217. Dobrze milczeć w towarzystwie

I tyle. To ja zacznę tak może trochę rocznicowo, mianowicie obchodzimy w tym roku stulecie urodzin Jana Józefa Lipskiego i z tej okazji odbyło się sporo różnych imprez. Teraz chyba nawet w Senacie jest pokazywana wystawa mu poświęcona, jeśli się nie mylę. Ale zwrócić chciałbym na jedną z publikacji, która ukazała się i jest dostępna w wersji elektronicznej, do czego zachęcam, żeby po nią sięgać.

Mianowicie, pewnie byś nie liczył się z tym, ale cóż, tak się stało. Mianowicie czasopismo Combatant wydało numer poświęcony Janowi Józefowi Lipskiemu. I tytuł nadrzędny, Pamięć murów, Lipski, człowiek, który łączył opozycję. I tutaj znalazło się kilka ciekawych tekstów, które pokazują różne podejścia do Jana Józefa Lipskiego, nie tylko w okresie II wojny światowej, ale także i w okresie powojennym, czy też w ostatnim okresie, kiedy odegrał znaczącą rolę także w okresie przełomu roku 1980-1990. Warto sięgnąć, bo ten numer, te teksty faktycznie są bardzo ciekawe i myślę, że tak jak wcześniej zauważyłeś w przypadku karty, także i ta publikacja jest bogato ilustrowana, więc bez większych problemów można ją wykorzystać czy na zajęciach uniwersyteckich, czy też w szkole.

Natomiast może dopowiem jedną rzecz, bo tutaj z racji moich zainteresowań tych niemieckich warto może przypomnieć, że ten esej słynny Jana Józefa Lipskiego, Dwie ojczyzny, dwa patriotyzmy z początku lat 80., bardzo szybko ukazał się w Rubrize Federale Niemiec. Przetłumaczył go Profesor Gotthold Rode, jeden z tzw. ostforscherów, jeden z najlepszych specjalistów w tym czasie, zajmujących się stosunkami polsko-niemieckimi, ale generalnie Europą Środkowo-Wschodnią, przetłumaczył i ten tekst ukazał się we Frankfurter Allgemeine Zeitung w całości, co gdybyśmy uwzględnili nasze dzisiejsze jakieś oczekiwania co do artykułów prasowych,

Nie był to na pewno tekst, który można byłoby w dwóch akapitach przedrukować. To był bardzo obszerny esej. Ten esej w dużej części został właśnie wtedy zamieszczony we Frankfurter Allgemeine Zeitung, co sprawiło, że także i w Niemczech zaczęto zwracać baczniejszą uwagę na polską opozycję, także jej stosunek do kwestii Nie tylko narodowych, ale także i związanych z mniejszościami narodowymi. Tutaj to, co szczególnie też interesowało czytelnika niemieckiego, to właśnie te rozważania Lipskiego dotyczące relacji polsko-niemieckich. Po roku 1989 ukazał się wybór tekstów Jana Józefa Lipskiego po polsku i po niemiecku.