Mentionsy

Zamkowy
Zamkowy
08.08.2025 10:41

Czego nie wiemy o Stanisławie Auguście? – Iza Zychowicz

Dlaczego wciąż pytamy o moralność króla Stanisława Augusta? Co sprawia, że jego decyzje, wybory polityczne i osobiste życie wciąż budzą emocje – zarówno wśród historyków, jak i współczesnych odbiorców kultury?

W nowym odcinku Podcastu Zamkowego rozmawiamy z Izabelą Zychowicz, badaczką epoki stanisławowskiej i kierowniczką Ośrodka Sztuki w Zamku. Iza opowiada o meandrach polityki XVIII wieku i o tym, jak dzisiejsze spojrzenie na króla kształtuje naszą pamięć historyczną.


Rozmawiamy także o wyzwaniach, przed którymi staje Zamek Królewski w Warszawie jako historyczna rezydencja – o tym, jak opowiadać trudne fragmenty przeszłości, jak łączyć misję edukacyjną z atrakcyjnością dla współczesnej publiczności. To odcinek o historii, pamięci i o tym, że pytania sprzed stuleci wciąż potrafią być zaskakująco aktualne.

Szukaj w treści odcinka

Znaleziono 32 wyników dla "Stanisława Augusta"

Jeszcze wtedy myślałam, że będę to robić z twórczości Jana Bogumbiła Plersza, czyli jednego z nadwornych malarzy Stanisława Augusta.

No i może dobrze, ponieważ tak na poważnie doktoratem zajęłam się jakieś 6-7 lat temu i moim tematem jest propaganda na dworze Stanisława Augusta, którą odmieniam przez wszystkie przypadki i skupiam się wyłącznie na oczywiście tekstach pozytywnych.

I produkowanych w kręgu Stanisława Augusta, więc nie muszę czytać wszystkich paszkwili na Stanisława Augusta, które były produkowane w dużej ilości.

Ale tak, pewnie mogę powiedzieć, że jestem psychofanką Stanisława Augusta.

Tak, ja bardzo negatywnie reaguję na wszelkie kalumnie rzucane w stronę Stanisława Augusta, więc uważaj.

Od w zasadzie stulecia, o czym zresztą też bardzo mocno mówi propaganda Stanisława Augusta, była w zapaści.

I to jest też taki jeden z kontrargumentów do wszystkich hejterów Stanisława Augusta, ponieważ wyobraźmy sobie, że mamy zarządzać państwem, firmą, która ma bardzo długą tradycję, bardzo chwalebną tradycję.

Kobieta, którą kiedyś kochał i która wydawało mu się, że będzie go popierać, czyli Zofia Ann Halsters przyszła Katarzyna II, no tak naprawdę miała zupełnie inny pomysł na swoje panowanie i na rolę Stanisława Augusta w tejże Polsce.

I takim najprawdziwszym momentem szczęścia Stanisława Augusta była końcówka Sejmu Wielkiego i uchwalenie Konstytucji 3 maja.

Po pierwsze musimy pamiętać, że przez całe panowanie Stanisława Augusta od momentu jego wstąpienia na tron jest bardzo silna opozycja przeciwko niemu.

XIX wiek nie kochał Stanisława Augusta, ale musimy pamiętać o tym, że mimo tego, iż gro naukowców XIX wieku

za sprawą reform Stanisława Augusta, czyli jakby wyszli z chociażby tych projektów edukacyjnych króla, ale ponieważ działali w skrajnych warunkach, kiedy nie było Polski, kiedy byliśmy po trzech rozbiorach, w związku z tym ta narracja dotycząca Stanisława Augusta...

Dwudziestolecie międzywojenne też nie do końca było łaskawe dla Stanisława Augusta.

I zaczynali mieć zupełnie inną perspektywę na panowanie Stanisława Augusta i jego dążenia.

Byli właśnie w obszarze tego wpływu, idei, kreacji, myśli Stanisława Augusta, dążącego przez całe panowanie do reform.

