Mentionsy

PWN Studio
PWN Studio
11.06.2026 13:30

Czy jeszcze umiemy ze sobą rozmawiać? O języku, głosówkach i komunikacji w czasach AI

Dlaczego jedni uwielbiają głosówki, a inni ich nie znoszą? Czy naprawdę tracimy kompetencje komunikacyjne, czy po prostu zmienia się sposób, w jaki dziś ze sobą rozmawiamy?

W tym odcinku PWN Studio Kamila Kalińczak rozmawia z Michałem Rusinkiem - pisarzem, tłumaczem i popularyzatorem wiedzy o języku - o tym, co dzieje się dziś z komunikacją. To rozmowa o języku jako narzędziu kontaktu, budowania wspólnoty i zaznaczania różnic.

Punktem wyjścia są nasze codzienne nawyki: głosówki, unikanie rozmów w czasie rzeczywistym, trudność z formułowaniem krótkich i trafnych wypowiedzi, spory o feminatywy oraz pytanie o to, czy modele językowe AI mogą konkurować z człowiekiem w tworzeniu sensownych treści.

To odcinek dla wszystkich, którzy chcą lepiej zrozumieć, co dzieje się dziś z językiem, dlaczego czasem tak trudno jest nam naprawdę się usłyszeć i czy w świecie nowych technologii rozmowa nadal może być przestrzenią bliskości, sensu i porozumienia.

Z tej rozmowy dowiecie się:

dlaczego głosówki dla jednych są wygodne, a dla innych irytujące,czy rzeczywiście zanikają nasze kompetencje komunikacyjne i dlaczego unikamy rozmów w czasie rzeczywistym,co sprawia, że tak trudno nam mówić krótko, celnie i swobodnie,jak język podkreśla tożsamość, odrębność i poglądy, między innymi w sporze o feminatywy,czy modele językowe AI mogą konkurować z człowiekiem w tworzeniu sensownych treści.

Jeśli zainteresował Was ten odcinek, sprawdźcie też inne rozmowy PWN Studio poświęcone językowi, kulturze i współczesnej komunikacji.

Rozdziały (9)

1. Wprowadzenie i debata o głosówkach

Gospodarz przedstawia temat rozmowy, a Kamila Kalińczak przedstawia swojego gościa, profesora Michała Rusineka, literaturoznawcę i autora.

2. Krytyka głosówek i wiadomości głosowych

Gospodarz i gość debatują o zaletach i wadach użycia głosówek i wiadomości głosowych, podkreślając ich wpływ na komunikację.

3. Komunikacja w czasach AI i sztucznej inteligencji

Gospodarz i gość poruszają temat sztucznej inteligencji i jej wpływ na komunikację, podkreślając konieczność utrzymania zdolności do komunikacji w czasie rzeczywistym.

4. Zdolności komunikacyjne w Polsce

Gospodarz i gość debatują o zdolności komunikacyjnych Polaków, podkreślając ich pasję do dyskusji o języku.

5. Zmiany w języku i retoryce

Gospodarz i gość omawiają zmiany w języku, w tym zmiany ortograficzne i retoryczne, podkreślając ich wpływ na komunikację i kulturę polityczną.

6. Kluczowe kompetencje komunikacyjne

Rozmowa kontynuuje omówienie kluczowych kompetencji komunikacyjnych, w tym retoryki i jej zastosowań w praktyce. Autor podkreśla, że retoryka to nie tylko skuteczność, ale także estetyka mówienia, a na przykład metafora może pomóc zwrócić uwagę słuchacza.

7. Zmiany w komunikacji i pandemia

Przeanalizowano zmiany w stylu komunikacji spowodowane pandemią, takie jak dwuetapowość komunikacji i zjawisko głosówek. Autor podkreśla, że mimo lęków związane z obecnością, mamy zdolność do komunikowania się, choć w inny sposób.

8. Sztuczna inteligencja i jej wpływ

Rozmowa o wpływach sztucznej inteligencji na komunikację, przykład z botem w rozmowie medycznej i krytyka wpływu AI na kulturową i fizyczną komunikację.

9. Zakłócenia w komunikacji

Komentarze na temat możliwości wprowadzenia zajęć z retoryki i komunikacji w program nauczania oraz nadzieja na lepsze porozumiewanie się w czasach dominacji sztucznej inteligencji.