Mentionsy
Blisko Ciebie. Centra Usług Społecznych - realne zmiany i nowe możliwości dla mieszkańców
Podcast Blisko Ciebie - o usługach społecznych.Rozmawiamy o Centrach Usług Społecznych (CUS) – nowej jakości wsparcia dla mieszkańców. Wyjaśniamy, czym różnią się od Ośrodków Pomocy Społecznej, jakie nowe możliwości dają lokalnym społecznościom i dlaczego ich powstanie to krok w stronę lepszej, bardziej dostępnej pomocy. Mówimy także o wyzwaniach związanych z przekształcaniem OPS-ów w CUS-y i pokazujemy sprawdzone rozwiązania, które mogą pomóc w tym procesie.Nasze rozmówczynie:Magdalena Popłońska-Kowalska – pedagog pracy socjalnej, pracownik socjalny, absolwentka licznych studiów podyplomowych (m.in. superwizji, psychologii społecznej, coachingu, organizacji pomocy społecznej). Od ponad 30 lat związana z systemem polityki społecznej. Doradca OPS-ów w zakresie przekształceń w CUS i zarządzania zespołami. Od 2020 roku dyrektorka OPS w Dopiewie, przekształconego w 2024 r. w CUS. Współautorka Modelu Środowiskowej Pracy Socjalnej, autorka publikacji o superwizji. Pasjonatka partnerstw lokalnych i pracy z mieszkańcami.Natalia Purgacz – zastępczyni dyrektora CUS w Rawiczu, organizator usług społecznych od 2021 roku. Od 18 lat pracuje w strukturach pomocy społecznej, z wykształcenia pedagog społeczny, absolwentka studiów podyplomowych z zakresu organizacji pomocy społecznej oraz ekonomii społecznej. Inicjator i współtwóra CUS w Gminie Rawicz, Koordynator Lokalnego Centrum Wolontariatu od 2015 roku, przewodnicząca Regionalnego Forum CUS Województwa Wielkopolskiego. Specjalizuje się w budowaniu współpracy między organizacjami społecznymi, samorządem i biznesem oraz w realizacji projektów współfinansowanych z UE.Aleksandra Skraburska – psycholożka i ekonomistka, działająca na rzecz rodzin i osób z niepełnosprawnościami. Łączy rolę praktyka z zaangażowaniem społecznym i innowacyjnym – jako liderka projektów, autorka programów edukacyjnych i twórczyni modeli wsparcia. Fundatorka Fundacji Początek Świata, która prowadzi placówkę edukacyjną dla dzieci z niepełnosprawnościami i realizuje działania terapeutyczne. Współpracuje z CUS-ami, samorządami, NGO i biznesem. Pracuje także na Oddziale Onkologii Dziecięcej w Poznaniu, wspierając rodziny w kryzysie choroby nowotworowej.#BliskoCiebie #CUS #OPS #pomocspołeczna #usługispołeczne #wsparciemieszkańców #samorząd #lokalneinicjatywy #usługi społeczne #deinstytucjonalizacja-----------Materiał został przygotowany w ramach projektu „Koordynacja polityki społecznej w Wielkopolsce” dofinansowanego przez Unię Europejską ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego Plus w ramach Programu Fundusze Europejskie dla Rozwoju Społecznego na lata 2021-2027.
Więcej informacji o projekcie na stronie ROPS w Poznaniu.#FunduszeUE #FunduszeEuropejskie
Szukaj w treści odcinka
Klient zgłaszał się do pracownika socjalnego, był przeprowadzany wywiad, a CUS jest przekształceniem Ośrodka Pomocy Społecznej właśnie w nową jednostkę, która realizuje więcej usług niż tylko te z pomocy społecznej i które są przede wszystkim adresowane do każdego mieszkańca.
Gdybyśmy mogli konkretniej też wskazać, co zmienia powstanie CUS-ów?
Pojawia się mieszkaniec w CUS-ie i właśnie nowy zawód pomocowy, koordynator indywidualnych planów usług społecznych rozpoznaje poprzez taką rozmowę z mieszkańcem jego potrzeby.
Jeżeli mieszkaniec chce oferować, korzystać z usług oferowanych przez CUS i jest tych usług więcej, układamy indywidualny plan pomocy takiej osobie.
Jeżeli CUS nie ma usług, z których chce korzystać mieszkaniec, no to wtedy koordynator posiada tyle informacji i wiedzy, że potrafi mu wskazać inne stowarzyszenie, fundację czy podmiot, gdzie znajdzie tą usługę, która go interesuje.
To tak w praktyce przychodzi pani X do CUS-u,
Natomiast rolą CUS-u jest koordynowanie usług.
