Mentionsy
Eliot Higgins o dziennikarstwie śledczym z domu #37
Eliot Higgins to założyciel Bellingcat, grupy dziennikarzy śledczych, którzy opierają swoją pracę na ogólnodostępnych źródłach. Do ich osiągnięć zaliczają się odkrycia odpowiedzialnych za zestrzelenie MH17 nad Ukrainą oraz Ukraińskiego PS752 pod Teheranem, sprawców otrucia Sergieja Skripala i Alexeia Navalnego, winnych użycia broni chemicznej w Syrii oraz używania amerykańskiej broni do atakowania cywilów w Jemenie i wielu innych.
Bellingcat to prawdopodobnie najsłynniejsza grupa dziennikarzy śledczych na świecie. Ich model operacyjny skupia się niemal w 100 proc. na nowatorskim modelu zbierania danych i informacji, który nie był możliwy jeszcze 10 lat temu. Używając ogólnodostępnych źródeł, analizy obrazu, geolokalizacji i mediów społecznościowych, Bellingcat rozwiązuje zagadki, którym często nie mogą sprostać najlepsi śledczy na świecie. Eliot Higgins opowiada nam o tym, jak widzi rozwój internetowej prywatności i cenzury w kontekście ich pracy, dlaczego tak naprawdę łatwo znaleźć rosyjskich szpiegów w mediach społecznościowych i czy myśli, że efekty ich śledztw pozwolą na egzekwowanie sprawiedliwości wobec winnych. Zdradza też kilka nowinek na temat Bellingcat Productions.
Specjalne podziękowania dla lektora Krzysztofa Tubilewicza, dzięki któremu możecie wysłuchać Eliota Higginsa w polskim tłumaczeniu!
Wstęp i wprowadzenie: Bartek Pawłowski
Projekt realizowany z dotacji programu Aktywni Obywatele – Fundusz Krajowy finansowanego z Funduszy EOG.
Sprawdź przydatne linki!
Strona internetowa Bellingcat https://www.bellingcat.com/
Nasza recenzja książki "Bellingcat. Ujawniamy prawdę w czasach postprawdy."
https://demagog.org.pl/analizy_i_raporty/kazdy-moze-byc-sledczym-recenzja-ksiazki-bellingcat-eliota-higginsa/
Fragment książki Eliota Higginsa
https://demagog.org.pl/analizy_i_raporty/ryzyko-eliot-higgins-bellingcat-czyli-prawda-w-czasach-postprawdy/#
Toolkit Bellingcat, czyli przydatne narzędzia, które możesz wykorzystać w swoim śledztwie lub fact-checkingu!
https://docs.google.com/spreadsheets/d/18rtqh8EG2q1xBo2cLNyhIDuK9jrPGwYr9DI2UncoqJQ/htmlview#
Podcasty Bellingcatów https://www.bellingcat.com/category/resources/podcasts/
Szukaj w treści odcinka
Elliot, chciałem na początku powiedzieć kilka słów o Bellinghut, bo wydaje mi się, że nie wszyscy w Polsce wiedzą, czym zajmuje się wasz zespół.
odkrycia prawdy o odpowiedzialnych za zestrzelenie MH17 nad Ukrainą, co również zdarzyło się prawie dokładnie 7 lat temu.
Elliot, chciałem zacząć z ogólnym pytaniem o Internet.
Użytkownicy nie byli szczególnie ostrożni z treściami, które tam umieszczali i jakiś ślad za sobą zostawiali.
Ale okazało się, że w zeszłym roku, kiedy ten ukraiński samolot był zastrzelony pod Teheranem, to właściwie te przeszkody nie powstrzymały was od zajęcia się tą sprawą i odkrycia, że wojsko odpowiadało za tę tragedię.
To dalej znaczy, że odkrycia są możliwe, tylko że droga do ich odkrycia jest bardziej zagmatwana.
Przechodząc przez te wszystkie śledztwa, nad którymi pracowaliście, zastrzelenia MH17, zatrucia, sprawy wojskowe, pomyślałbyś, że ludzie zaangażowani w te sprawy, czyli np.
Kiedy pracowaliśmy nad Ukrainą, co zaczęło się od sprawy zestrzelania samolotu MH17 malezyjskich linii lotniczych 17 lipca 2014, to doprowadziło nas do odkrycia zaangażowania Rosji w konflikt na Ukrainie.
Obok tego było też dużo lokalnych mieszkańców, Rosjan i Ukraińców, którzy nagrywali lub robili zdjęcia sprzętowi wojskowemu i żołnierzom.
Tak było w przypadku otrucia Skripala i innych otruć w Rosji, gdzie łączyliśmy otwarte informacje z danymi, które można dostać na czarnym rynku w Rosji.
