#450 – Pogadajmy o spółce Tesla

Pozdrawiamy serdecznie. Pozdrawiamy, oczywiście. I witam cię serdecznie, Mateusz, w naszej kolejnej pogawędzce na temat gigantów, a właściwie na temat giganta, który to, no właśnie nie do końca, wiadomo, płynnie już przechodząc do clou, Czy to firma, czy to człowiek, tak by się chciało powiedzieć? Jak to jest w ogóle możliwe, nie? Zobacz, że właściwie po odejściu Jobsa, trochę nawiązując do Apple'a mi bliskiego, trochę po odejściu Jobsa nie ma drugiej takiej spółki, myślę o takiej skali, co do której można by wysunąć takie podchwytliwe pytanie, czy to spółka, czy to człowiek, oprócz Tesla, o której dzisiaj będziemy gadać. Tak, zdecydowanie. Tesla jest bardzo mocno utożsamiana ze osobą Elona Muska.

W zeszłym nagraniu wspomniany Facebook i z Zuckerbergiem też, bo tak jak wspominaliśmy, on przez akcje uprzywilejowane posiada kontrolę tak bardzo mocno. W aspekcie Tesli jest tam trochę inaczej tematów, natomiast jego osoba, że tak powiem, w centrum zainteresowania jest. I tak jeszcze nawiązując do samej tutaj korekty słuchacza, że to nie spółki S&P 500, w sensie spółki S&P 500, ale w tej etykiecie Magnificent Seven, No to w świetle kolejnego debiutu spółki Elona Muska, to nie wiem, za chwilę będziemy mówili Galactic 8, także kto to wie. Także uwielbiam ten marketing. Amerykanie są mistrzem tego marketingu giełdowego, czy analitycy rynkowi, bo nie wiem, kto jest dokładnie autorem słów Magnificent Seven, ale faktycznie potrafią chwytać te nazwy marketingowo bardzo mocno, także tak.

Tak sobie myślę, że jest duża szansa w ogóle, że nie będzie żadnego wspomnianego Galactic Ultra Pro Max 8 czy 9, tylko będziemy po prostu robić rewizję i będziemy musieli dogrywać, bo nie wiadomo kiedy skład Magnificent Seven trzymając się aktualnej etykiety, że tak powiem, tej marketingowej się wymiesza. Zobaczymy. Dokładnie, to faktycznie losy Tesli w świetlu na przykład debiutu też to jest ciekawy temat. Myślę, że możemy poruszyć w dalszej części. To prawda. Dobrze, Tesla założona przez Muska, no właśnie nie do końca. Jak to jest możliwe? To pytanie, które Wiele osób zaskakuje albo teza, którą się stawia, bo tak naprawdę jak wyglądało w ogóle powstanie marki Tesla i kto za nią stoi?

Tortu, który tak naprawdę miał być laurką dla wizji motoryzacji jutra, można by tak powiedzieć, która zawsze była dla Muska bliska i którą też co by nie mówić i jakby tego nie polaryzować, bo wiadomo, że Tesla jako brand, jako marka w ogóle polaryzuje bardzo, zwłaszcza na polskim eksie. Ale co by nie mówić, Muskowi trzeba oddać to, że to on pierwszy odważył się pójść za tą wizją motoryzacji z elektryfikowanej motoryzacji. Nie kto inny. I tutaj jest to zero-jedynkowe tak naprawdę tej narracji. Można go lubić, można lubić elektryki, można ich nienawidzić albo się ich bać. It doesn't matter, jak to mówią Amerykanie. Jakby gdyby nie Musk, to byśmy w tym momencie ich na drogach w takiej skali nie mieli, również w Polsce.

