Mentionsy
Prof. Antoni Dudek: Rzeczypospolite
Prof. Antoni Dudek: Rzeczypospolite
01.04.2025 14:00

Tajniacy PRL – kim byli funkcjonariusze bezpieki?

Kim byli funkcjonariusze SB i UB w PRL? Czy ich kariery wynikały z ideologicznego zaangażowania, czy z przymusu? Jakie mieli wykształcenie, skąd pochodzili i jak spędzali czas wolny? W nowym odcinku „Rzeczypospolitych Antoniego Dudka” gościem jest prof. Piotr Osęka, historyk i dyrektor Instytutu Studiów Politycznych PAN.  

Służby Bezpieczeństwa Piotr Dudek Instytut Studiów Polskiej Akademii Nauk Piotr Osęka Antoni Dudek Solidarności Kiszczaka stalinowskich PRL Instytutu Studiów Politycznych Polskiej Akademii Nauk Milicji Obywatelskiej Gomułki Kiedyn Kiszczaku Józefa Siemaszkiewicz

Rozdziały (15)

1. Wprowadzenie i przedstawienie autora

Antoni Dudek przedstawia Prof. Piotra Oskę z Instytutu Studiów Politycznych PAN, który pracuje nad portretem funkcjonariuszy aparatu bezpieczeństwa PRL-u.

2. Definicja i historia aparatu bezpieczeństwa

Prof. Oska wyjaśnia różnice między ubecami i esbecami, a także historię aparatu bezpieczeństwa od 1956 roku.

3. Zmiany w aparacie bezpieczeństwa w latach 60. i 70.

Prof. Oska opisuje zmiany w aparacie bezpieczeństwa, takie jak wprowadzenie wymagania wyższego wykształcenia i zmiany w metodach działania.

4. Kadry i cezury w aparacie bezpieczeństwa

Prof. Oska omawia cezury w aparacie bezpieczeństwa, w tym wprowadzenie wymagania wyższego wykształcenia i awansy funkcjonariuszy.

5. Analiza wywiadów z funkcjonariuszami

Prof. Oska omawia metodę prowadzenia wywiadów i analizuje różnice w osobowościach funkcjonariuszy.

6. Rola kobiet w aparacie bezpieczeństwa

Prof. Oska opisuje brak kobiet na stanowiskach kierowniczych i opisuje jedynych dwóch kobiet, które pracowały w aparacie bezpieczeństwa.

7. Analiza cech osobowościowych funkcjonariuszy

Prof. Oska analizuje cechy osobowościowych funkcjonariuszy i ich podejście do pracy.

8. Metody werbunku i role informatorów

Prof. Oska omawia metody werbunku i role informatorów w pracy funkcjonariuszy aparatu bezpieczeństwa.

9. Rola partii komunistycznej w aparacie bezpieczeństwa

Prof. Oska analizuje rolę partii komunistycznej w aparacie bezpieczeństwa i opisuje stosunki funkcjonariuszy do tej partii.

10. Opowieści funkcjonariuszy o emeryturach

Rozmowy z funkcjonariuszami o trudności emerytur i poczuciu krzywdy.

11. Opowieści z lat 80.

Opowieści z lat 80. o strachu przed interwencją radziecką i ulgę po wprowadzeniu stanu wojennego.

12. Sposoby spędzania wolnego czasu

Opisy sposobów spędzania wolnego czasu, np. polowanie i ryby.

13. Antagonizm z Milicją

Opowieści o niechęci Służby Bezpieczeństwa do Milicji i jej metodykach.

14. Stosunki z Wojskiem

Analiza stosunków Służby Bezpieczeństwa z Wojskiem, w tym nadużycia ze strony komisarzy wojskowych.

15. Podsumowanie i przyszłe kierunki badań

Podsumowanie rozmów i zaproszenie do przesłuchania relacji od ex-funkcjonariuszy.

Szukaj w treści odcinka

Wyczyść
Znaleziono 9 wyników dla "Służby Bezpieczeństwa"

Siłą rzeczy ja jestem w stanie przeprowadzić wywiady głównie z funkcjonariuszami Służby Bezpieczeństwa, czyli to jest ta nazwa formacji po roku 1956.

I na przykład w 75 roku z 49 szefów wojewódzkich Służby Bezpieczeństwa 20 było przyjętych do resortu z nakazu pracy.

Trochę nie wiedział co w życiu robić, zaczął coś studiować, ale te studia mu się rozsypały w rękach, się ożenił, ale się rozwodził i w końcu jego tata, który był generałem milicji w Służbie Bezpieczeństwa powiedział, że dość tego rozmemłania w życiu, trzeba coś ze sobą zrobić, to ty idziesz wobec tego do Służby Bezpieczeństwa.

Gdzieś tam w latach 80. w pewnym momencie wpada w łapy takiego pułkownika Służby Bezpieczeństwa.

Czy jest prawdą ten stereotyp o wzajemnej bardzo dużej niechęci Służby Bezpieczeństwa i Milicji, choć wszystko to funkcjonowało w ramach formalnie jednej struktury?

Bo tym, którzy nie wiedzą, przypomnijmy, że po 56 roku nie było już odrębnych komórek Służby Bezpieczeństwa.

Jednego do spraw Milicji Obywatelskiej, drugiego do spraw Służby Bezpieczeństwa.

No więc najgłupsi pijacy do nas trafiają i jak tłumaczył mi jeden właśnie pułkownik, emerytowany pułkownik Służby Bezpieczeństwa, to oni właśnie bili tych opozycjonistów, bo mówi, że no milicja zawsze biła i bije.

Pan się, profesor, zajmuje służbą bezpieczeństwa, a czy wychodzi ten antagonizm wobec służb wojskowych, czyli kontrwywiadu wojskowego Wojskowej Służby Wewnętrznej Zarządu II Sztabu Generalnego Wywiadu Wojskowego, czy to kompletnie nie istnieje?

Ostatnie odcinki