Mentionsy
Język podlaski. Skąd się wziął? Kto nim mówi? Czy to język, a może gwara? | SERIA PODLASKA #1
W pierwszym odcinku naszej serii poświęconej językowi podlaskiemu zagłębiamy się w jego pochodzenie i charakterystykę. Znany lokalnie jako "po swojomu", "po naszomu" czy "tutejszy", język podlaski wykształcił się na polsko-ruskim pograniczu kulturowym i językowym. Stanowi unikalne połączenie cech językowych, odróżniając się zarówno od standardowego ukraińskiego, jak i białoruskiego. W odcinku omawiamy jego genezę oraz obecny status – czy jest to gwara, dialekt, a może odrębny język?
🔹 Skąd pochodzi język podlaski?
🔹 Jakie języki miały na niego wpływ?
🔹 Czym różni się od białoruskiego i ukraińskiego?
🔹 Czy jest to gwara, dialekt czy odrębny język?
🔹 Czy język podlaski zanika, czy przeżywa swój renesans?
Wpis o podlaskim na stronie: https://www.o-jezyku.pl/2025/01/22/jezyk-podlaski-mikrojezyk-podlaski-gwary-podlaskie/
🔹 To pierwszy odcinek z serii o języku podlaskim!
W kolejnych:
🎤 Odcinek 2 – Rozmowa ze Swadą i Niczos o piosence Lusterka, która pojawiła się w preselekcjach do Eurowizji, i o tym, jak język podlaski wkracza na scenę muzyczną.
🎤 Odcinek 3 – Spotkanie z Maksimem Fionikiem, administratorem strony Howorymo po swojomu, rodzimym użytkownikiem języka podlaskiego, który opowie o jego współczesnym funkcjonowaniu (również w internecie).
Podkast powstał w ramach projektu "O języku”: www.o-jezyku.pl
📌 Po więcej treści językoznawczych zajrzyjcie na nasze profile:
🔹 Instagram: https://www.instagram.com/o.jezyku
🔹 Facebook:https://www.facebook.com/o.jezyku
#podlaski #podlasie #językpodlaski #Eurowizja
Rozdziały (19)
Podajemy wprowadzenie do serii o języku podlaskim, omawiając jego znaczenie i powstanie.
Rozmawiamy o zainteresowaniu językiem podlaskim, szczególnie w kontekście Eurowizji.
Klasyczna klasifikacja języka podlaskiego jako języka wschodniosłowiańskiego.
Historia i geografia Podlasia, w tym zmiany administracyjne i etniczne.
Podział administracyjny i językowy województwa podlaskiego.
Kwestia języka podlaskiego i jego relacja do języków sąsiadujących.
Historia języka podlaskiego, jego relacja do języków narodowych i kwestia standardu.
Nazwy i nazewnictwo języka podlaskiego, w tym terminologia negatywna.
Standardy językowe i kwestia gramatyki języka podlaskiego.
Kwestia języka podlaskiego w kontekście innych mniejszościowych języków i standardów.
Dalsze rozmowy o standardach językowych i kwestia gramatyki języka podlaskiego.
Rozkłady fonetyczne gwaram białoruskich i ukraińskich, zarysowanie różnicy między tymi gwarami a językiem podlaskim.
Opis elementów charakterystycznych dla białoruskiego, takich jakakanie i dziakanie, oraz ich wpływ na klasyfikację języka podlaskiego.
Kontynuacja klasyfikacji języka podlaskiego, uwzględnienie związków z gwarami ukraińskimi i białoruskimi.
Standard językowy podlaski w kontekście innych gwaram, w tym zarysowanie kwestii gramatyki.
Kontynuacja tematu klasycznej klasifikacji języka podlaskiego, w tym zarysowanie kwestii mikrojęzyków.
Historia stigmy języka podlaskiego w szkole, w tym zarysowanie zmian w postępowaniu nauczycieli i młodzieży.
Współczesne podejście do zachowania języka podlaskiego, w tym zarysowanie roli mediów społecznościowych i twórców.
Rozmowa koncentruje się na zachowaniu języka podlaskiego w społeczeństwie, jego ukrywaniu i powrocie do niego, a także na zmianach społecznych i politycznych wpływających na jego użycie.
Szukaj w treści odcinka
Z kolei język podlaski jest językiem wschodniosłowiańskim.
I przez to też czasami jest tak, że ktoś słyszy język podlaski i mówi, no u mnie się tak nie mówi, a okazuje się, że pochodzi z terenów praktycznie sąsiadujących na przykład z Mazowszem, gdzie rzeczywiście nawet kiedyś nie mówiło się w języku wschodniosłowiańskim, dopiero później włączono ten teren do województwa podlaskiego, albo gdzieś tak zupełnie na północy, już przy granicy z Litwą, gdzie też nie mówi się w tym języku wschodniosłowiańskim dzisiaj.
Wiemy już, że to jest jakiś język wschodniosłowiański.
Carat, który właściwie był takim wielkim kolonialistą, powiedzmy, to próbował właśnie podporządkować sobie inne te języki wschodniosłowiańskie, których nie uznawał.
I w związku z tym pojawia się taki pomysł, że żeby jakoś to albo delegalizować pisanie literatury w tych innych językach wschodniosłowiańskich, Polski zresztą podczas zaborów też miał z tym problemy, żeby pisać w tym języku, o czym też z lektur różnych w szkole się dowiadujemy.
Ostatnie odcinki
-
Język wilamowski: mały język, wielka historia |...
30.12.2025 16:30
-
Nie tylko język gruziński: języki i polityczne ...
24.09.2025 16:01
-
Kto mówi w imieniu narodu? Język jako narzędzie...
01.05.2025 16:45
-
Potęga języka: jak języki kształtują nasz umysł...
28.02.2025 14:29
-
O mówieniu po podlasku od dziecka, tożsamości, ...
09.02.2025 18:11
-
Język podlaski na Eurowizji? O inspiracjach jęz...
03.02.2025 15:27
-
Język podlaski. Skąd się wziął? Kto nim mówi? C...
01.02.2025 21:07
-
Empatia w języku. O językowych wykluczeniach, w...
20.08.2024 13:10
-
Jaki status ma język szwedzki w Finlandii i kto...
23.05.2024 12:34
-
Język rumuński - łacińska enklawa w sercu Bałka...
28.01.2024 18:48