To jakiś temat niszowy, nie jakiś rocket science pod tym względem. Natomiast pod tym względem właśnie wyniesienie tego pomysłu i stworzenie całej otoczki. Światopoglądu też jakby nie patrzeć, całego experience'u samochodów elektrycznych. No to nie bądź pod tym względem tutaj egzekucja Elon'a Muska. No i też właśnie ten fakt Paypala, o którym wspomniałeś, moim zdaniem jest bardzo ważny, zwłaszcza w tej początkowej fazie testi, bo w Doninie, Krzemowie, czy w ogóle w środowisku Venture Capital, jaki też mam czasem przyjemność obserwować w Polsce, Ja widzę takie uzasadnienie inwestycji, że ktoś już tam jest, tak? Że inwestor, który odniósł sukces, jest znany, na przykład zrobił tam parę fajnych exitów.

Jak on jest w kolejnej spółce, to to jest zawsze argument dla funduszy venture capital, zawsze argument w prezentacjach inwestycyjnych. My mamy pana X, pana Y, tak? No i to jest w ogóle taki, że o, tu dotyk tak złotego Midasa przyszedł i tak na zasadzie zawsze się tak uśmiecham do tego trochę. No ale tak jest, tak jest po prostu, tak? Inwestorzy się lepiej czują. Taki stempel nazwiska, takiego zaufania. Tak, stempel nazwiska, zaufania właśnie. Pod tym względem to działa i to niewątpliwie też pomagało w Tesli jako spółce w wejściu Muska, bo faktycznie te kolejne rundy finansowania było łatwiej dopiąć po prostu z nim na pokładzie. On wtedy też taki mniej raczej kontrowersyjny był niż obecnie, poprzez wszechobecność też internetu, jego X-a słynnego, czy wcześniej Twittera, słynne tweety Muska.

I tutaj w przypadku Tesli nie było inaczej, to na pewno Elonowi pomogło. W kontekście tego, co zdziałało w PayPalu. I myślę tak sobie, że też rozwiało dookoła tej marki taką aurę właśnie. Taką aurę, że jest to pomysł typowo amerykański, który będzie miał z góry, na pewno na świecie pod górę, będzie miał utrudnioną rolę, czy na przykład w Europie. I zresztą przecież tak było, zanim Skandynawia chociażby pokochała elektryfikację. No ale jest z Ameryki. To jakby wiadomo. Ma grube plecy za sobą. I to jest faktycznie coś znamiennego. Fajne, że o tym mówisz. I myślę, że w ogóle o Tesli, żeby mówić, należałoby się zapoznać z biografią Muska.

Takie to jest trochę dziwne, jeżeli się mówi o spółkach giełdowych, no bo kto ma czas czytać biografię teraz w tych czasach, ale z drugiej strony naprawdę tam bardzo dużo jest tego, co się przydaje później do analizowania Tesli. Mówię tutaj oczywiście o biografii autorstwa Isaacsona, tego samego, który pisał Steve'a Jobsa, wydano przez krakowskie zaprzyjaźnione zresztą z tym podcastem wydawnictwo Insignis Media. Bardzo Wam tę książkę polecam, bo ona jest napisana tak jak u Isaacsona, Po prostu reportażowo. I tam bardzo dużo z tego przede wszystkim dzieciństwa Muska jest wyciągnięte na światło dzienne. No z relacji, z charakteryzacji też jego postaci w świetle wzorców, Których się wychował.

No bo zobacz, o jakiej spółce się tak często pisze w mediach branżowych, jak o Tesli w kontekście Kiedy to wszystko pierdyknie, mówiąc zupełnie wprost, i po jakim tweecie czy tam poście obecnie Elona Muska, nie? Bardzo to wszystko niestabilne, a z drugiej strony tak bardzo romantycznie pociągające i się okazuje, że jeszcze wtłaczające ten kolejny kapitał, nie? O tak, no to pod tym względem, jeżeli tam do fundamentów pewnie jeszcze dojdziemy, bo najczęściej w drugiej części nagrania robimy, natomiast nie ma co ukrywać w zakresie wycen modelu biznesowego, no to z tych wszystkich spółek, no to najbardziej cienko można powiedzieć tutaj w Tesli pod tym względem. Żaden rocket science, marże niskie, przychody są, ale bardziej płaskie.