No i tu się kłania kolejna rzecz związana z tym, że CUS jest otwarty na partnerstwa lokalne, na współpracę z organizacjami pozarządowymi, z jednostkami samorządu terytorialnego, bibliotekami, szkołami, ośrodkami sportu i rekreacji i różnego rodzaju innymi rzeczami, no bo wszyscy gramy do jednej bramki, bo mamy jednego mieszkańca.
Wtedy mogę śmiało przyjść do CUS-u, tam właśnie otrzymam kompleksową wiedzę, zostanę odpowiednio ukierunkowany.
Tylko musi być CUS.
Tak, wtedy musi być CUS i tak jak mówi Magda, trafia Pan do CUS-u i dowie się faktycznie, gdzie może pójść, czy do biblioteki, czy do ośrodka kultury, ale też często może Pan być włączony w różne działania, które dzieją się w gminie, bo CUS-y pracują też na potencjale mieszkańców.
Czy jakieś możemy jeszcze podać konkretne przykłady, żeby też przekonać może innych do tego, że takie CUSy warto w swoich gminach, w swoich samorządach tworzyć?
Podobny przykład jest w Swarzędzu, jeśli chodzi o ogród społeczny, natomiast tworzony przez naszych seniorów, którzy bardzo dużo też działań w ramach CUS-u mogą realizować.
I to też jest widoczne, rzeczywiście ta współpraca między CUS-em, między organizacjami daje takie realne korzyści i to jest w naszej gminie bardzo widoczne.
My tam dystrybuujemy tylko i wyłącznie, zgodnie z potrzebami i w wielu CUS-ach takie usługi są odpłatne, czyli to jest partycypacja w kosztach związanych z usługami.
Natomiast jeżeli chodzi o pracę w CUS-ie, to tak jak już Natalia powiedziała, jest nowy zawód, tak zwany KIPUS, to takie skróty Koordynator Indywidualnych Planów Usług Społecznych i jest ktoś taki, jak Organizator Społeczności Lokalnej, czyli człowiek, który pracuje nie dla ludzi, ale z ludźmi,
Też każdy CUS ma swoją specyfikę, dlatego że CUSy są szyte na miarę, to nie są takie instytucje powielane, nie można sobie CUSu powielić, każdy jest szyty na swoją miarę, na miarę możliwości gminy czy miasta.
My w Dopiewie mamy system inicjatyw oddolnych mieszkańców, gdzie mieszkańcy mogą sami realizować różnego rodzaju inicjatywy ze swoimi sąsiadami, ze swoją taką najbliższą społecznością lokalną i sąsiadzką, więc wiele CUS-ów
Ma różnego rodzaju narzędzia do tego, żeby właśnie pobudzać ludzi, ale to nie jest tak, że my sami to w CUS-ie robimy.
Jak dobrze rozumiem, CUS z jednej strony to jest to miejsce, gdzie mieszkaniec może otrzymać właśnie te wszystkie informacje, porady.
W ramach CUS-u na przykład w Dopiewie zrobiliśmy też festiwal aktywności lokalnej, czyli pokazaliśmy organizacje pozarządowe, same się pokazały organizacje pozarządowe, lokalny biznes, przedsiębiorcy.
Tak, jeżeli jesteś mieszkańcem gminy, czy miasta, w którym jest CUS, bo to jest warunek korzystania i możliwość korzystania z usług.
Czy może przy okazji, jak zachęcić właśnie inne gminy, inne samorządy do tego, aby takie CUSy w konkretnych gminach powstawały, bo pewnie czasami niektórzy mają wyobrażenie, no tak, ale to będzie dla mnie kłopot, kolejne obciążenie, muszę znaleźć miejsce, muszę znaleźć pracowników, muszę znaleźć, czy to mi się opłaci wszystko.
Natalia się bała zmiany, ja się bałam zmiany, kolega Igor się bał zmiany, wszyscy, którzy przekształciliśmy Ośrodek Pomocy Społecznej w CUS.
Natomiast wydaje nam się, że już coraz mniej trzeba zachęcać, dlatego że widać CUSy w Polsce.
Jesteśmy zrzeszeni w ramach Krajowego Forum CUS-ów, dzielimy się dobrymi praktykami, natomiast tutaj w Wielkopolsce to naprawdę jest ten trend rosnący i coraz więcej ośrodków pomocy społecznej GOPS-ów czy takich gminnych ośrodków pomocy społecznej czy miejskich chce się przekształcać.
Środki z budżetu państwa na utworzenie CUS-u w chwili obecnej nie są dostępne.
Ja tak sobie myślę, że im więcej takich świadomych klientów CUS-u, tym de facto mniej osób sięgających po tą pomoc społeczną.
Tak, to jeszcze trzeba też dodać, że w CUS-ie mamy takie dwie nogi, czyli jedną nogę to mamy cały system związany z pomocą społeczną i drugą nogę mamy cały system związany z usługami społecznymi.
