuzja doprowadzała do śmierci, więc ze względu na to, że wierzono w to, że zmienia osobowość, no i że była duża śmiertelność, transfuzja została zakazana. Właściwie może nie zakazana, po prostu zakończono ten zabieg po zaledwie dwóch latach, bo w 1668 roku.

Proceder ten miał zostać zapomniany na prawie półtora wieku. W XIX wieku transfuzja pojawiła się ponownie, ale można powiedzieć, że naukowcy i lekarze zrobili mały krok w tył. Albo właściwie nie wiem, czy można to tak nazwać, ale na początku XIX wieku James Blundell wykonał transfuzję krwi za pomocą strzykawki zawierającej odwłóknioną krew, czyli taką, która nie zawierała fibryny, a fibryna pomagała przy jej krzepnięciu. Proces ten nie przyjął się, a pacjenci wciąż umierali.

Być może w związku z tym, naukowcy w połowie XIX wieku wpadli na bardzo dziwny pomysł. Zamiast krwi postanowili przetaczać coś innego. Pomyśleli, niech będzie to mleko. Doktorem James Bowell i dr Edwin Hodder dokonali pierwszej transfuzji mleka. Zdarzyło się to w 1854 roku w Toronto. Lekarze wierzyli, że oleiste i tłuste cząsteczki w mleku zostaną ostatecznie przekształcone w białe krwinki. Absurdalne, co nie? To znaczy zastanawiam się jakim cudem, no bo skoro byli lekarzami, no i nie było to średniowiecze, tylko 1854 rok, no to oni mieli jakąś wiedzę medyczną, więc zastanawiam się jakim cudem sądzili, że coś w mleku może przekształcić się w białe krwinki.

Dokuczał im także silny ból lędźwiowy i duszności. Osoby, które po zabiegu czuły się dobrze i wydawało się, że wszystko jest w porządku, wkrótce zapadały w śpiączkę i umierały. Jeśli słuchacie tego podcastu, jeżeli macie... Myślę, że każdy to wie, to jest taka dość podstawowa wiedza. W medycynie zazwyczaj było tak, że najpierw testowano coś na zwierzętach, a potem dopiero próbowano tego na ludzie. W przypadku transfuzji krwi Ktoś stwierdził, że zrobimy odwrotnie i tak się nie stało. Joseph Howe dopiero po jakimś tam czasie od tego, kiedy zaczęto w ogóle przeprowadzać tę transfuzję, stwierdził, że czas przeprowadzić eksperyment na zwierzętach.

W 1875 roku przetoczył krowie mleko kobiecie, która miała silny krwotok maciczny. Po podaniu 6 uncji mleka pacjentka skarżyła się na silny ból głowy. Doszło do tachykardii i wysokiej gorączki. Lekarz uzasadnił transfuzję mleka, że chociaż mleko ma gorszy skład chemiczny od krwi, to jest spokrewnione z hylem. I hyl jest takim mlecznym płynem ustrojowym, który powstaje w jelicie cienkim podczas trawienia tłuszczów. Składa się z limfy i zemulgowanych tłuszczów. I sprawdziłem, bo ten lekarz uważał, że ten chyl to jest materiał, z którego natura tworzy krew. I sprawdziłem i rzeczywiście są tam jakieś powiązania pomiędzy chylem w mleku i chylem w krwi.

Brinton, on był w tym dokumencie, w tej pracy naukowej, nie znalazłem o nim więcej informacji, ale dosłownie kilka lat przed zrezygnowaniem z precedensu transfuzji leka stwierdził, że transfuzja ma dwa zalety. Po pierwsze, nie było niebezpieczeństwa krzepnięcia mleka i nie było niebezpieczeństwa zatoru krwi. Uważał, że jest ona o wiele lepsza od wstrzyknięcia krwi, ale zauważył konieczność zalkalizowania mleka poprzez dodanie węglanu amonu. Uważał, że w ciągu kilku lat ta procedura całkowicie zastąpi transfuzję krwi. Tak się jednak nie stało.

Z mleka zrezygnowano całkowicie w 1884 roku. Transfuzja mleka dotarła oczywiście także do Europy, która raczej nie mogła się pochwalić większą mądrością w tematach medycznych niż Ameryka Północna. Najbardziej aktywnym transfuzjologiem był Meldon z Anglii, który wykonał 20 transfuzji używając mleka koziego. Obecnie transfuzje krwi są powszechnie stosowaną i standaryzowaną procedurą medyczną z około 4,5 milionami ludzi w Ameryce i około 2,5 milionami jednostek krwi przetaczanych każdego roku w Wielkiej Brytanii. Zapotrzebowanie na krew jest tak duże, że według Światowej Organizacji Zdrowia na całym świecie zebrano ponad 118,5 miliona donacji krwi.

Transfuzje ratują życie i są często podawane osobom, które doznały poważnej utraty krwi w wyniku urazu, zabiegów chirurgicznych oraz porodu. Są również stosowane w wielu rodzajach leczenia takich schorzeń jak hemofilia, niewydolność nerek, a nawet rak. A wy co sądzicie o tym ciekawym medycznym przypadku, a właściwie medycznej epoce? Albo raczej niemedycznej epoce, ciężko to nazwać. Dajcie koniecznie znać w komentarzu, zostawcie subskrypcje, zostawcie obserwacje na Spotify. I co? Dajcie koniecznie znać, czy chcecie więcej odcinków tego typu, żebyśmy nie poruszali takich konkretnych przypadków medycznych, ale właśnie zanurzali w takim świecie...