Mentionsy

A jak ktoś kocha historię, zapraszam do Muzeum Staszica.

Staszica w Pile zapytacie?

Już wszystko wyjaśniam, a Staszic to postać mocno kontrowersyjna i chyba gdyby żył w dzisiejszych czasach, to wzbudzałby sporo poważnych wątpliwości.

Jesteśmy w Muzeum Stanisława Staszica w Pile.

Stanisław Staszic urodził się tutaj w listopadzie 1755 roku.

I tutaj właściwie dzieciństwo i wczesną młodość Staszic spędził w Pile.

Stanisław Staszic, postać zresztą bardzo znana w Polsce przecież, zwłaszcza teraz się często wspominało przy okazji 3 Maja Konstytucja, to praktycznie nikt nie ma skojarzenia z piwą.

Pewnie się to bierze stąd, że rzeczywiście Staszic tutaj Pile spędził dzieciństwo i wczesną młodość, natomiast później już tutaj nie wracał.

Patrzę na ten dokument obok, myślałem, że to jest dokument dobrego urodzenia Staszica, ale nie, to jest dokument dobrego urodzenia kogoś innego, ale za to z podpisem burmistrza Andrzeja Staszica, czyli z podpisem taty.

Nie, z podpisem dziadka, bo Andrzej Staszic był dziadkiem Staszica i pełnił też funkcję burmistrza Piły przez 30 lat.

Natomiast ja pomyślałem sobie tak, że w sumie Staszic to dobrze zaczął, bo urodzić się w bogatej rodzinie, w rodzinie, gdzie rodzice, czy ta rodzina w ogóle dużo w danym miejscu znaczy, to już jakby wygrać los na loterii na dzień dobry, zwłaszcza w tamtych czasach.

I podobnie było z rodziną Stasziców.

I tutaj w przypadku na przykład rodziny Staszica, ojca Staszica, on był z zawodu piwowarem, ale miał również ziemię na terenie miasta, którą uprawiał, miał łąki, hodował owce, więc no...

Radzono sobie również w ten sposób i oczywiście kiedy Staszic wyjeżdżał na studia zagraniczne do Paryża to otrzymał od ojca część majątku, który na niego przepadał.

Paryż był wtedy centrum oświeceniowej Europy i to wiemy przede wszystkim, że ojciec Staszica Wawrzyniec zachęcał swojego syna do tego, aby pojechał do Paryża i tam studiował i rzeczywiście on to zrobił.

I tutaj też powstaje pytanie, czy z tych funduszów, które Staszic posiadał, był w stanie się tam w Paryżu utrzymać.

Mamy tutaj taką hipotezę profesora Zbigniewa Wójcika, który twierdzi, że pomógł mu finansowo ordynat Andrzej Zamoyski, u którego później po studiach Staszic został zatrudniony jako wychowawca

W każdy bądź razie rzeczywiście Staszic trafił do rodziny Zamoyskich, przebywał tam kilkanaście lat.

Tutaj oczywiście zdania pewnie są podzielone, a wynika to stąd, że młodszy z synów ordynata Stanisław zostawił pamiętnik w języku francuskim i tam delikatnie mówiąc pisze, że Staszic był nauczycielem

Tutaj mamy taki wątek związany z badaniami geologicznymi Staszica.

Ząb mamuta to jest takie nawiązanie do faktu, że Staszic w swojej kolekcji minerałów miał również co najmniej kilkanaście kości prehistorycznych zwierząt wykopanych tutaj na terenie Rzeczypospolitej.

Staszic go poznał podczas studiów w Paryżu.

Tutaj bardziej Staszica interesowało oddanie rzeźby terenu i to jest pierwsza mapa geologiczna.

Tutaj mamy salę poświęconą właśnie działalności naukowej Staszica, czyli jego udziałowi i pracach w Towarzystwie Warszawskim Przyjaciół Nauk.

I ten obraz oryginał wisi obecnie w Pałacu Staszica w Warszawie, a pochodzi ze zbiorów Muzeum Narodowego.

Stanisław Staszic o ziemiorodztwie, gór dawnej Sarmacji, a później Polski.

List Stanisława Staszica, prezesa Towarzystwa Przyjaciół Nauk do Wasylija Grigoriewicza-Anastazewicza w Petersburgu.

Projekt zbiorowego opracowania historii narodu polskiego był jednym z najważniejszych zamierzeń Towarzystwa Przyjaciół Nauk, którego realizacji Staszic poświęcił wiele starań i pracy.

Stanisław Staszic.

A tutaj w szufladach mamy obiekty z naszej kolekcji związane ze Staszicem i z Towarzystwem Przyjaciół Nauk.

