Mentionsy

Wszechnica FWW - Historia
Wszechnica FWW - Historia
22.10.2025 08:05

1077. Kaszubi i Pomorze w przeciągu dziejów / prof. Cezary Obracht-Prondzyński i Piotr Szczepański

Rozmowa Piotra Szczepańskiego z prof. Cezarym Obrachtem-Prondzyńskim w ramach cyklu #rozmowywszechnicy [20 października 2025 r.]Pojezierze Kaszubskie i wybrzeże między Dębkami a Gdynią to jedne z najchętniej wybieranych przez Polaków celów wakacyjnych. Chętnie korzystamy tam zarówno z ośrodków wypoczynkowych, jak i kwater prywatnych. Ale czy znamy prawdziwą historię tych ziem i ich mieszkańców?Kaszubi osiedlili się tu na długo przed powstaniem państwa Mieszka I i Bolesława Chrobrego. Przez długi czas Pomorze Kaszubskie stanowiło niezależne księstwo. Władysław Łokietek sprowadził Krzyżaków, by pomogli mu w obronie Gdańska. Ci jednak wystawili ogromne rachunki i pozostali na Pomorzu aż do czasów Kazimierza Jagiellończyka, który w końcu dokończył dzieła swojego taty i zmusił ich do przeniesienia się na wschód.Ziemie te wraz z ich mieszkańcami zostały wciśnięte między Królestwo Polskie a państwo zakonne, które najpierw było polskim lennikiem, a potem uniezależniło się. Rosła w siłę dynastia Hohenzollernów, która przejęła władzę w Berlinie i Królewcu. Pomorze Polskie stanowiło klin rozdzielający te dwa państwa. W czasie wojen szwedzkich ziemie były pustoszone. W miarę słabnięcia Polski, po jej trzecim rozbiorze, przestała ona istnieć, a dwa państwa niemieckie połączyły się.Polska odzyskała te ziemie po I wojnie światowej. W 1939 roku weszły one w skład Trzeciej Rzeszy. Po 1945 roku Kaszuby i Pomorze wróciły do Polski wraz z Ziemiami Zachodnimi na mocy postanowień aliantów podjętych w Poczdamie.A historia mieszkańców? To dzieje tragiczne: kolonizacja, mordy, eksterminacja elit, nieufność, spolszczanie, brutalna germanizacja, przymusowe wcielanie do armii niemieckiej, przysyłanie urzędników pilnujących lojalności. „Dziadek z Wehrmachtu” jest tylko jednym z przejawów tych historycznych dramatów, stanowiąc smutne podzwonne tych tragicznych czasów w postaci ignorancji, ciemnoty i braku wiedzy niektórych polityków.prof. Cezary Obracht-Prondzyński – socjolog, antropolog i historyk, profesor Uniwersytetu Gdańskiego, związany z Instytutem Socjologii UG. Jego zainteresowania naukowe koncentrują się wokół problematyki tożsamości regionalnych i etnicznych, pamięci zbiorowej, mniejszości narodowych, polityki historycznej, społeczeństwa obywatelskiego oraz życia społeczno-kulturalnego Pomorza. Autor i współautor kilkunastu książek oraz ponad 300 artykułów naukowych i popularnonaukowych. Od lat zajmuje się badaniami nad kulturą i historią Kaszubów, a także procesami przemian społecznych w regionie pomorskim. Jest aktywnym uczestnikiem życia publicznego – działa w organizacjach pozarządowych, instytucjach kultury i ruchach obywatelskich. Wieloletni prezes Instytutu Kaszubskiego, redaktor i współredaktor wielu publikacji poświęconych historii i współczesności Pomorza. Laureat licznych nagród i wyróżnień za działalność naukową i społeczną, ceniony wykładowca i popularyzator wiedzy o społeczeństwie, kulturze i dziedzictwie regionu.Jeśli chcesz wspierać Wszechnicę w dalszym tworzeniu treści, organizowaniu kolejnych #rozmówWszechnicy, możesz:1. Zostać Patronem Wszechnicy FWW w serwisie https://patronite.pl/wszechnicafww2. Możesz wspierać nas, robiąc zakupy za pomocą serwisu Fanimani.pl - https://tiny.pl/wkwpk3. Możesz przekazać nam darowiznę na cele statutowe tradycyjnym przelewemDarowizny dla Fundacji Wspomagania Wsi można przekazywać na konto nr:33 1600 1462 1808 7033 4000 0001Fundacja Wspomagania WsiZnajdź nas: https://www.youtube.com/c/WszechnicaFWW/https://www.facebook.com/WszechnicaFWW1/https://anchor.fm/wszechnicaorgpl---historiahttps://anchor.fm/wszechnica-fww-naukahttps://wszechnica.org.pl/#kaszuby #historia #rozmowywszechnicy #kaszubi #pomorze

Szukaj w treści odcinka

Znaleziono 8 wyników dla "Wybicki"

A troszkę... A potem jeszcze o jednej postaci, o której nie możemy zapomnieć, o Józefie Wybickim, bo jak Pan mówi o tych wojnach napoleońskich, to mamy ten postać... To może od razu powiem o Wybickim.

I powiedzmy sobie szczerze tak, gdyby przeciętny Polak, a osobliwie ten prawdziwie patriotycznie i narodowo wzmożony, dowiedział się, kim był Józef Wybicki, jako twórca czegoś, pieśni, która stała się hymnem,

Józef Wybicki był postacią absolutnie niepośrednią.

Powiedzmy sobie tak, Wybicki widział upadek Rzeczpospolitej.

Kiedy dyskutujemy i zastanawiamy się, kim my jesteśmy i dlaczego jesteśmy tacy, jak jesteśmy dzisiaj, to ja stawiam taką tezę i Wybicki jest pomocny mi w tej tezie, że my jesteśmy, wbrew temu, co nam się wydaje, że jesteśmy tacy mocni, pardzi, świadomi siebie, o takiej mocnej tożsamości, często zadęci, wzdęci, te piórka wystają nam z pewnej części ciała, kusaria nam brzmi.

Powiedzmy sobie tak, to pokolenie Wybickiego, ono widzi, że Rzeczpospolitej nie ma.

Ale powiedzieliśmy o tym Wybickim, który stamtąd pochodzi.

Bardzo to było wszystko ciekawe i mam nadzieję, że skłoni tych, którzy z nami wytyfali do Państwa do tego, żeby po prostu zajrzeć i do Pamiętniku Wybickiego, ale też do Gerarda Labudy, do tych wszystkich tomów, o których Pan mówił.