Mentionsy
Zapomniany geniusz - Michał Doliwo-Dobrowolski
Szkolny program nauczania historii XIX wieku poświęcony jest wydarzeniom, które zmierzały do odzyskania przez Polskę niepodległości - od powstań narodowych, przez masowe ruchy polityczne, po I wojnę światową. Nie wspomina się o czymś, co nasz gość uznaje za największą rewolucję w naszych dziejach - rewolucję przemysłową. Spójrzmy na ostatnie dziesięciolecia XIX wieku z tej perspektywy.
Kto uchodzi za ikonę tej rewolucji? Czy jest nią Thomas Edison, którego niesłusznie kojarzymy przede wszystkim z żarówką? A może promowany współcześnie przez Elona Muska Nikola Tesla? Jak w tej stawce odnajduje się zapomniany także w Polsce Michał Doliwo-Dobrowolski? Jaki przełomowy wynalazek zawdzięczamy temu wybitnemu elektrykowi?
Czy Europa odstawała od Stanów Zjednoczonych na polu wynalazczości? Kiedy zaczęto wprowadzać elektryczność na ziemiach polskich? Czy Chorzów był pierwszym miejscem, w którym zaświeciło światło? Dlaczego koncentrowano się na wprowadzeniu nowych wynalazków w polskich kopalniach?
O tym wszystkim w podcaście z serii Inne historie Polski rozmawiają Cezary Korycki i jego gość, prof. Michał Kopczyński z Muzeum Historii Polski.
Program zrealizowano w ramach zadania: kontynuacja i rozbudowa multimedialnego projektu informacyjno-edukacyjnego - Portal Historyczny Dzieje.pl
Szukaj w treści odcinka
No i wtedy wchodzi Westinghouse, kupuje ten patent na te silniki za 25 tysięcy dolarów w gotówce, to jest kupa forsy wtedy.
50 tysięcy w obligacjach oraz 2,5 dolara od każdego konia mechanicznego wyprodukowanych w ciągu 10 lat przez Westinghouse'a silniki.
I mamy wojnę między Edisonem a Westinghousem.
To jest Westinghouse.
Westinghouse był inżynierem kolejowym, który zainwestował w elektryczność, nie mógł używać prądu stałego, no bo to było wszystko patentami Edisona, prawda, obłożone, natomiast używał prądu przemiennego.
Okazuje się, że Edison w dużych miastach tworzy te małe elektrownie o małym zasięgu, natomiast Westinghouse zarabia pieniądze na tym, że obsługuje mniejsze miejscowości i na dalekie odległości przekazuje ten prąd.
I wtedy Edison wpada na pomysł, jak Westinghouse'a zahamować.
Jednego opłaca Westinghouse, tego obrońca, czyli tego Cockburn'a, a oskarżyciela opłaca Edison.
Kemmler został spalony na krześle elektrycznym i Edison nawet usiłował wprowadzić nowy czasownik do języka angielskiego, to Westinghouse, czyli właśnie spalić na krześle elektrycznym, czy zabić prądem przemiennym, to się nie przyjęło.
I to był Westinghouse, który to skonstruował i była kluczowa rola Tesli,
Z tym sensie, że Tesla już wtedy nie pracował dla Westinghouse'a, natomiast był przez komisję konkursową wykorzystany jako taki rzeczoznawca.
I on się wypowiedział, tak jak pomyśli Westinghouse'a, że najlepszy sposób przekazywania to byłoby właśnie przekazywanie tego prądu dwufazowego, prądu przemiennego.
Niekoniecznie własnej produkcji, to są nawet przez Westinghouse'a robione, czyli przez konkurencję robione maszyny.
Ostatnie odcinki
-
Tolerancja religijna w Rzeczpospolitej. Państwo...
16.04.2026 14:00
-
Władysław Gomułka i polski październik 1956
09.04.2026 14:00
-
I Rzeczpospolita i tajemniczy Bracia polscy
02.04.2026 14:00
-
August II Mocny pogrąża I Rzeczpospolitą? Wielk...
26.03.2026 15:00
-
I Rzeczpospolita i kryzys władzy. Polska szlac...
19.03.2026 15:00
-
Polska szlachta przejmuje władzę w I RP? Ruch e...
12.03.2026 15:00
-
Czego bała się polska szlachta? Śmierć I RP
05.03.2026 15:00
-
Rewolucja przemysłowa ominęła Polskę? Jak fabry...
26.02.2026 15:00
-
Dlaczego gospodarka w PRL upadła? Puste półki i...
19.02.2026 15:00
-
Unia polsko-litewska i wojna z Rosją. Aleksande...
12.02.2026 18:00