Mentionsy
Tłoczone z danych
Tłoczone z danych
22.05.2026 03:13

Myck | Dane kontra intuicja, czyli jak bada się skutki reform?


Czy reforma emerytalna, płaca minimalna albo tania herbata naprawdęzmieniają życie ludzi, czy tylko dobrze wyglądają w danych? O przyczynowości,ekonomii i pułapkach interpretacji opowiada Michał Myck. Zapraszają: JoannaTyrowicz i Marcin Bojanowski.

Rozmawiamy o tym, dlaczego samo„tłoczenie z danych” nie wystarcza, jeśli chcemy zrozumieć świat. Bierzemy nawarsztat jeden konkretny przykład, gdy dane same niczego nie powiedzą: wiek,czas i rok urodzenia splatają się w jeden statystyczny węzełek, którego nie dasię rozwiązać samym patrzeniem na wykres.

W odcinku pojawia się herbata,która mogła ratować życie nie dlatego, że była herbatą, lecz dlatego, żewymagała gotowania wody. Są też klasyczne badania o płacy minimalnej, polskareforma emerytalna z 1999 roku i pytanie, dlaczego gospodarstwa domowe nieuzupełniają prywatnymi oszczędnościami całej utraty przyszłych emerytur.

To rozmowa o tym, jak działaanaliza przyczynowo-skutkowa, jak bada się skutki reform, czym są naturalneeksperymenty i dlaczego dobra polityka publiczna potrzebuje empirycznej pokory.Dowiesz się, dlaczego dobre dane bywają mniej oczywiste niż dobra opowieść, iczemu projektowanie reform bez zrozumienia ludzkich zachowań może skończyć siękosztownym mirażem.

🧠 To odcinek o tym:

dlaczego w badaniach społecznych tak trudno odróżnić wpływ wieku, czasu i rokuurodzenia;jak naturalne eksperymenty pomagają badać przyczynowość tam, gdzie nie da sięcofnąć życia ludzi jak taśmy w laboratorium;czemu tańsza herbata w XVIII-wiecznej Wielkiej Brytanii może być historią ośmiertelności, jakości wody i sile danych;co badania Carda i Kruegera pokazały o płacy minimalnej, zatrudnieniu i intuicjachekonomicznych;jak reforma emerytalna z 1999 roku wpłynęła na prywatne oszczędności przyszłychemerytów;dlaczego ochrona przedemerytalna może działać inaczej na osoby już zatrudnione, ainaczej na tych, którzy szukają pracy.

Ten odcinek wyemitowaliśmy wjednym z pierwszych sezonów naszego podcastu, przypominamy go bo jest świetnymprzygotowaniem do następnej rozmowy.


🕰️ CZASÓWKA:

- Początek: skąd wiadomo,co jest przyczyną?
- Tłoczenie: dane to dopiero początek
- Chwila: wiek, czas i rocznik w jednym splocie
- Herbata: gotowana woda i spadek śmiertelności
- Minimalna: płaca minimalna kontra intuicja
- Emerytalna: reforma 1999 i prywatne oszczędności
- Przedemerytalna: ochrona pracownika i reakcje rynku
- Podsumowanie: jak wyłapać efekt reformy
- Numerek: 30%, czyli szklanka w 70% pusta
- Zakończenie: po co nam więcej badań empirycznych


🎙️ Gość:Michał Myck

Michał Myck jest profesoremekonomii, współtwórcą Centrum Analiz Ekonomicznych CenEA. W badaniach pokazuje,jak z danych wydobywać nie tylko wzory, ale też wiarygodne wnioski oprzyczynach i skutkach. Jego zainteresowania badawcze obejmują przede wszystkimkwestie społeczne, rolę świadczeń, transferów i podatków, a także decyzjewewnątrz gospodarstw domowych.  


🕹️ Montaż: Aleksandra Łapkiewicz


Marcin Bojanowski Lehman Brothers Franciski Antman Joanna Trawicz Joanna Tyrowicz Kardia Krugera Krugerem Krzysztofem Karbownikiem Martą Lachowską Michale Michomek Pawłem Chorostkiem grejpork.pl Stan New Jersey

Rozdziały (12)

1. Introdukcja i problem z tłoczeniem z danych

Podstawienie tematu i wprowadzenie gościa. Omówienie problemu z tłoczeniem z danych w naukach społecznych.

2. Złożoność analizy danych społecznych

Analiza złożoności i trudności interpretacji danych społecznych, z uwzględnieniem wpływu wieku i roku urodzenia.

3. Przykład z zmiennych wpływów na dochody

Przykład ilustrujący złożoność interpretacji zależności między wiekiem a dochodami.

4. Rola roku urodzenia w analizie danych

Rozważanie roli roku urodzenia w analizie danych społecznych.

5. Badanie dotyczące wpływu herbaty na śmiertelność

Opis badania Franciska Antmana dotyczącego wpływu obniżenia podatku na herbatę na śmiertelność Wielkiej Brytanii.

6. Analiza danych z parafii

Szczegóły metody analizy danych z parafii, w tym porównanie śmiertelności w zależności od jakości wody.

7. Przykład z regulacji w Stanach Zjednoczonych

Przykład z regulacji dotyczących minimalnej płacy w Stanach Zjednoczonych i jej wpływ na zatrudnienie.

8. Analiza reformy emerytalnej w Polsce

Opis i analiza wpływu reformy emerytalnej w Polsce na zachowanie oszczędności i przyszłe emerytury.

9. Efekty reformy ochrony przedemerytalnej

Badanie analizuje wpływ obniżenia wieku emerytalnego na zachowanie pracodawców i zatrudnienie. Wyniki pokazują, że reforma nie ma znaczącego wpływu na zatrudnienie, ale może zachęcać zatrudnione do utrzymywania zatrudnienia po celu uzyskania dodatkowej ochrony.

10. Analiza wpływu na zatrudnienie i oszczędności

Badanie symuluje efekty reformy, które nie są zrozumiane przez wszystkich. Odkrywa, że 40% osób, które zrozumiały zmiany, mogą uzyskać korzyści z reformy. Badania podkreślają potrzebę więcej empirycznych badań, aby poprawnie projektować zmiany i reformy.

11. Reklama liczba

Każdy nasz odcinek, jak w ulicy Sezamkowej, sponsoruje jakaś liczba.

12. Podsumowanie i dziękowania

Podsumowanie rozmowy i dziękowania za udział w badaniu. Podanie informacji o fundacji finansującej badania i prośba o uwagi i komentarze.

Sponsorzy odcinka (1)

liczba post-roll

"Każdy nasz odcinek, jak w ulicy Sezamkowej, sponsoruje jakaś liczba."

Szukaj w treści odcinka

Wyczyść
Znaleziono 1 wynik dla "Kardia"

Chyba warto wspomnieć o badaniu, myślę, że jednym z najbardziej znanych badań, które właśnie ten rodzaj zróżnicowania wykorzystują, a mianowicie klasyczny artykuł Kardia i Krugera z 1994 roku, w którym

Ostatnie odcinki