Mentionsy
W szkole nie ma czasu na demokrację
W ostatnich wyborach prezydenckich do urn poszło, przeszło 70 proc. młodych ludzi – pokazują statystyki. Czy to dobra zmiana? O tym w podcaście „Szkoła na nowo” opowiada dr Iga Kazimierczyk, ekspertka edukacyjna. – To cieszy, bo od lat słyszeliśmy, że młodzi się nie angażują w sprawy obywatelskie ani swoje przywileje i obowiązki związane z byciem obywatelem lub obywatelką. Teraz jednak młodzi poszli do wyborów i zagłosowali, ale jak się okazuje niekoniecznie tak, jak tym niektórym starszym by się wydawało, że powinni zagłosować. Ich głosy pokazują radykalizm – mówi w podcaście „Szkoła na nowo” dr Iga Kazimierczyk, prezeska fundacji „Przestrzeń dla Edukacji”, wykładowczyni Uczelni Korczaka. – Pytanie, co w szkole dzieje się takiego, że ci, którzy ją ukończyli, są tak radykalni – dodaje.
Szukaj w treści odcinka
Pytanie, czy wiedzieli jak głosują, jakie są mechanizmy sterujące państwem, jak to wszystko wygląda, do czego to zmierza, jakie są tego konsekwencje i czy tego nauczyli się w szkole, czy szkoła powinna się zmienić, żeby umieli więcej.
O tym dzisiejszym podcaście Szkoła na nowo.
To, co rzeczywiście powinno być w tej chwili takim tematem, o którym powinni dyskutować czy zastanawiać się politycy, to to, jak wygląda szkoła, jak realizuje się wychowanie w szkole, co takiego dzieje się w szkole, że młodzi się jednak tak intensywnie radykalizują.
To są młodzi, którzy wychowali się w bardzo tradycyjnej szkole, bo ta szkoła za czasów PiSu oczywiście robiła się coraz tak intensywniej, skostniała, czy rzeczywiście stawała się taką szkołą, w której brakowało powietrza, w której brakowało przestrzeni na spontaniczność, na oddolne takie aktywności obywatelskie.
Ale to nie jest tak, że przedpisem szkoła była idealna.
To nie jest tak, że przedpisem szkoła była przestrzenią aktywności młodych.
Gimnazje były trochę inne i gimnazje rzeczywiście dawały taką możliwość tego, żeby młodzi pokazali, czego chcą i żeby szkoła była tym miejscem, w którym to mogą pokazać.
Ale to, co chciałam powiedzieć, to jeszcze raz podkreślić, to to, że to nie jest tak, że szkoła przed PIS-em była idealna.
No oczywiście za PIS-u stała się szkołą taką już naprawdę mocno nieznośną, co pokazuje też rosnąca liczba uczniów wychodzących z oficjalnego systemu edukacji, ale szkoła już od bardzo dawna nie jest przestrzenią, w której młodzi czują się bezpiecznie i fajnie.
Ale ja też sobie tak teraz, jak pani mówiła, zaczęłam sobie myśleć, może to jest tak, że szkoła jest bardzo nastawiona też na oceny.
Samo to, że szkoła takim jednym z elementów i cech charakterystycznych szkoły jest to, że jest nastawiona na rywalizację, samo w sobie nie byłoby problemem.
Polskie podstawy programowe naprawdę nie są złe, ale jest też duch tego prawa, na którym stoi szkoła.
Ale polska szkoła jest po prostu zbudowana na braku zaufania.
Wydawałoby się, że jak szkoła ma chłopaka, dziecko, które coś chce na zewnątrz, coś robi, jest aktywne, to chyba dobrze.
Nauczyciele podróżują między szkołami.
Czy na szkołę brytyjską, ale tam dzieci mają przestrzeń pomiędzy lekcjami na to, żeby mieć oddech, żeby mieć czas na kształtowanie relacji, żeby mieć czas na spotkanie się ze sobą i na wymyślanie różnych inicjatyw, w których uczniowie biorą udział, chociażby w anglosaskich szkołach orkiestry, drużyny sportowe.
