Bęc Radio: Po to mamy NOMUSa! —> Szyłak

Bęc Radio prezentuje Aneta Szyłak, twórczyni NOMUS Nowego Muzeum Sztuki. Jestem kuratorką wystawy tutaj i kuratorką wystawy w Zielonej Bramie, wystawy kurdyjskich artystów. Tworzyłam program otwarcia i realizowałam to z moim wspaniałym zespołem. Aneta, spotykamy się z powodu otwarcia nowego Muzeum Sztuki, które jest działem Muzeum Narodowego w Gdańsku.

To otwarcie jest o tyle ważne, że podkreśla historię Gdańska. Jako bardzo ważnego ośrodka, którego rolę dla rozwoju polskiej kultury, zwłaszcza w okresie późnego XX wieku, nareszcie warto wydobyć. Bardzo mnie interesuje, jak Ty postrzegasz formułowanie przez NOMUSa historii sztuki gdańskiej. Oczywiście NOMUS ma bardzo wiele zadań, ale jedno z tych zadań, które widzę jako pilne i ważne i tak naprawdę uzasadniające to, po co powstaje w Muzeum Narodowym coś, co ma nie tylko kolekcjonować, ale także badać sztukę,

Szyłak. Nowej instytucji w budowie nadajemy nazwę NOMUS, Nowe Muzeum Sztuki, fonetycznie bliską greckiemu słowu nomos, oznaczającemu prawo, w tym prawo społeczne i ład wspólnoty, zaś w tradycji egipskiej jednostkę podziału terytorialnego.

Stanowić platformę dostarczającą współczesnych, wizualnych i performatywnych narzędzi dla rozumienia świata, w którym żyjemy. To po to mamy NOMUSa. Po to mamy NOMUSa! Napisałaś wspaniały zupełnie manifest dla tej instytucji, który wypunktowuje wszystkie marzenia o tym, co NOMUS może zrobić. I gdybyś mogła wybrać z tego taki trzypunktowy, realistyczny plan, bo tutaj wiele elementów się w tym manifeście pojawia, ale gdybyś mogła nam powiedzieć trzy rzeczy, które uznasz, jeśli się zdarzą, że to będzie sukces tej instytucji.

I ja tam byłam i pokazano mi dziurę w ziemi i powiedzieli mi, że to tutaj będzie takie muzeum. To się nazywa Kiasma. To słowo Kiasma, które ma greckie korzenie, podobnie jak NOMUS. To jest słowo, które oznacza nerw wzrokowy. Miejsce spotkania i trzecie już nie pamiętam, ale to chyba jakieś miejsce przepływu, przenikania się. To jest zresztą miejsce takie też bardzo... Aha, i to oznacza skrzyżowanie. O, teraz mi się przypomniało. Bo ono rzeczywiście znajduje się na skrzyżowaniu. I uznałam tę nazwę za genialną i zajęło mi następne 20 lat wymyślanie kolejnej. Która mogłaby być konkurencją, bo jakby ta idea miejsca spotkania, czyli miejsca, które nie fokusuje się na obiekcie, bo oczywiście my mamy wszystkie obowiązki muzeum, jakby nie było działającego w strukturach Muzeum Narodowego, które związane są z dbałością, konserwacją, opracowywaniem zbiorów itd.

Co oczywiście robią tzw. odpowiednie służby. Natomiast wydaje mi się, że najważniejsze w takim przekazie bieżącym muzeum, to jest jaką atmosferę spotkania tworzymy. Aneta, jesteś kojarzona z wytwarzaniem sztuki współczesnej, takiej, która Chwyta temperaturę wydarzeń, w których jesteśmy zanurzeni. Muzeum jest jednak przytrzymaniem czegoś w czasie, a nawet czegoś z przeszłości, utrzymywaniem w jakimś takim archiwalnym sposobie i gromadzenia, i przekazywania. Powiedz proszę, jak Ty to ze sobą pogodzisz? Czy te zbiory, kolekcja NOMUSa, czy one będą dynamizowane? W jaki sposób? W jaki sposób one mają dialogować ze współczesnością?

No i widać też tam taki napis Stocznia Gdańska. Tak, to jest ten słynny napis i on się znajduje na budynku traserni. A co się robi w traserni? Trasuje się. Bo w muzeum się muzeuje. Trasuje, czyli się wycina. Dobra. Po to mamy NOMUSa!