Także pod tym względem faktycznie tutaj podniósł. Faktycznie, i nie dziwię się inwestorom, i przecież był case, nie pamiętam już tego inwestora, który brał mocny zakład na spadek Tesli, że to jest praktycznie nic nie warte, że to w ogóle jakieś absurdy kompletne. I tam porównywał, bardzo częste porównania było, że Tesla jest więcej warta niż cały automotive razem tam wzięty, jakiś tych największych, no i błagam, gdzie jest ta Tesla na drogach? Natomiast to pokazuje właśnie, że rynek to są oczywiście fundamenty, ale rynek to jest też sentyment. I właśnie ten sentyment, o którym mówisz, umiejętność, ta wiara inwestorów koniec końców, że oni jednak wykładają pieniądze do Muska, bo widzą czy to romantyczność, czy to po prostu wizja, czy to przekonania, że tak powiem światopoglądowe, nie wiem, nie wnikam, ale kładą pieniądze, kładą pieniądze i podnoszą wyceny.

Tesla też nie dowiozła ogroma tych projektów. Ale czy nie przyjdzie taki rok, w którym one wszystkie albo po części z każdego z nich się zepną w jakiś nowy, dziwny rocket science, o którym nikt nie wie teraz i nagle się okazuje, że to klikło i te elementy układanki były po coś, a szaleństwo Muska, bo tak należy o tym mówić, nie? Okazało się być szaleństwem geniusza? Tego też nie wiemy. I to jest właśnie takie... Apple ma jeszcze ogromne portfolio produktów i kuka, który czarno na białym pokazuje, że wyniki to ja dowożę, drodzy Państwo, tak jak nikt inny. O tyle w Tesli nie ma w tych tabelkach za wiele powpisywane i tak jak mówisz, raczej są tutaj spadki, a mimo tego wiara jest taka sama jak w Apple, jak nie większa momentami ze względów różnych i politycznych, i światopoglądowych, i całej struktury ludzi, którzy niosą trochę na swoich skrzydłach, barkach, fundamentach tego maska,

To nie jest tak, żeby też nie spłaszczyć dyskusji, że to jest jakaś wina maska, broń Boże. On jakby nie patrzeć też swoim naporem w stronę elektromobilności i tak dalej. No i później oczywiście cała machina regulacyjna jak w Europie na przykład. No to też stworzył ogromny rynek, gdzie konkurencja zaczęła ruszać. No bo jego spadki przychodów na przykład w Europie w ostatnich kwartałach nie wynikają tylko z tytułu, że on tam poparł MAGA i założył Doge'a i generalnie nie lubi lewej strony za bardzo. Aczkolwiek na pewno są tacy klienci, którzy zrezygnowali, no bo to jest też taki klient, który mógł być eko, więc od razu gdzieś możemy go plasować po stronie lewej bardziej, tak? No a zarazem ma tam człowieka, który jest skrajnie daleko od tej lewej. Natomiast pod tym względem warto wspomnieć, że sam biznes Tesla jest pod wieloma względami mocno, że tak powiem, no tam nie ma monopolu żadnego, tam nie ma, że tak powiem, takiej, jest zdecydowanie większa konkurencja.

No i jest też pod wieloma względami bardziej zależny od dostawców i tak dalej. Także pod tym względem jest tam dużo wyzwań. O ile samo Apple może sobie tutaj stać i czekać z tym swoim AI na fundamentach wyników i konkretnych liczb, o tyle Tesla może sobie to robić i zresztą to robi i ubijać kolejne produkty czy nie dowozić obietnic Muska na fundamencie właśnie Elon Musk. Tu się historia kończy. A mimo tego jakoś to się z kwartału na kwartał przenosi. Cybertruck to jest ten pomysł, nieoczekiwany jakby pick-up elektryczny, który miał zastąpić te wielkie ciężarówki na bezdrożach amerykańskich. Swoją zdrową pozdrawiam Pawła, słuchacza tego podcastu, który w takim trucku amerykańskim go słucha i przemierza różne Stany Ameryki.