Bo inaczej szkoła będzie zła.
U nas dosyć mocno dominuje ten lęk i on jest chyba takim głównym hamulcowym takich odważnych zmian w szkołach, że uczniowie muszą wiedzieć dużo, czyli my musimy ich właśnie wyposażyć w tę wiedzę, w podręcznikach, to wszystko musi być zapisane i najlepiej, żeby egzamin był trudny albo żeby jakby nawet już nawet jak nie jest trudny, to żeby wszyscy myśleli, że on jest trudny i uczyli się tego egzaminu przez całe dwa lata.
Powiedziała pani, że u nas szkoła nie jest demokratycznie, ale jakimś sposobem tylu młodych poszło właśnie na wybory.
Wypuściliśmy w świat młodych, dla których szkoła była przykrym doświadczeniem, niefajnym okresem w życiu.
To jak działa szkoła jest jednym z elementów konstruujących światopogląd młodych, a ta szkoła po prostu bardzo często bywa dla nich nieprzyjazna i jest to o tyle smutne i o tyle tragiczne, że szkoła jest tą jedyną instytucją, która w demokratycznym państwie ma ogromną moc, ma ogromną siłę, ma ogromny potencjał, który jest niewykorzystywany.
Szkoła jest tą, powinna być tą instytucją, która naprawdę wyrównuje szanse, która naprawdę otwiera dzieciom okno na świat,
Ale szkoła jest przykrym doświadczeniem i obecna koalicja rządząca szła do wyborów parlamentarnych z hasłami zmian w edukacji i zapowiadają jakąś reformę edukacji, która zadzieje się za parę lat.
I dlaczego to nie przekonuje, nie przekonało młodych i nie pomyśleli sobie, szkoła była zła, tu ktoś proponuje szkołę lepszą, zagłosujmy na tych, którzy proponują, że te, nawet jeżeli oni już wyszli ze szkoły, że to się zmieni, bo wiemy, że to było złe.
To nie jest tak, że ktoś chciał lepszej szkoły, kto ma dziecko w przedszkolu, bo nie wie jeszcze, jak ta szkoła wygląda i czy ona jest zła, czy nie jest zła.
To znaczy wiele problemów, które pojawiają się w polskich szkołach na pewno byłoby mniejszymi problemami, gdyby pedagogów, pedagożek, psychologów i psycholożek i w ogóle nauczycieli w szkole było więcej, gdyby oni mieli więcej czasu.
No skupiliśmy się tylko na podstawach, a zabrakło nam tak naprawdę jakiejś porządnej, solidnej, pozytywnej opowieści o tym, jaka ta szkoła ma być dla dzieci, dla uczniów i uczennic.
Pani Igo, na koniec trzy najważniejsze rzeczy, które w szkole powinny się zmienić, żeby ta szkoła była na nowo.
Jeśli szkoła ma być dobra, to nauczyciele muszą być dobrzy, to nauczyciele muszą się czuć w szkole bezpiecznie, to nauczyciele muszą się czuć w szkole dobrze i muszą być dobrze wynagradzani.
Ostatnie odcinki
-
Obowiązkowa edukacja zdrowotna – reforma, która...
23.04.2026 13:00
-
W jaki sposób reforma Barbary Nowackiej zmieni ...
25.03.2026 14:00
-
Kompas Jutra mimo weta. Barbara Nowacka o refor...
16.02.2026 11:00
-
Czy Giertych z Nowacką wyłączą dzieciom snapa i...
26.01.2026 05:00
-
Ile pracują nauczyciele i ile im za to płacimy?
16.01.2026 07:00
-
Czy można karać ucznia za wygląd?
11.12.2025 11:00
-
Czy młodzi ludzie lubią szponcić? Rozmawiamy o ...
19.11.2025 07:00
-
Cyfrowy asystent na zlecenie CKE – czyli jak zm...
05.11.2025 09:00
-
Szkoła na Nowo: Nauczycielskie godziny, ministe...
24.10.2025 06:00
-
Czy chłopcy mają w szkole trudniej?
09.10.2025 11:00