Mentionsy
Protesty przeciw zmianom w konstytucji PRL z 1975 roku
50 lat temu, 5 grudnia 1975 r., grupa intelektualistów wystosowała do władz memoriał, w którym sprzeciwiała się nowelizacji konstytucji PRL. Miały to być zapisy o trwałym i nienaruszalnym sojuszu z ZSRR, przewodniej roli PZPR i socjalistycznym charakterze państwa oraz o uzależnieniu stosunku władz wobec obywateli od spełniania przez nich obowiązków wobec państwa. Zmiany te szły wbrew dopiero co podpisanym w Helsinkach przez władze PRL ustaleniom Konferencji Bezpieczeństwa i Współpracy w Europie. "List 59" był jednocześnie symboliczną zapowiedzią powstania zorganizowanej i jawnej opozycji antykomunistycznej w Polsce.
Szukaj w treści odcinka
W Sejmie PRL przewodniczący Rady Państwa Henryk Jabłoński referował sens proponowanej nowelizacji.
Głosy krytyczne, które przybrały między innymi formę memoriałów i pism kierowanych do Sejmu i władz państwowych, zostały przemilczane przez środki masowego przekazu w Polsce.
Oto debata w Sejmie PRL.
Wysoki Sejm, właśnie dlatego, że dobro polskiej Rzeczypospolitej Ludowej jest dla nas najwyższym prawem,
To znaczy podległość Polski stałaby się zaakceptowaną przez Sejm, przyjętą przez Sejm normą konstytucyjną.
A kierunek argumentacji na sali Sejmu PRL był zgoła przeciwny.
Z całą pewnością nie słuchał Antoniego Słonimskiego, obecny wówczas w Sejmie po stronie rządowej, poseł Edmund Osmańczyk.
Tego typu rozwiązania zostały przeniesione do Sejmu po to, żeby uzyskać sankcję ustawową i zamiast dyskusji, do której ta instytucja się zupełnie nie nadawała i temu nie służyło, mamy do czynienia z wygłaszaniem takich de facto jednobrzmiących deklaracji tchnących schematyzmem
Dających wyraz temu, jaka jest rola tych mówców, jaka jest ich pozycja i czym w ogóle jest Sejm, który jest zaprzeczeniem tego, czym miał być w rzeczywistości.
Należy zapewnić niezależność sądu od władzy wykonawczych, a Sejm uczynić rzeczywiście najwyższą władzą ustawodawczą.
Wszystkich tych, którzy w dobrej wierze zgodzili się zasiadać w mianowanym, a nie wybieranym Sejmie Polskim.
Do głosowania projektu zmian w konstytucji doszło wreszcie w Sejmie PRL 10 lutego 1976 roku.
Na dzisiejszym posiedzeniu Sejm rozpatrzył sprawozdanie Komisji Nadzwyczajnej o projekcie ustawy o zmianie konstytucji Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej, które przedstawił Izbie Przewodniczący Rady Państwa poseł Henryk Jabłoński.
Sejm uchwalił zmiany w konstytucji Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej wszystkimi głosami przy jednym wstrzymującym się.
Myślę, że to wpłynęło na gest Stomy, świadomego doskonale tego, że jego protest odbiłby się nie tylko na jego pozycji politycznej, to znaczy zakończyłby jego obecność w Sejmie długotrwałą,
Ostatnie odcinki
-
Mirosław Chojecki - współzałożyciel KOR cz. 1
17.02.2026 14:52
-
Akt desperacji Jana Palacha przeciwko apatii ro...
03.02.2026 13:05
-
Nieodżałowany prof. Andrzej Paczkowski. History...
21.01.2026 19:57
-
Protesty przeciw zmianom w konstytucji PRL z 19...
23.12.2025 17:00
-
Drugi obieg wydawniczy w PRL - niezależne ośrod...
09.12.2025 17:04
-
Mirosław Chojecki - współzałożyciel KOR cz. 2
25.11.2025 18:48
-
11 listopada 1918 - konfrontacje
11.11.2025 19:00
-
Mirosław Chojecki – współzałożyciel KOR
28.10.2025 13:05
-
O Redaktorze Jerzym Giedroyciu raz jeszcze – cz...
23.09.2025 13:05
-
Jan Karski. Jak jednostka może wpłynąć na losy ...
19.09.2025 07:00