Sądzę, że może brakuje nam takiego właśnie portretu psychologicznego Stanisława Augusta i tego, jakie faktyczne emocje mu towarzyszyły, a które nie były produktem jednak, który preparował na potrzeby bliskich, publiki czy też swoich odbiorców zagranicznych, swojej korespondencji.

Zważywszy na fakt, że król bardzo mocno angażował się w rozwój nauki, to sądzę, że samochody jestem w stanie też podciągnąć pod reformę edukacji Stanisława Augusta.

Natomiast jeśli pytasz mnie o queerowość Stanisława Augusta, to ja z chęcią zwrócę uwagę na to, że był bardzo otwartą postacią, tolerancyjną, która walczyła z zabobonami.

To Stanisława Augusta pewnie możemy traktować queerowo, bo możemy go traktować jako osobę, która tak samo jak zmienił tą narrację dotyczącą narodu, jako osobę otwartą, o szerokich bardzo horyzontach, dla którego liczył się człowiek i dla którego liczył się człowiek, który wykonywał różne prace, a nie tylko szlachcic czy magnat.

Znaczy sądzę, że nie powstało takiego opracowania, przynajmniej ja go nie znam, bo może fajnie by było, żeby się jakiś psycholog zajął postacią Stanisława Augusta właśnie przez pryzmat jego pamiętników, korespondencji.

I w pewnym momencie się zorientowałem, że mam w ręku, ktoś mi dał do ręki coś, co jest podpisane przez Stanisława Augusta.

Tak, przy czym często część z tych rzeczy, które są podpisane faktycznie przez Stanisława Augusta, no pisali sekretarze.

Czy dyktowanie listów, często też sekretarze przepisywali jakieś notatki Stanisława Augusta do formy listownej.

Natomiast ci wszyscy pisarze, poeci, byli ujęci oczywiście w harmonogramie wydatków Stanisława Augusta.

Albo właśnie też innym takim ciekawym sposobem na rozpowszechnianie się idei były święta państwowe, czyli obchodzenie kolejnych rocznic koronacji, kolejnych rocznic zachowania przeżyciu Stanisława Augusta po zamachu na jego życie przez konfederatów barskich.

To też jest taka dosyć ciekawa inicjatywa zapoczątkowana jeszcze przed objęciem przez Stanisława Augusta polskiego tronu, gdzie był taki pomysł spisywania wszelkiego rodzaju dokumentów prawnych.

Stanisława Augusta przez naszą edukację z pieczęciami, żeby było takie wrażenie, że właśnie ta korespondencja się tutaj toczy, więc nie unikamy też takich rozwiązań, ale tak delikatnie bym to powiedziała, że wprowadzamy takie czysto scenograficzne zabiegi, no bo przede wszystkim ja dążę do tego, żeby jak najwięcej obiektów

Dwa, pamiętajmy, że to był dom dla Stanisława Augusta, więc tak jak my dzisiaj nie zasłaniamy okien foliami UV przeciwko promieniom szkodliwym słonecznym,

Zresztą jak czytamy inwentarz z 1795 roku, czyli ten inwentarz, który powstaje już po wyjeździe Stanisława Augusta, no i który jest takim spisaniem królewskiego majątku, który ma służyć

A w momencie, w którym masz z nim do czynienia na co dzień, w jakiś sposób, nie mówię o szacunku, tylko o tym podejściu, czy to już zaczęłaś przemeblowywać Stanisława Augusta tak jak w domu, czy cały czas masz tą barierę?

To są dwa obiekty, które należały do królewskiej kolekcji Stanisława Augusta, wisiały w pałacu na wyspie, no a które z powodów różnych dziejowych w tejże Polsce nie jest.

No a dwa, cieszę się bardzo, bo w zasadzie po czterech latach, chyba czterech latach robienia różnych innych rzeczy zawodowo, no udało mi się wrócić do po prostu Stanisława Augusta, do drugiej połowy XVIII wieku.