Mentionsy

W grudniowym odcinku podcastu „I taki to jest miesiąc w kulturze” redakcja Mint podsumowuje 2025 rok w filmie, muzyce, literaturze i sztukach wizualnych. Rozmowa dotyczy zarówno najważniejszych premier i zjawisk, jak i rozczarowań oraz tematów, które szczególnie mocno wybrzmiewały w debatach o kulturze. Prowadzący zapowiadają także nagranie podcastu na żywo, które odbędzie się 28 stycznia w Teatrze Nowym w Warszawie.

Angelika Kucińska podsumowuje rok w muzyce, wskazując swoje najważniejsze płyty i zjawiska. Wśród nich wymienia album „Never Enough” zespołu Turnstile oraz powrót Blood Orange z płytą „Essex Honey”. Zwraca również uwagę na nowe wydawnictwa FKA twigs i Bad Bunny’ego, którego działania interpretuje nie tylko w kategoriach muzycznych, lecz także politycznych. W rozmowie pojawia się temat zmian na amerykańskich listach przebojów, w tym chwilowego braku hip-hopu w czołówce notowań „Billboardu”. Kucińska mówi także o rosnącej roli Kopenhagi jako jednego z najważniejszych ośrodków muzycznych w Europie, wskazując na systemowe wsparcie dla artystów i silne zaplecze edukacyjne.

Michał Walkiewicz odnosi się do kina i seriali, zaznaczając, że miniony rok nie przyniósł wielu filmowych odkryć. Jednym z najważniejszych tytułów jest według niego serial „Dojrzewanie”, który wywołał szeroką dyskusję społeczną. Wśród filmów wyróżnia horror „Bring Her Back” („Oddaj ją”), doceniając sposób, w jaki gatunkowa forma została wykorzystana do opowiedzenia o żałobie i traumie. Pojawia się również rozmowa o animacji „K-popowe łowczynie demonów”, omawianej jako przykład skutecznego połączenia kina rozrywkowego z dopracowaną warstwą wizualną i muzyczną.

Kinga Sabak przedstawia trzy książki, które uznaje za najważniejsze w 2025 roku. Mówi o powieści „W dobrych rękach” autorstwa Van der Wouden, osadzonej w powojennej Holandii i skupionej na relacji dwóch kobiet. Omawia także książkę Georgiego Gospodinowa „Ogrodnik i śmierć”, poświęconą doświadczeniu żałoby po śmierci ojca oraz zbiór opowiadań „Odrzucenie” Tony’ego Tulathimutte’a – satyryczny portret relacji, frustracji i języka terapii obecnego w życiu cyfrowych milenialsów.

Alek Hudzik opowiada o wystawach, które uznał za najciekawsze w minionym roku. Wskazuje solową wystawę Andrei Fraser w Zachęcie jako przykład świadomej, precyzyjnie zrealizowanej sztuki performance, krytycznie przyglądającej się instytucjom artystycznym. Przywołuje także wystawę „Radical Software: Women and Computing” prezentowaną w Wiedniu, poświęconą udziałowi kobiet w rozwoju technologii i wczesnej sztuki cyfrowej. W części poświęconej rozczarowaniom wracają m.in. album „Lux” Rosalíi oraz dyskusja o tym, jak spory tożsamościowe potrafią utrudniać merytoryczną rozmowę o sztuce, czego przykładem była tegoroczna Bielska Jesień.

FILM / SERIAL

„Dojrzewanie” – reż. Jack Thorne, Stephen Graham, Netflix

„Bring Her Back” („Oddaj ją”) – reżyseria: Danny Philippou, Michael Philippou

„K-popowe łowczynie demonów” – reż. Chris Appelhans, Maggie Kang, Netflix

MUZYKA

„Never Enough” – Turnstile

„Essex Honey” – Blood Orange

LITERATURA

„W dobrych rękach” – Yael van der Wouden, przeł. Justyn Hunia, Wydawnictwo Znak

„Ogrodnik i śmierć” – Georgi Gospodinov, przeł. Magdalena Pytlak, Wydawnictwo Literackie

„Odrzucenie” – Tony Tulathimutte, przeł. Adrian Stachowski, Filia

SZTUKA

„Andrea Fraser. Sztuka Musi wisieć” – Zachęta – Narodowa Galeria Sztuki

„Radical Software: Women and Computing” – Kunsthalle Wien, Wiedeń