Mentionsy

Tak, trochę sobie popowiadamy też o Belgii i Holandii dzisiaj, ale w znacznie szerszym kontekście, bo w grudniu zeszłego 2025 roku dzięki wydawnictwu Glowbook ukazał się polski przekład książki Heina de Haasa, Migracja bez mitów.

Hein de Haas jest kolędarskim socjologiem, profesorem na Uniwersytecie Amsterdamskim.

W trzeciej części de Haas skupia się na popularnych teoriach, które czynią popularnymi zwłaszcza politycy, ale też inne grupy wpływu w organizacje międzynarodowe.

I tutaj Haas pisze, debunkuje teorie, które jego zdaniem zaciemniają prawdę o migracji.

De Haas, tak jak tytuł książki wskazuje, obala mity, choć moim zdaniem akurat to jest zabieg prawdopodobnie redakcyjny, taki trochę clickbaitowy, bo dzisiaj każdy musi coś obalać, żeby zwrócić na siebie uwagę, więc...

Jeżeli chodzi właśnie o to pierwsze wrażenie, jakie miałem, no to uważam, że faktycznie profesor de Haas bardzo dobrze prowadzi tę opowieść, bo on mimo, że przytacza bardzo dużo właśnie danych źródłowych,

Jaki w ogóle był cel napisania tej książki przez de Haasa?

Myślę, że de Haas chciałby, żeby ta debata była bardziej osadzona w faktach, osadzona też może w historii migracji i w takim spojrzeniu holistycznym na to, bo często zapominamy, że nie żyjemy w jakichś wyjątkowych czasach pod tym względem i to jest właściwie jeden z mitów, którym on się rozprawia na początku.

Ludy tam już zamieszkały, no ale tak naprawdę to, co pisze właśnie de Haas w swojej książce, nigdy w historii ludzkości nie dojść do takiej sytuacji, jak właśnie w przypadku podboju obu Ameryk przez Europejczyków.

Ale to też jest jeden z mitów, bo w tej książce Haasa są łącznie 22 mity.

To są właśnie usługodawcy, to są osoby, które gdzieś tam na etapie podróży wykonują usługę faktycznie nielegalną i niebezpieczną, przewozu osób, ale to jest jak najbardziej coś, za co się płaci, z pełną premedytacją, więc to też się przewija przez książkę Haasa, że protekcjonalnie traktujemy, odbierając sprawczość osobom, które decydują się na przeprawę przez Morze Śródziemne na przykład.

Profesor de Haas mówi, że chęć wyjechania z Afryki wiąże się z tym, że jeżeli wyzrasta poziom edukacji, poziom

...lepiej wyobrazić jaki poziom życia chce mieć i też jakby jak może ten poziom życia osiągnąć, więc de Haas mówił właśnie, że działalność edukacyjna sprawiła, że właśnie wielu ludziom te potrzeby się pojawiły, czego wcześniej nie mieli, więc im bardziej ludzie są wykształceni i mają

I deregularyzacja rynku pracy, może o czym później jeszcze powiem na koniec, bo to jest taki motyw przewodni też książki de Haasa.

Profesor de Haas również był pytany o na przykład rozwiązania z poszczególnych państw dotyczące systemu, no i na przykład, pamiętam, że zapytano się o model duński, ponieważ było to właśnie w okresie, kiedy powstał rząd z PWW, bo właśnie ta książka jest z 2023 roku, on ten wywiad wtedy dał w 2024 roku i powiedział, że

A jednym z mitów, o którym pisze de Haas jest...

De Haas pokazuje różnicę między pierwsze pokolenie

Weźmy na tapetę może jeszcze jeden mit na koniec, żeby nie zdradzać wszystkiego i żeby zachęcić potencjalnych czytelników książki Heina de Haasa.

A chodzi o to, że zmiany klimatyczne wywołują masową migrację i Hein de Haas tłumaczy, że wcale tak nie jest, albo nie do końca tak jest.

Hein de Haas pisze, że środowisko to tylko jeden z wielu elementów kształtujących migrację, a jego wpływ jest pośredni.

O tym Hein de Haas nie pisze.

Hein de Haas pisze o tym, że zmiany klimatyczne zachodzą powoli, więc z reguły dają ludziom czas, aby zaadaptować się do nowych stresów środowiskowych.

I to, co jeszcze pisze Haas, słusznie zwraca uwagę na to, że największą pojedynczą formą przymusowych migracji, która każdego roku prowadzi do wewnętrznego przesiedlenia 10 do 15 milionów ludzi, to są tak zwane wyświetlenia inwestycyjne.

Jeżeli chodzi o samą książkę Haasa, jeszcze podsumowując, zachęcamy każdego, żeby zrobił sobie zdanie na temat i całej książki, każdego z tych 22 mitów osobno, bo to nie jest coś, co trzeba brać w całości za dogmat.

Gdzie mi się wydaje, że taki główny wniosek i przesłanie Heina de Haasa to jest chęć tego, żebyśmy zrozumieli, że migracja jest nieuchronna, że to jest zjawisko obiektywne, samo w sobie, tak jak klimat.

Bardzo często Hein de Haas podawał ten przykład, że sensowne jest pytanie, czy jesteś za, czy przeciw migracją.