Dlatego, ponieważ Staszic był inicjatorem i właściwie głównym mecenasem, czy też fundatorem budowy pomnika Mikołaja Kopernika właśnie w Warszawie.

To też warto podkreślić, że Staszic podpisał umowę z autorem Berthelem Thorvaldsenem, duńskim rzeźbiarzem,

Zachęcił go do wykonania tego pomnika i panowie uzgodnili ze sobą, że od razu w momencie podpisania umowy Staszic wypłaci mu jedną trzecią wynagrodzenia.

Staszic, co ciekawe, nigdy go nie zobaczył, bo zmarł zanim go odsłonięto, ale w testamencie zapisał 70 tysięcy złotych na odlanie tego pomnika i ustawienie na postumencie.

No to jest właśnie takie pytanie, które wielu badaczy życiorysu Staszica nadal fascynuje i my tak na dobrą sprawę nie jesteśmy w stanie

Ten Staszic grał na giełdzie?

Tak, tak, tutaj właśnie z racji tego, że dwa najbardziej znane dzieła Staszica są związane z epoką Sejmu Wielkiego, to w tym korytarzyku chcieliśmy stworzyć taki nastrój właśnie czasów tego Sejmu i mamy rysunek Norblina, który przedstawia salę senatorską w Zamku Królewskim w Warszawie.

Tutaj też myślę, że warto zaznaczyć, że oczywiście Staszic

Rozumiem, ale Staszic był tym, który ostrzegał i mówił, słuchajcie, nie idźcie tą drogą, bo to nie jest najlepszy pomysł.

Właśnie te dzieła Staszica najbardziej znane, uwagi nad życiem Jana Zamoyskiego, przestrugi dla Polski i największe jego dzieła... Iliada Homera tłumaczona przez...

Przez Stanisława Staszica, tak?

Jeżeli chodzi o osobę, która miałaby dokonać zjednoczenia tej Europy, to Staszic najpierw przewidywał i to wydaje się słuszne, że mógłby to być Napoleon Bonaparte, ale oczywiście po kampanii w Rosji stało się to niemożliwe, bo Francja przegrała i wtedy Staszic wysunął taką myśl, że kimś kto zjednoczy Europę może stać się car Aleksander I.

Z tym, że też trzeba tu podkreślić, że Staszic widział to połączenie na zasadzie partnerstwa, a nie na zasadzie zależności.

Chciałem zapytać o coś innego, bo mówiąc o Staszicu, mówi się często o jego dziełach.

Na pewno wiemy, że Staszic bardzo lubił chodzić do teatru.

Budowę huty nadzorował Staszic jako dyrektor generalny Dyrekcji Przemysłu i Kunsztów.

Stanisława Staszica w kościele Kamedułów na Bielanach 24 stycznia 1826 roku.

Staszic?

Tak, to jest portret olejny Staszica i jest to obiekt wyjątkowy, bo portret został namalowany jeszcze za jego życia.

Tak, te które tutaj wcześniej widzieliśmy na wystawie, one już powstały po śmierci Staszica i siłą rzeczy na pewno nie są tak wierne i autentyczne jak ten portret, bo oczywiście... Kto płacił za ten portret?

Wydaje mi się, że to Staszic.

Chociaż tutaj specjalnie chyba nie widać, żeby Staszica upiększono na tym obrazie.

A w spisie inwentarzu po Staszicu, po jego śmierci właśnie te elementy garderoby są również wymienione.

Księdzu jegomości Stanisławowi Staszicowi za edukację.

Ten pucharek podarował Staszicowi jeden z jego uczniów, Łukasz Zagórski, wdzięczny za edukację.

Na podstawie tej daty możemy przypuszczać, że ten człowiek mógł być uczniem Staszica podczas jego pobytu w Wiedniu.

I widocznie Staszic tutaj mu jakiś nauk udzielał i to był taki, że tak powiem, dowód wdzięczności, który ów Łukasz Zagórski Staszicowi wręczył.

Oglądała muzeum, zobaczyła ten pucharek i zainspirowała się nim i napisała właśnie taką powieść poświęconą Staszicowi.

To przypomnieć sobie, że ten słynny Staszic to właśnie stąd.

Moim przewodnikiem po Muzeum Staszica w Pile był Kustosz, Maciej Usurski.

10 kroków na Księżyc, LunAres oraz... Staszic, Stanisław, Piła.

10 kroków na Księżyc, LunAres oraz... Staszic i kulisy jego życia!

10 kroków na Księżyc, LunAres oraz... Staszic, Stanisław, Piła.