Lekko zmieniając temat, chciałem w pewnym sensie porównać pracę, którą wykonywaliście nad Syrią i otruciem Skripala, że esencją białego wywiadu jest praca z dala od właściwych wydarzeń.
I chciałbym zapytać, czy sprawa Skripala była pod tym względem inna?
Szczególnie, kiedy patrzysz na brutalne nagrania, chcesz się odciąć na tyle, na ile możesz, chociaż musisz być przygotowany na traumę w takim zawodzie jak nasz.
Chociaż nie były to wojny, dalej były to bardzo poważne sprawy.
Chciałbym też o tym pogadać, ponieważ miesiąc, dwa miesiące temu ja i moi współpracownicy w Demagogu, jesteśmy organizacją zajmującą się fact-checkingiem i fake newsami.
My tego nie do końca czuliśmy, bo chociaż dostajemy często bardzo niemiłe wiadomości, to nigdy nie czuliśmy, żeby stanowiły poważne zagrożenie.
Chociaż jesteśmy świadomi, że to zjawisko jakoś tam rośnie na świecie.
Nie ma jednego tematu od MH17 przez Syrię czy rosyjskie zabójstwa, w którym nie pojawiliby się ludzie mówiący, jesteście z CIA albo jesteście od diabła.
Problem z takimi społecznościami jest taki, że przeciągają wszystko do przesady.
Przynajmniej z Rosją wiesz, że jeśli coś zrobią, to poniosą tego konsekwencje, ale z jakimś szaleńcem, który chce zabić demona czy agenta CIA, którego we mnie widzi w swoich wyobrażeniach, przed tym ciężko się zabezpieczyć.
Tylko miesiące wsparcia w postaci żołnierzy, czołgów, artylerii, systemów wsparcia.
Bo staje się coraz jaśniejsze, że chociaż wiemy o sprawach Skripala i Nawalnego, to jest znacznie więcej przypadków zabójstw zleconych przez rosyjskich oficjeli.
Przedtem było bardzo dużo zabójstw i tego typu aktywności, których nikt nie wykrył, więc do momentu otrucia Skripala szło im naprawdę nieźle.
Czy nie frustruje Cię, że po całej pracy, którą wykonaliście, wracam tu znowu do Syrii, bo to była jedna z najdramatyczniejszych spraw, czyli odkrycie użycia broni chemicznej, później na przykład wysadzenie magazynu broni w Czechach.
Jest to teraz szczególnie ważne, bo firmy social media dosyć często kasują podobne materiały ze swoich portali.
To bardzo prawdziwe, co mówisz, ale chociaż fundusze państwowe to inna liga w porównaniu do funduszy Bellingcata.
Bo jeżeli mówisz im, tu jest tekst na 2000 słów o tym, jak zweryfikowałem to nagranie, większości ludzi nie będzie się chciało w ogóle do tego siadać.
no i na żywo zobaczyć, co się dzieje, to wojna w Syrii, może w Libii, chociaż Syria była większa, to była pierwszą, którą można było oglądać w internecie.
W bardzo podobny sposób można obejrzeć zdjęcia, nagrania, nawet kilka godzin po ich zrobieniu.
Powoli zbliżając się do końca, chciałbym zapytać, czy mógłbyś nam zdradzić, czym będzie zajmowało się Bellingcat Productions, założone dopiero wczoraj?
Elliot, chciałem Ci bardzo podziękować za wzięcie udziału w naszym podcaście, za rozmowę i wytłumaczenie nam, jak działacie jako Bellingcat.
Jeżeli jest coś, co chciałbyś powiedzieć naszym słuchaczom, może coś zarekomendować albo podpowiedzieć, jak bardziej krytycznie podchodzić do tego, co znajdujemy w internecie?
Ostatnie odcinki
-
Czy DSA ograniczy wolność słowa w internecie? R...
29.10.2025 14:43
-
Czy warto korzystać z chatbota do nauki? Rozmow...
25.09.2025 08:31
-
Czy turbiny wiatrowe są nieefektywne i nieekolo...
18.09.2025 11:56
-
Dlaczego wierzymy w spiski? Mirosław Wlekły o ś...
15.08.2025 11:53
-
Czy uchodźcy z Ukrainy odebrali nam pracę? Rozm...
21.07.2025 17:29
-
Czy wybory zostały sfałszowane? Wyjaśnia Maciej...
10.07.2025 12:56
-
Fake newsy medyczne w internecie. Rozmowa z Dok...
26.06.2025 12:24
-
Dezinformacja w polityce – podsumowanie kampani...
05.06.2025 08:12
-
Dezinformacja wyborcza i zagraniczne wpływy. Ja...
22.05.2025 08:54
-
Kiedy emocje zastępują rozsądek. Jak nie dać si...
15.05.2025 07:52