Mentionsy

Witam Państwa Maciej Walecki i jak przed tygodniem w naszej audycji Znachor, Tadeusz Dołęga Mostowicz, ten powieściowy, filmowy i ten teatru Polskiego Radia.

Znachor.

To był fragment naszej radiowej adaptacji, o niej już wiele mówiliśmy, ale dzisiaj większość czasu poświęcimy znachorowi filmowemu.

Znachor był jedną z dziesięciu przedwojennych adaptacji filmowych dzieł Dołęgi Mostowicza, jedną z ośmiu ukończonych i, w co może trudno uwierzyć, dopiero drugim filmem na podstawie powieści najpoczytniejszego przedwojennego autora.

Znachor powstał 4 lata później, a produkcja pozostałych ruszyła w roku 1938.

Nie można jednak powiedzieć, że wszystko poszło jak z płatka, bo znachor zanim pojawił się na ekranach, okrzyknięty został kiczem i kolejnym partactwem Miszy Waszyńskiego.

W jednym z kin można podziwiać właśnie fotosy Znachora.

A z fotosów bije nieubłagana, smutna prawda, że Znachor powiększy liczbę parszywych, niby polskich filmów, którymi częstują nas co rok Waszyński, Szaro, Lejbołes i inni.

A pokazywanie właśnie tych niedziń społecznych i takich zwykłych prostych ludzi, to się w naszej kinematografii zdarzało stosunkowo rzadko i Znachor był jednym z pierwszych filmów, który to przełamał.

W mojej opinii siłą znachora jest prawda i tę prawdę odnajdowali czytelnicy zarówno w dwudziestoleciu międzywojennym, kiedy to Tadeusz Dołęga Mostowicz był najbardziej poczytnym, najpopularniejszym.

Główny bohater, znachor Antoni Kosiba, doktor Wilczur, to jest postać wielkoformatowa.

Zostańcie Państwo z nami, z Odrodzoną Nieznaną, ze Znachorem i z najpoczytniejszym przedwojennym pisarzem Tadeuszem Dołęgą Mostowiczem.

W audycji Odrodzona-nieznana wracamy do opowiadania o filmowej przedwojennej adaptacji Znachora, która stała się największym przebojem kinowym II Rzeczypospolitej i z 37-letniego Tadeusza Dołęgi Mostowicza uczyniła postać już nie tylko najpopularniejszego pisarza,

Po Znachorze ruszyło niespotykane zainteresowanie twórczością Dołęgi Mostowicza, który chciał być już nie tylko pisarzem, lecz także, a może przede wszystkim, scenarzystą, choć początki były trudne.

Jak już mówiliśmy, powieść Znachor była odrzuconym scenariuszem filmowym, a sam pisarz miał opinię nie tylko poczytnego, ale i nieco chaotycznego.

Znachor jako powieść jest bardzo filmowy.

Jak weźmiemy Znachora, to to jest właśnie bardzo filmowe pod tym względem, że mamy bardzo mało postaci.

Mamy dwójkę głównych bohaterów, Znachora i jego córkę.

W przypadku znachora poruszany jest temat etyki lekarskiej.

Więc panie znachorze zawsze mnie coś kłuje.

Albo panie znachorze o powieka zaczyna mi tak drgać, o tak.

Zanim doszło do ekranizacji drugiej części profesora Wilczura była jeszcze ogromna akcja promocyjna związana ze Znachorem, mianowicie poznańskie czasopismo Orendownik zrobiło taką akcję, rozesłało ulotki reklamowe po prowincji tam na zachodzie Polski.

Dziś audycja Odrodzona-nieznana ze Znachorem, Tadeusza Dołęgi Mostowicza i jego przedwojennymi filmowymi adaptacjami.

Było i jest o czym mówić, bo Znachor otwierał trylogię o profesorze Rafale Wilczurze.

Profesor Wilczur z 1938 roku, a znamy ten film, bo jest dostępny, przetrwał wojnę, nie robi już takiego wrażenia jak Znachor.

Dopada go przeszłość, czyli te czarne interesy, które jeszcze przed fabułą Znachora prowadził.

Pozostają nam jego powieści i ich ekranizacje oraz budujące emocje pytanie, który ekranowy znachor był najlepszy?