Mentionsy

Gustaw Herling-Grudziński, przez znawców literatury i wielu czytelników uważany za jednego z największych pisarzy polskich XX wieku.

Nadarza się właśnie znakomita okazja, aby przypomnieć Herlinga-Grudzińskiego i powiedzieć o nim może coś nowego.

Znającym pana profesora dziwili się Herling-Grudziński-Opalski.

Panie profesorze, proszę powiedzieć moim znajomym, dlaczego Herling-Grudziński?

Konrad Sfinarski też nie, a Gustaw Herling-Grudziński pisał.

Zaopatrzony w listy polecające Jana Błońskiego, Sławomira Mrożka i tak dalej, postanowiłem udać się na Via Crispi i spotkać się z Herlingiem Grudzińskim.

Byłem na tyle młody i głupi, że nie wiedziałem, oczywiście książki Herlinga znałem,

Z Herlingiem się nie rozmawia jeszcze w latach 80.

Poszedłem tam, nie wiedząc, że jeszcze tam nie tylko kultura paryska, Herling-Grudziński, ale też

Herling mnie przyjął ozięble, zaświecił mi lampę w oczy, przepytał mnie pomimo teglisów polecających.

No bo Herling-Grudziński wspaniały pisarz i tak dalej, ale dlaczego tak mnie potraktował?

No i tak się zaczęła moja dwudziestoletnia przygoda z Gustawem Herlingiem-Grudzińskim.

I ja to nazwałem obiadami czwartkowymi, ponieważ każdy czwartek właśnie jak był w Neapolu, to przychodziłem na obiad do państwa grudzińskich i wtedy zacząłem Martę Herling uczyć polskiego, bo mnie Gustaw prosił.

Gustaw Herling-Grudziński jest autorem wielkiej książki, która mówi o tym, co zdarzyło się w jego życiu w łagrze sowieckim.

Ale troszkę stało się tak z powodów politycznych właśnie i tak dalej, że Gustaw Herling-Grudziński jest autorem jak gdyby jednej książki czy innego świata.

Bo wciąż mówi się o tym Herlingu politycznym, innym świecie i tak dalej.

Dla niektórych może być to odkrycie, jak niesamowicie wrażliwy był Herling-Grudziński na kulturę, prawda?

I kupowałem też dla Herlinga.

Mój kochany, świetnie wypadła nasza rozmówka, bo ja zrobiłem taką rozmowę pod tytułem, z Gustawem Herlingiem-Grudzińskim rozmawiamy o przyjaźni.

Zależało mi w tej książce, jak ja to nazywam, żeby się pokazał inny Herling.

O takim Herlingu Grudzińskim będziemy dalej zaraz kontynuować naszą rozmowę.

Moim gościem jest dzisiaj pan profesor Józef Opalski, który co dopiero wydał książkę, która jest bogatą korespondencją, dwudziestoletnią korespondencją z Gustawem Herlingiem-Grudzińskim, jednym z najważniejszych pisarzy polskich XX wieku.

Nie ma Herlinga-Grudzińskiego.

Józef Opalski, troszkę ryzykując, nie wiem na ile troszkę, ale na pewno, jedzie do Neapolu w 1981 roku i robi tam wywiad z Herlingiem Grudzińskim.

Wtedy zaczął się stan wojenny, nie było mowy o żadnych wywiadach, tym bardziej z Herlingiem Grudzińskim.

I na jednym z tych gałązek wisiał właśnie Herling Grudziński.

Herling-Grudziński na łamach tegoż dziennika pisanego nocą mówi, mylił się z Tewciu, bo sądziłem, że kiedyś to się stanie.

To jest jedno z najbardziej rozkosznych, ironicznych opowiadań Herlinga.

W 1998 roku Marta Herling nakręciła taki film o mnie, w którym Gustaw strasznie dużo mówił.

Wypowiedzi Herlinga.

Noc, czerń, podziemie, labirynt, mgła to nie metafory, a tworzywo materialnej wyobraźni, opowiadań Herlinga, rzeczywiste tło innego świata.

Najpiękniejsze moje wspomnienia to są wyprawy z Herlingiem Grudzińskim do muzeów.

Herling.

Ta korespondencja między Józefem Opalskim z Krakowa a Herlingiem Grudzińskim z Neapolu.

I mieszkał też u Herlinga i zostawił tam olbrzymie dwie paki rękopisów.

Herlinga denerwowało, że w ogóle nic nie chce mówić.

Mrożek rzeczywiście, który zawdzięczał Herlingowi w przeszłości bardzo wiele.

Bardzo zabawne są te wpisy, kiedy pan Gustaw Herling-Grudziński pisze do Józefa Opalskiego, zdradzę troszeczkę, pisze, że przyjeżdżam do Krakowa, tylko zrób coś, żeby nie było mrożka u ciebie wtedy.

Inne anegdoty, inne śmiesznostki, ciekawostki, bo też był taki przecież Herling Grudziński, że miał też taki stosunek do życia pogodny.

Na koniec chciałbym zapytać, jak wygląda sprawa teraz z Herlingiem Grudzińskim, z jego twórczością?

A we Włoszech Marta Herling, czyli córka, założyła archiwum swojego ojca.

W Pałacu Benedetto kroczę naprzeciwko ukochanego kościoła Herlinga, czyli Świętej Klary.

Gustaw Herling-Grudziński, Józef Żuk Opaliński pisali do siebie przez 20 lat.