Mentionsy

Premiera Pisma
Premiera Pisma
09.07.2025 08:39

Premiera Pisma. Jak big techy niszczą demokrację?

Jak to się stało, że big techy nie tylko przestały służyć procesom demokratycznym, ale wręcz zaczęły im zagrażać? W jaki sposób cyfrowi giganci wpływają obecnie na geopolitykę? O tym rozmawialiśmy podczas lipcowej Premiery Pisma.


Usługi wielkich firm technologicznych miały nas połączyć. Ułatwić rozmowę, wesprzeć oddolne organizowanie się w grupy, poszerzyć dostęp do informacji. Wybuchy takich afer, jak Cambridge Analytica, botowy skandal podczas pierwszej kampanii Donalda Trumpa, zarzuty o wsparcie reżimu wojskowego w Mjanmie wysunięte wobec firmy telekomunikacyjnej Mytel, upadek giełdy FTX, blokada portalu X w Brazylii, zamykanie przez Metę oddziałów fact-checkingowych czy ostatnie unieważnienie wyborów w Rumunii wskutek rosyjskich ingerencji obnażają jednak naiwność tamtych założeń. Jak to się stało, że big techy nie tylko przestały służyć procesom demokratycznym, ale wręcz zaczęły im zagrażać? W jaki sposób cyfrowi giganci wpływają obecnie na geopolitykę? O tym wszystkim rozmawialiśmy podczas lipcowej Premiery Pisma.

W dyskusji wzięli udział:

Sylwia Czubkowska – dziennikarka technologiczna. Współprowadząca podcast Techstorie w Radiu TOK FM i twórczyni magazynu Spider’s Web+. Publikowała w takich tytułach, jak „Gazeta Wyborcza”, „Dziennik Gazeta Prawna”, tygodnik „Newsweek” czy magazyn „Znak”. Wielokrotnie nominowana do najważniejszych nagród dziennikarskich: Grand Press, Nagrody im. prof. Romana Czerneckiego, Nagrody specjalnej Prezesa Urzędu Patentowego RP, Podcastu Roku. Konkursu im. Janusza Majki, Nagrody im. Teresy Torańskiej, Nagrody im. Marcina Króla – i ich laureatka. W 2025 roku nominowana do Nagrody Mariusza Waltera w kategorii „nowy głos”. Autorka opublikowanych przez wydawnictwo Znak książek Chińczycy trzymają nas mocno (2022) i Bóg Techy (2025).

Filip Konopczyński – prawnik, analityk regulacji AI i nowych technologii, badacz społeczeństwa i gospodarki cyfrowej, publicysta i komentator gospodarczy. Realizował projekty dla oraz współpracował m.in. z: NASK, IDEAS NCBR, Fundacją Panoptykon, Rzecznikiem Praw Obywatelskich, Narodowym Centrum Badań i Rozwoju, German Marshall Fund of the US czy Visegrad Insight.

Sebastian Stodolak – wiceprezes Warsaw Enterprise Institute, publicysta ekonomiczny „Dziennika Gazety Prawnej”, absolwent filozofii na Uniwersytecie Warszawskim oraz Podyplomowego Studium Systemu Finansowego i Polityki Monetarnej PAN. Publikuje także na łamach portalu ObserwatorFinansowy.pl oraz prowadzi audycję „0+ – program o przedsiębiorczości” w Radiu Wnet. Jego artykuły ukazywały się też na łamach tygodników „Wprost” oraz „Newsweek”. 

Debatę poprowadziła Zuzanna Kowalczyk, redaktorka prowadząca w „Piśmie”, dziennikarka, kulturoznawczyni, autorka esejów i podcastów. 

––
Słuchaj więcej materiałów audio w stałej, niższej cenie. Wykup miesięczny dostęp online do „Pisma”. Możesz zrezygnować, kiedy chcesz.
https://magazynpismo.pl/prenumerata/miesieczny-dostep-online-audio/

Szukaj w treści odcinka

Znaleziono 16 wyników dla "Facebook"

Cambridge Analytica, Facebook Papers, potowy skandal podczas pierwszej kampanii Donalda Trumpa, zarzuty o wsparcie reżimu wojskowego o Mianmie, okoliczności, w jakich nastąpił upadek giełdy FTX, blokada portalu z Brazylii, zamykanie oddziałów fakt-checkingowych w obliczu rosnącej dezinformacji, między innymi firmie Meta, ostatnie unieważnienie wyborów w Rumunii wskutek rosyjskich ingerencji w kampanię.

No bo jak jesteśmy użytkownikami Facebooka, X-a, chmury od Google'a czy chmury od Microsoftu, oprogramowania od Microsoftu i tak dalej, to kim my jesteśmy dla tych firm?

Zablokowano ci treść na Facebooku, no dzwoń na policję na tego Facebooka, nie?

To znaczy czym innym są firmy, ja je tak trochę złośliwie nazywam reklamowe, takie jak Google czy Facebook, które po prostu żyją z tego, że pozyskują naszą uwagę, żeby wydystylować dane osobowe i na tej podstawie reklamodawcom zaoferować pewnego rodzaju produkty.

Ale już kilka lat później, kiedy zaczęły się pojawiać te kontrowersje, o których za chwilę powiem, te red flagi, to ten cały czas ten mit założycielski, te piękne opowieści o tym, skąd to się wzięło, że tutaj rewolucje twitterowe nam przeniosą demokrację w krajach arabskich, a w ogóle Facebook pozwoli, nie wiem, połączyć cały świat, a dzięki Google'owi mamy dostęp do informacji o wszystkim.

Zgadzam się, nikt pewnie z nas nie przeczytał regulaminu ani Facebooka, ani X-a, ani LinkedIna, ani wszystkich tych innych serwisów.

Ja znam osoby, które mają X i nie mają Facebooka i odwrotnie.

Znam osoby, które nie mają ani X, ani Facebooka.

Jak usiadłam i zaczęłam dogłębnie sprawdzać historię rozwoju, szczególnie Googla, ale także mety, czyli Facebooka i budowy monopolu na rynku reklamy internetowej, to naprawdę, mimo tego, że tyle lat pracuję na rynku mediowym, zajmuję się tymi technologiami, ja byłam przerażona, jak bardzo my nie wiedzieliśmy, co tam się działo pod spodem.

Czyli mówimy o prezentyzmie, no to nie możemy powoływać się na to, że bardziej pomogły tradycyjne media nazizmowi niż Facebook, bo Facebook wówczas nie istniał.

Meta właściciel Facebooka postanowił odciąć obywateli od informacji.

I rzeczywiście Facebook meta w 2021 roku wprowadził ten blackout.

No jak Facebook chciał budować nowe centra danych w Holandii, to nazwał projekt, projekt Tulipan, Project Tulip i ukrywał, co jest budowane.

No są też dyskusje przecież o tym, żeby na przykład uczynić z Facebooka spółdzielnię.

Na przykład takie martwe, to na Facebooku...

To jest taka aplikacja niepowiązana z Facebookiem Bands in Town i tam jest znacznie więcej koncertów i ma znacznie większe... Też używam, ale... Ale tylko dla fanów polskiego reggae, rozumiem, tak?