Mentionsy
Podkasty Dwutygodnika
Podkasty Dwutygodnika
08.08.2025 10:00

Podkast Dwutygodnika, magazynu o kulturze (42): Różnorodność językowa

„Naszym zdaniem dobrze jest dbać o różnorodność językową, ale w domu – w przestrzeni publicznej już nie” – mówi Mateusz Adamczyk, powołując się na badania Karoliny Hansen. Jego esej (⁠„Jak kwiatek u kożucha”) stanowi jeden z punktów wyjścia do rozmowy o stosunku Polaków do gwar i dialektów, języków mniejszości etnicznych i narodowych. Dyskutujemy o tym, jak te relacje kształtowały się historycznie, jak wpływają na nie prawo i polityka.

To także rozmowa o wstydzie. ⁠„Moim wyborem studiów była filologia polska, która miała mi absolutnie wyczyścić język ze wszelkich naleciałości wtedy jeszcze dialektu” – przyznaje Kaszubka Stasia Budzisz. Jej artykuł (⁠„Kaszubski krindż”) prowokuje nas do rozmowy o zaletach, ale też niebezpieczeństwach płynących z oficjalnego statusu języka regionalnego. Przy okazji rozmawiamy również o statusie śląszczyzny, wszechobecnych anglicyzmach i o pewnej głośnej trójmiejskiej wystawie.

Stasia Budzisz – niezależna reporterka, zajmuje się krajami byłego ZSRR, w szczególności Kaukazem, oraz rodzinnymi Kaszubami. Napisała dwie książki reporterskie: „Pokazucha. Na gruzińskich zasadach” oraz „Welewetka. Jak znikają Kaszuby”.

Mateusz Adamczyk – językoznawca, członek Zespołu Retoryki i Komunikacji Publicznej Rady Języka Polskiego przy Prezydium PAN, zdobywca tytułu Mistrz Mowy Polskiej. Popularyzator wiedzy o polszczyźnie – prowadzi audycję „PrzySłowie” w radiowej Trójce, program telewizyjny „Słowo daję” w TVP oraz „Poniedziałkową Poradnię Językową” na Instagramie. Autor poradnika językowego „Jak słowo daję”. Prywatnie najlepszy przyjaciel kota Fonema.

„Podkast Dwutygodnika. Magazynu o Kulturze”

„Podkast Dwutygodnika. Magazynu o Kulturze” to cykl rozmów inspirowanych tekstami zamieszczonymi na łamach magazynu. Pierwsze 36 odcinków prowadziła Barbara Klicka. Od odcinka 37. „Podkast Dwutygodnika” przejął Jan Błaszczak. Co miesiąc jego gościniami i gośćmi będą autorki i autorzy dwutygodnikowych tekstów, twórcy i twórczynie, osoby zajmujące się kulturą i lubiące o niej rozmawiać.

Podkast prowadzi: Jan Błaszczak 
Produkcja: Dariusz Krajewski, Mikołaj Kustra / Dom Spotkań z Historią 
Dżingiel: Przemysław „2k88” Jankowiak 
Oprawa graficzna: Ola Szczepaniak

„Podkastów Dwutygodnika” szukaj w swojej ulubionej aplikacji podkastowej albo na YouTubie ⁠„Dwutygodnika”.

Anny Kałuży Unii Europejskiej Jan Błaszczak Kajsia Mateusz Adamczyk Kożucha Eurowizji Dresza Buduetswada Językowi Śląskiemu Kriegsmarine Karolina Hansen Karzubszczyzna Kaszubom Dariusz Krajewski

Szukaj w treści odcinka

Wyczyść
Znaleziono 2 wyniki dla "Kaszubom"

Znaczy generalnie zacznijmy może od tego, że nadanie nazwy języka regionalnego, w tym przypadku nam, Kaszubom, których ja uważam za mniejszość etniczną, nie narodową, ale etniczną i nie nazwanie nas mniejszością w tej ustawie, nadanie językowi statusu języka regionalnego, czyli pozostawienie Kaszubów jako społeczności bez nazwy, jest decyzją polityczną,

Ale to jeszcze nawiążę do tego, co powiedziałaś, bo tak mi się wydaje, że skoro można było stworzyć taką furtkę i nie przyznając statusu mniejszości narodowej Kaszubom, dać im ten język regionalny, mówiąc kolokwialnie i w skrócie, to wydaje się, że to mogłaby być też furtka, na którą mogliby zyskać Ślązacy.

Ostatnie odcinki