I to akurat wiem, bo robi to od lat. Także serdeczne dla Ciebie, Paweł, pozdrowienia. No więc Cybertruck miał to wszystko zastąpić i też, no, zapowiedź z 2019 roku, zobacz, produkcja ruszyła w 2023, cztery lata za późno, no i teraz pytanie, ile tych Cybertrucków my w ogóle widzimy? W Stanach, z tego co doczytywałem, też jakieś absurdalne ich liczby na bezdrożach amerykańskich stanów to nie ma. Solar roof na przykład, nie? To też jest coś takiego jak dach, który miał zrewolucjonizować energetykę domową, tak? Tam Tesla Instalowała go chyba 23 razy na tydzień z tego, co sprawdzałem dane, obiecując do 1000 instalacji w piku. No i te dachy świata nie zostały przez Muska, można powiedzieć, zmienione, no bo te wyniki tego projektu też znowu wołają o poncle do nieba trochę.

Zresztą to Hollywood czerpie z historii Elona Muska na bieżąco. Taka scena z serialu The Morning Show Apple TV+, Apple TV teraz, przepraszam, w której właśnie jest taki ekscentryczny inwestor, który wymyśla sobie jakieś tam loty pasażerskie w kosmos i po prostu prawie do tego lotu nie dochodzi, nawet testowego, ale wszyscy w niego ładują kolejne rundy inwestycyjne, bo to on powiedział. To jest typowy Elon Musk. Dlaczego zatem mamy Tesla w S&P 500, skoro już sam to wywołałeś? Bo to jest, myślę, dobry punkt, żeby to zderzyć, nie? No bo zobacz, tak na logikę, na chłopski rozum, chciałoby się powiedzieć, również inwestora, bez względu na to aktywnego, pasywnego, nieważne, to trochę nie ma się prawa udać, nie? No chyba, że żyjesz w Skandynawii, no to wtedy, nie wiem, otwierasz okno i sobie myślisz, no jak to?

Generalnie raptem chyba jakieś 1-2% targetu zostało realizowane. No to pod tym względem znowu pokazuję, że jest jakaś wielka wizja, ale jednak żeby przekuć tą wizję, no bo każdy dach, jakby nie patrzeć, jest inny, tak, żeby to było rentowne, powtarzalne, no to było To było bardzo ciężkie i praktycznie niewykonalne pod wieloma względami, żeby to było jeszcze zyskowne. Tam pamiętam klienci, którzy się decydowali, też narzekali na nagłą zmianę postanowień umownych itd. Także te pomysły, że tak powiem, myślę, że dalej będą wraz z żywotem Muska i te sprzedawanie wielkiej wizji, to jest po prostu w jego DNA. Natomiast wracając do twojego drugiej części pytania, jak to się w ogóle stało, żeby nie było też wrażenia, że to jest jakiś biznes jadący tylko na jakichś obietnicach, na nazwisku.

Może tak, może nie. Ale zobacz, gdzieś w otoczeniu tego wszystkiego, w kontekście drugiej połowy tego roku, tak trzeba o tym mówić, mamy oprócz SpaceXa jeszcze OpenAI i Anthropica. I co je łączy? Co łączy SpaceX z firmami, które robią AI? Centra danych łączą. Bo jest też taka wizja przyszłości, którą też pewnie wycenia rynek i będzie przy debiucie SpaceX miał to z tyłu głowy w wielu, myślę, głowach wielu analityków, to jest to, że dobra, skoro już jest konsensus, a raczej jest, że Ziemi nam braknie na te centra danych, to ktoś te centra danych musi wynieść ten kosmos. No i akurat mamy debiut SpaceXa i szalonego Iona Muska, który na pewno będzie pierwszy, żeby się tego zadania podjąć.