Mentionsy
[ANALIZA] Putin wypowiedział wojnę internetowi. Czy ją wygra? | Czytamy po rosyjsku
W marcu i kwietniu 2026 roku Rosja zrobiła coś, czego długo unikano: rozpoczęła frontalny test kontroli odłączenia własnego internetu. Blokady Telegrama i VPN, problemy z aplikacjami bankowymi, a nawet zakłócenia w funkcjonowaniu infrastruktury miejskiej pokazały skalę eksperymentu. W pewnym momencie to już nie była tylko cenzura — to był test odporności całego systemu.
W tym wydaniu podcastu Bartosz Gołąbek analizuje największy kryzys cyfrowy w najnowszej historii Rosji. Kluczowe pytanie brzmi: kto realnie kontroluje proces? Coraz więcej wskazuje na rolę Federalna Służba Bezpieczeństwa, a nie tylko formalnych regulatorów.
W odcinku m.in.:— jak przez lata budowano infrastrukturę kontroli (ustawy, suwerenny Runet, DPI)— dlaczego model rosyjski odbiega od chińskiego i w jakim kierunku ewoluuje— skutki techniczne blokad (VPN, usługi, infrastruktura miejska)— napięcia w elitach i brak spójnej linii politycznej— rola mediów społecznościowych i paradoksy władzy korzystającej z blokowanych narzędzi— cyfrowy rubel jako potencjalne domknięcie systemu kontroli
🔎 Źródła:
Analizy:
Re: Russiahttps://re-russia.net/analytics/0414/Carnegie Endowment for International Peace
https://carnegieendowment.org/ru/russia-eurasia/politika/2026/04/russia-elites-internal-conflictThe New Tab
https://thenewtab.io/internet-pod-kupolom/
Decyzje i polityka:
The Moscow Timeshttps://ru.themoscowtimes.com/2026/04/15/na-blokirovku-interneta-brosili-esche-12-mlrd-rublei-a192727Forbes Russia
https://www.forbes.ru/society/559151-kreml-mozet-povremenit-c-ograniceniami-interneta-na-fone-padenia-rejtinga-putinaCNews
https://www.cnews.ru/news/top/2026-04-06_rossijskim_it-kompaniyam
Mechanizmy kontroli:
Meduzahttps://meduza.io/feature/2026/04/15/krupneyshie-rossiyskie-servisy-perestayut-rabotat-pri-vklyuchennom-vpn-kak-i-trebovalo-mintsifryiStories
https://istories.media/news/2026/04/15/chislo-servisov-kotorie-perestali-otkrivatsya-pri-vklyuchennom-vpn-uvelichilos/Novaya Gazeta Europe
https://novayagazeta.eu/articles/2026/04/15/pokhozhe-vy-ispolzuete-vpn
Reakcje i kontekst:
Vërstkahttps://verstka.media/ni-odin-krupnyy-rossiyskiy-chinovnik-ne-vyskazyvalsya-v-podderzhku-blokirovok-interneta
Instytucje:
The Bellhttps://thebell.io/teper-oni-vse-reshayut-u-runeta-poyavilsya-novyy-kurator--sluzhba-fsb-otvechavshaya-za-otravlenie-navalnogo
☕ Wsparcie kanału Sprawy Wschodu👉 https://buycoffee.to/sprawywschodu👉 https://patronite.pl/sprawywschodu
Rozdziały (10)
Podstawowe informacje o podcastzie i opis historii cenzury w Rosji, od 2018 roku do 2026 roku.
Komentarz Rzecznika Putina, Dmitry Pieskow, o ograniczeniach w dostępie do internetu.
Analiza roli serwisu Telegram w kontekście cenzury i popularności serwisu w Rosji.
Opis prób blokowania serwisów i wpływu na funkcjonowanie banków i metra w Moskwie.
Zakończenie podcastu z felietonem Nicodema Cudzicha z cyklu ALFABET UKRAINY.
Rozkaz blokowania aplikacji i serwisów z VPN-ów prowadzi do konfliktów i protestów wśród użytkowników.
Wiktoria Bonia, influencerka, opublikowała nagranie na Instagramie, w którym skrytykowała blokady internetu. Po ataku propagandystów, opublikowała kolejne wideo, w którym zapowiedziała zbiorowy pozew.
