Mentionsy
Libia w czasach Kaddafiego. Wielkie projekty i reformy kraju. Naftowe bogactwo dla wszystkich.
W najnowszym odcinku serii „Powojnie” opowiadam o Libii rządzonej przez Muamara Kaddafiego. Przedstawiam historię tego kraju od początku XX wieku oraz drogę, która doprowadziła do przewrotu i przejęcia władzy przez młodego wojskowego.nOpisuję pierwsze lata jego rządów – czas reform i radykalnych zmian. Prawo podporządkowano zasadom islamu, a kościoły przekształcano w meczety. Monarchiści i zwolennicy dawnego ustroju trafiali do więzień. Równocześnie ruszyły ambitne projekty infrastrukturalne – powstawały nowe szkoły, szpitale i drogi. Edukacja i opieka zdrowotna stały się bezpłatne. Środki na te inwestycje pochodziły z gigantycznych dochodów z ropy, które wcześniej trafiały głównie do kieszeni elit i otoczenia libijskiego króla. Kaddafi miał inną filozofię – uznał, że większa część zysków powinna trafiać do społeczeństwa. Jednym z największych przedsięwzięć jego epoki była Wielka Sztuczna Rzeka – monumentalny system rurociągów i zbiorników, który miał dostarczać wodę spod Sahary do największych libijskich miast. Był to projekt budzący podziw na całym świecie.Więcej na ten temat w najnowszym odcinku – zapraszam do słuchania!
Szukaj w treści odcinka
Muammar Kaddafi urodził się w Syrcie 7 czerwca 1942 roku jako najmłodsze dziecko w beduińskiej rodzinie z plemienia Al-Qadadifa.
Młody Kaddafi uczęszczał do szkoły podstawowej w Syrcie.
Kaddafi czytał też pisma Mao Tse Tunga i Josipa Brosztity.
Już na początku 1969 roku amerykański wywiad analizował możliwość zamachu stanu, choć za głównego organizatora uważano szefa sztabu armii Abdullah Aziza Shalhiego, a nie młodego Kaddafiego.
Kaddafi zajął koszary Barka, a jego współpracownik Hfeldi Hameidi aresztował następcę tronu, który zrzekł się roszczeniu władzy.
Wolni oficerowie utworzyli 12-osobową Radę Dowódczą Rewolucji z 27-letnim Muammarem Kaddafim jako przewodniczącym i faktycznym przywódcą państwa.
Następnego dnia Kaddafi awansował na pułkownika i objął dowództwo nad siłami zbrojnymi.
W maju Kaddafi zapowiedział nacjonalizację zagranicznych firm naftowych.
Kaddafi szybko zrozumiał, że aby utrzymać władzę musi osłabić lokalną konkurencję.
W kwietniu 1973 roku w Zuwarze przy granicy z Tunezją, Kaddafi wygłosił jedno ze swoich najważniejszych przemówień.
Kaddafi chcąc wymusić na zachodzie zmianę podejścia, 19 października ograniczył dostawy surowca.
W tym czasie Kaddafi ogłosił wielki plan transformacji gospodarczo-społecznej, którego realizacja miała zająć 5 lat.
Projekty Kaddafiego wymagały wykwalifikowanej kadry urzędniczej, której brakowało.
Mimo ambitnych założeń w zderzeniu z rzeczywistością, koncepcje Kaddafiego natrafiły na poważne ograniczenia.
Kaddafi zdawał sobie sprawę, że aby rozwinąć rolnictwo musi zagospodarować pustynne tereny.
Kaddafi nie chciał uzależniać się od zagranicznych rządów.
Kaddafi był niezwykle dumny z tego przedsięwzięcia.
Kaddafi twierdził, że rozwiązaniem problemów XX wieku nie jest ani kapitalizm, ani komunizm, ani demokracja parlamentarna.
2 marca 1977 roku Generalny Kongres Ludowy na wniosek Kaddafiego przyjął deklarację ustanowienia władzy ludowej i proklamował powstanie socjalistycznej, ludowej, libijskiej, arabskiej dżamahiri.
Była to materializacja koncepcji politycznej Kaddafiego.
Rząd Ludowy utworzył sekretariat generalny na czele, którego stanął Kaddafi.
Państwo podzielono na sektor dżamahiri i dominujący nad nim sektor rewolucyjny, którego przewodniczącym został Kaddafi.
I choć po 1979 roku Kaddafi formalnie nie pełnił żadnego urzędu państwowego, w praktyce zachował pełną kontrolę nad krajem, armią i aparatem władzy.
Później miało się okazać, że brak specjalistów stanie się jednym z największych problemów systemu stworzonego przez Kaddafiego.
Transkrypcja generowana automatycznie i niesprawdzana ręcznie — może zawierać błędy.
Ostatnie odcinki
-
Wakacje w Stanie Wojennym. Lato z generałem Jar...
31.07.2026 16:00
-
Czy Margaret Thatcher uratowała Wielką Brytanię...
24.07.2026 16:00
-
Europejska Hiroszima. Dramat Niemców w Dreźnie....
17.07.2026 16:00
-
Wołyń utracony. Wielkie przesiedlenia Polaków p...
10.07.2026 16:00
-
Polak, którego bał się Breżniew. Jak Brzeziński...
03.07.2026 16:00
-
Poznań po wojnie. Jak Niemcy i Sowieci zamienil...
26.06.2026 16:00
-
Upadek mitu Gierka. Radom 1976. Protesty w kraj...
19.06.2026 16:00
-
Futbol według Stalina. Piłkarze w łagrze. Druży...
12.06.2026 16:00
-
Oblężenie Sarajewa. Miasto pozbawione nadziei. ...
05.06.2026 16:00
-
Pekin w ogniu. O krok od upadku komunizmu w Chi...
29.05.2026 16:00