Mentionsy
Ślady pamięci
Ślady pamięci
23.12.2025 17:00

Protesty przeciw zmianom w konstytucji PRL z 1975 roku

50 lat temu, 5 grudnia 1975 r., grupa intelektualistów wystosowała do władz memoriał, w którym sprzeciwiała się nowelizacji konstytucji PRL. Miały to być zapisy o trwałym i nienaruszalnym sojuszu z ZSRR, przewodniej roli PZPR i socjalistycznym charakterze państwa oraz o uzależnieniu stosunku władz wobec obywateli od spełniania przez nich obowiązków wobec państwa. Zmiany te szły wbrew dopiero co podpisanym w Helsinkach przez władze PRL ustaleniom Konferencji Bezpieczeństwa i Współpracy w Europie. "List 59" był jednocześnie symboliczną zapowiedzią powstania zorganizowanej i jawnej opozycji antykomunistycznej w Polsce.   

Sejm Leszek Kołakowski PZPR Sejmie PRL PRL Wolnej Europy Antoniego Słonimskiego Andrzej Mietkowski memoriałów Herlin Grudziński Henryk Jabłoński Komitet Obrony Robotników Rafał Chabielski Słonimski Edmund Osmańczyk

Szukaj w treści odcinka

Wyczyść
Znaleziono 14 wyników dla "PRL"

Pół wieku temu, 5 grudnia 1975 roku, grupa 59 niepodległych osób wystąpiła z przesłaniem do komunistycznych władz PRL.

W Sejmie PRL przewodniczący Rady Państwa Henryk Jabłoński referował sens proponowanej nowelizacji.

Redakcja Kwartelnika Karta w numerze poświęconym rocznicy opublikowania Listu 59 nazywa go wyłomem w PRL-u, bo to na dobrą sprawę było pierwsze wystąpienie niepokornych pod nazwiskami podawanymi do publicznej wiadomości także przez zachodnie rozgłośnię BBC Wolną Europę.

Wystąpień przeciw proponowanym zmianom w konstytucji było niemało, a Wolna Europa zwracała uwagę, że wszystkie te wystąpienia były w PRL przemilczane.

Oto debata w Sejmie PRL.

Jednostronne ustanowienie konstytucyjnej zasady nienaruszalności politycznego sojuszu z sąsiednim mocarstwem jako obowiązującego przepisu prawa wewnętrznego sprowadzałoby PRL do roli państwa o formalnie ograniczonej suwerenności.

PRL był państwem ograniczonej suwerenności, podobnie jak inne państwa wchodzące w skład tzw.

A kierunek argumentacji na sali Sejmu PRL był zgoła przeciwny.

Był list 14 stawiający na pierwszym planie kwestie suwerenności państwowej PRL.

Dziś wydanie w pięćdziesiątą rocznicę pojawienia się w przestrzeni publicznej w 1975 roku Memoriału 59 przeciw proponowanym zmianom w konstytucji PRL.

Coś absolutnie fundamentalnego, a całkowicie nieistniejącego w PRL.

Podobnie Leszek Kołakowski zwracał się do sumień posłów stanowiących prawo w PRL.

Do głosowania projektu zmian w konstytucji doszło wreszcie w Sejmie PRL 10 lutego 1976 roku.

Mówiliśmy dziś o Memoriale 59 i protestach przeciw zmianom w konstytucji PRL sprzed lat 50.

Ostatnie odcinki