Rzecznik Kremla, Dmitry Pieskow, skomentował atak na Bonię. Socjolog Konstantin Gaze teorizuje, że Bonia została wykorzystana jako atak na inny blok.
Agencja Bloomberg zawiadamia o potencjalnym złagodzeniu blokady Telegrama. Analiza pokazuje spadek aprobaty Putina i podkreśla ryzyko polityczne związane z blokadą.
Podcast przejmuje temat ukraińskiego wolontariatu, jego historii i znaczeniu. Opisane są działania organizacji Nebajduży Ludy i zmiany w skali pomocy podczas wojny.
Szukaj w treści odcinka
Wojnę z własnym internetem, z Telegramem, z VPN-ami, z każdym, kto chce po prostu pisać wiadomości, oglądać filmy, czy też płacić kartą w metrze.
Na białoruskich forach i mediach społecznościowych pojawiły się posty w stylu, my już to przerabialiśmy, witajcie w klubie, albo nauczyliśmy się żyć z VPN-ami szybciej i nie potrzebowaliśmy do tego Putina.
Zbierały dane o tym, jak wygląda ruch przez VPN-y, tak zwane VPN-y, czyli Virtual Private Network.
Zakładano, że ta wiedza pozwoli im w końcu blokować te właśnie VPN-y z chirurgiczną precyzją.
A kiedy władze zaczynają walczyć z samym Telegramem, rośnie oczywiście także korzystanie z VPNów.
Podobna trajektoria dotyczy VPNów, czyli tych serwisów, które pozwalają ukrywać tożsamość łączącego się w sieci.
Na początku 2022 roku korzystało z VPNów 23% Rosjan, takie są szacunki, a do wiosny roku 2025 już 36%.
Liczba wyszukiwania słowa VPN w najpopularniejszym rosyjskim serwisie do wyszukiwania Yandexie w marcu 2026 roku osiągnęła poziom rekordowy od początku wojny, czyli 16 milionów zapytań miesięcznie.
Urzędnicy i służby mają pełny dostęp, zamożni obywatele mogą zapłacić za zagraniczny ruch i VPN-y, a reszta pozostanie z takim wewnętrznym intranetem, dużą lokalną siecią, trochę jak w Korei Północnej może, tylko w wersji nieco może łagodniejszej.
Drugi problem jest nieco głębszy, bo protokoły VPN nowej generacji z kolei maskują swój ruch tak, żeby wyglądał dokładnie jak normalny ruch bankowy czy e-commerce.
Bo właśnie tego dnia Roskomnadzor przeprowadził najbardziej chyba w historii agresywną rundę blokowania VPN-ów.
Nawet współzałożycielka ważnego serwisu, systemu zabezpieczeń internetowych Kasperski Lab, Natalia Kasperska, napisała publicznie, że nie istnieje techniczna możliwość zablokowania VPN-ów bez zakłócenia działania całego internetu.
Za wszystkimi represjami wobec Runetu w obecnej swojej fazie, od blokowania połączeń głosowych w Telegramie i Whatsappie przez pełną blokadę Telegrama po wojnę z VPNami, stoi tak zwana druga służba FSB.
Za to, że używają VPN-ów przez gosłusługi te kary miały tam wpłynąć na nich.
I tutaj wracamy do Sirkisa Darbiniana, który dodaje ostrzeżenie bardzo istotne, które powinien chyba usłyszeć każdy, kto teraz szuka VPN-ów w Rosji.
Kiedy służby tracą możliwość kontrolowania zaszyfrowanego ruchu przez VPN-y, bo systemy takie jak SORM, czyli Systema Operatywno-Razysknych Mieropriacji, specjalny filtr,
Kto działa u wszystkich operatorów, nie radzi sobie z tym, co dzieje się wewnątrz tuneli osłon VPN, pojawia się pokusa, aby uruchomić własny serwis VPN.
To nie jest teoria i właśnie dlatego Darbiniano strzega, że w obecnym klimacie każdy nieznany serwis VPN, każda nieoficjalna aplikacja podszywająca się np.
Kanały opozycyjne, które też istnieją na Telegramie, to jest tylko 17% strat, bo ich odbiorcy oczywiście od dawna używali VPN-ów i też zostali wcześniej poodcinani.