To też pracujemy i to w ramach Regionalnego Forum CUS i w ramach Krajowego Forum CUS mocno lobbujemy, żeby zmieniły się przepisy, bo na dzień dzisiejszy to też blokuje powstawanie CUSów, czyli przepisy, które mówią, musi być to taki, a taki człowiek do zatrudnienia.
Nie tylko jesteśmy blisko naszych mieszkańców w gminach w Dopiewie, czy w Rawiczu, czy w Swarzędzu, ale też myślimy o takim rozwoju CUS-ów, jeżeli chodzi o wymiar też krajowy.
Mieszkańcy też mają inne oczekiwania, mają inne potrzeby, ale też mają ogromne zasoby i potencjały w sobie i właśnie CUS jest po to, żebyśmy je odkrywali, żebyśmy je pokazywali i żebyśmy z nich korzystali.
Ja dodam jeszcze, że mieszkaniec ma większą świadomość tego, co się dzieje wokół niego, że jest dużo dostępnych rozwiązań, z których może skorzystać, żeby właśnie polepszyć sobie tą jakość życia i ta świadomość jest tutaj też kluczowa i może być zdobywana właśnie z tej lokalnej społeczności albo z CUS-u.
Ja też jeszcze bym chciała mocno podkreślić, żeby nie iść w taką optykę myślenia, że CUSy są takimi przekaźnikami usług, czy takimi hubami usług.
Czyli to co mówiliśmy, pobudzanie do aktywności i uświadamianie nas wszystkich, czyli na dobrą sprawę im więcej CUS-ów, tym bardziej świadome, otwarte społeczeństwo i to co mówiliśmy, tym mniej tych usług społecznych pewnie będzie potem potrzebnych, takich typowych, bo mieszkańcy będą bardziej zaktywizowani, chętni do działania.
A jednak CUS bardzo integruje mieszkańców poprzez te działania oddolne, o których mówiła Magda, poprzez właśnie wolontariat, spotkania z poszczególnymi nawet zawodami pomocowymi.
Zgadzam się, my to obserwujemy na co dzień i rzeczywiście w niektórych obszarach mamy po prostu inne możliwości niż CUS i rzeczywiście zdarza się, że pracujemy do 23 i nie jest to dla nas problem i też jeżeli jest taka potrzeba i taką potrzebę zgłasza mieszkaniec i wtedy w tych godzinach rzeczywiście on może przyjść na przykład na warsztat,
I CUS-y obecnie mają zdaje się 30% konieczność zlecania usług w takim wymiarze 30%.
I dla nas jest to korzystne o tyle, że rzeczywiście możemy się tutaj pojawić, rzeczywiście też w tej naszej gminie, zostać dostrzeżeni przez to, że realizujemy te usługi, ale daje nam to też możliwość po prostu do takiej profesjonalizacji naszych usług, bo rzeczywiście mamy stałą umowę z CUS-em, mamy wielu mieszkańców, których możemy tutaj rzeczywiście zaopiekować.
Przepraszam, Mielko, jeszcze dodam, bo to jest bardzo ważny wątek, który poruszyłaś, jeżeli chodzi o organizacje pozarządowe, bo CUSy też wyzwalają tworzenie organizacji pozarządowych.
My zachęcamy jako CUSy nie tylko do tego, żeby tworzyć CUSy, ale również, żeby tworzyć organizacje pozarządowe, bo nam NGS są bardzo potrzebne do realizacji usług, bardzo.
To są takie najważniejsze rzeczy, które realizujemy razem z CUS-em.
Do pracowników CUS-u uwspólniamy te działania, tak patrzymy co jeszcze można zrobić, gdzie dziecko czy dorosłego możemy pokierować dalej, żeby rzeczywiście tą sytuację jego na dany moment zmienić.
Im więcej CUS-ów i sprawnie działających, tym lepiej dla nas wszystkich.
My zachęcamy, twórzcie CUSy.
Ostatnie odcinki
-
S1O5 - Co jeszcze warto wiedzieć? Adopcja, piec...
12.02.2026 12:54
-
S1O4 - Wokół adopcji – perspektywa rodziny adop...
12.02.2026 12:52
-
S1O3 - Jak powstaje rodzina? – dobór rodziny do...
12.02.2026 12:46
-
S1O2 - Wokół adopcji - perspektywa dziecka
12.02.2026 12:44
-
S1O1 - Wokół adopcji - perspektywa kandydatów d...
12.02.2026 12:28
-
Blisko Ciebie - Innowacje Społeczne - Czym są i...
21.11.2025 13:32
-
Od współpracy do samodzielności – o rozwiązania...
05.11.2025 13:53
-
Bezdomność nie jest wyborem. Wsparcie osób w kr...
23.10.2025 17:00
-
Blisko Ciebie. Wielkopolskie Kluby Rodzinne - p...
10.10.2025 14:19
-
Blisko Ciebie. Centra Usług Społecznych - realn...
25.09.2025 14:34