No a teraz, kogo Kreml w ogóle poprosił o pomoc w tej sprawie, żeby jednak powyłączać, pousuwać te systemy, te aplikacje VPN-owskie z poszczególnych indywidualnych urządzeń?
Do 15 kwietnia, czyli do ubiegłego tygodnia macie ograniczyć dostęp użytkownikom, do swoich serwisów dostęp oczywiście, którzy korzystają z VPN-ów.
No i teraz to te sklepy właśnie, te platformy mają rozpoznać, czy użytkownik, który ma do nich dostęp, korzysta z zakazanego VPN-u, czy też nie.
Ten VPN, tą aplikację ze swojego urządzenia.
Ministerstwo rozesłało też do firm tych wszystkich i nie tylko tych, instruktaż opisujący jak technicznie wykrywać ruch przez VPN, który do nich wpływa.
Wyrzucenie z białych list, te białe listy to są te listy dostępnych właśnie w tym wewnętrznym, państwowym niejako internecie, adresy, które są dostępne dla każdego użytkownika, ale pod warunkiem właśnie, że nie ma włączonego VPN-a, że nie ma aplikacji uruchomionej chroniącej jego tożsamość.
No i faktycznie od 14 kwietnia już przy włączonych VPN-ach zaczęły działać te blokady.
Po podłączeniu VPN-a przestały działać serwisy Yandexa, Mail.ru, Vkontakcie, Wildberries, Ozon, ważny dla Rosjan także Kinopoisk, Ving, Okko, to są streamingowe portale wideo, serwis dostawczy, dostaw samokat, różne sklepy DNS, Piacioroćka, Perikryostok, Aviasales, aplikacja kolejowa RZD, wypożyczalnie hulajnóg.
Podobnie aplikacje operatorów komórkowych, MTS-u, Megafona, BeWine'a wyświetlały taki komunikat, wyłącz VPN, żeby aplikacja działała poprawnie.
Wildberries pisał, możliwe, że musisz wyłączyć VPN.
Ozon także informował dostęp ograniczony i jako rozwiązanie sugerował wyłącz VPN.
A i to jest moment, w którym strategia Kremla ujawnia swoją pełną absurdalność, bo żeby zmusić ludzi do wyłączenia VPN-u zablokowano im dostęp do sklepów spożywczych, kin, kolei, hulajnóg, w zasadzie do wszystkiego.
Innymi słowy, kara za posiadanie uruchomionego VPN-a to brak zakupów, brak rozrywki, brak transportu, a dla dziesiątek milionów użytkowników to nie jest polityka cyfrowej suwerenności.
Na marginesie Forbes poinformował, że na polecenie Władimira Putina operatorzy komórkowi mają pobierać dodatkową opłatę za ruch przez VPN ponad limitem miesięcznym.
Można zapytać zatem, czy Miedwiediew korzysta z Telegrama przez VPN?
Co więcej, może być programowalny, czyli na przykład można sprawić będzie, że tymi pieniędzmi nie da się zapłacić na przykład za użytkowanie aplikacji VPN, ale da się na przykład kupić chleb.
Chroniczny chaos, blokady nieszczelne, telegram dostępny, przez VPN, bez VPN, banki się zawieszają, biznes traci czas, ludzie będą zmęczeni, rządzenie przez wyczerpanie.
Ostatnie odcinki
-
[ANALIZA] Putin wypowiedział wojnę internetowi....
20.04.2026 21:00
-
Między dokumentem a propagandą. Ukraina i Rosja...
13.04.2026 21:00
-
[ROZMOWA] Gołąbek i Strzyżewski: spirala wojny
06.04.2026 21:00
-
[ANALIZA] Co słychać na Kremlu: elity, wpływy, ...
30.03.2026 21:15
-
[ROZMOWA] Kazachstan z bliska. Kazachsko-polska...
23.03.2026 22:00
-
[ROZMOWA] Koreański specnaz w rosyjskiej propag...
16.03.2026 22:00
-
Czy da się naprawić Ukrainę? Czytamy Ukrainę wo...
09.03.2026 22:00
-
Łukaszenka między Kremlem a oborą
02.03.2026 22:00
-
12 lat rosyjskiej agresji na Ukrainę. Wojna na ...
23.02.2026 22:00
-
Wojenna Rosja. Stan zużycia
16.02.2026 22:00