Mentionsy
Jak wyglądały ostatnie dwa miesiące życia Wolfganga Amadeusza Mozarta? Ujawnia prof. dr hab. Sławomir Zonenberg
Jak wyglądały ostatnie dwa miesiące życia Wolfganga Amadeusza Mozarta? Co z wiadomości, które przekazywano nam przez lata jest mitem, a co prawdą? Gościem Michała Wójcika był prof. dr hab. Sławomir Zonenberg, autor książki o wiedeńskim kompozytorze.
Szukaj w treści odcinka
A o Wolfganga Amadeusza Mozarta.
Mozart zmarł 234 lata temu i od tego czasu przyczyna jego śmierci to jedna z największych zagadek kryminalistycznych czterech ostatnich wieków.
A za co pan kocha Mozarta?
I Mozart jest jednym z niewielu kompozytorów.
Do nich także należy moim zdaniem Fryderyk Chopin, który też był genialnym kompozytorem, podobnie jak Mozart.
I za to bardzo cenię Mozarta, a także Fryderyka Chopina.
To jest 800 stranicowe studium sprawa domniemanego otrucia Wolfganga Amadeusza Mozarta.
Zacznijmy może od tego, że źródłem tego domniemania o otruciu był sam Mozart, prawda?
Mozart nie wiedział na pewno, ale podejrzewał, że został otruty.
To było to główne podejrzenie później już po śmierci Mozarta?
Zdaje się, że kiedy po raz pierwszy wyznał w swojej małżonce Konstance Mozart właśnie na tym spacerze na Praterze, to był październik, ja jestem historykiem, a więc będę tutaj operował często datami, ponieważ one są ważne tak jak w zagadce kryminalnej, prawda?
Są dwie koncepcje, które tutaj określają stosunki Mozarta i Salieriego, ich wzajemne stosunki.
I tak, pierwsza koncepcja twierdzi, że Mozart i Salieri byli w świetnych kontaktach.
Salieri zapraszał Mozarta do siebie na obiady, studiowali razem partytury.
Podobno Mozart miał nazywać Salieriego nawet swoim papą.
Trudno mi powiedzieć, czy jest to prawda, ponieważ Salieri był zaledwie o 6 lat starszy od Mozarta, natomiast poważniej wyglądał.
I jeszcze jest taka koncepcja, że on rzeczywiście mógł zapraszać Mozarta do siebie na obiady, ale właśnie dlatego, w tym celu, żeby go po prostu tam truć.
Mozart miał ujawnić w czarodziejskim flecie aż 18 rytuałów towarzyszących przyjmowaniu nowicjusza do loży masońskiej.
I Mozart rzeczywiście je mógł ujawniać.
Mozart napisał tylko muzykę genialną, natomiast libretto do opery Czarodziejski flet napisał kolega, być może nawet przyjaciel Mozarta, Emanuel Schikaneder.
Mozart, a właśnie Schikaneder, chociaż wydaje się, że oni nawet mogli współpracować w niektórych fragmentach nad libretem, ale bez wątpienia przypisuje się libretto Schikanederowi.
Panie profesorze, ale czy Mozart żył w niebezpiecznym środowisku?
I bez wątpienia do momentu przybycia Mozarta do Wiednia, a więc w roku 1781 roku,
Natomiast pan zapytał, czy na przykład mogła istnieć w cudzysłowie jakaś mafia taka, która by, oczywiście nie typu sycylijskiego, która mogłaby tutaj utrudniać życie muzyczne i działalność muzyczna Mozarta w Wiedniu.
I to podkreślają wszyscy mozartolodzy historii muzyki.
Przede wszystkim ci, którzy uważają, że oczywiście Mozart nie został otruty, tylko że zmarł śmiecią naturalną.
Gościem programu Historia bliska jest prof. Sławomir Zonenberg, a za chwilę ujawnimy przyczynę śmierci Mozarta.
Panie profesorze, proponuję, przenieśmy się teraz w czasie do mieszkania Mozarta przy Rauensteingasse w Wiedniu.
Tak, więc Mozart zmarł, tak jak pan redaktor powiedział, 5 grudnia z niedzieli na poniedziałek i to była godzina 055, a myśmy powiedzieli zmarł około godziny 1 w nocy w poniedziałek 5 grudnia 1791 roku.
Ale należy to podkreślić, która z faktami ma niewiele wspólnego, to właśnie przy łóżku, jak pamiętamy, mamy takie dramatyczne sceny, kiedy Salieri namawia śmiertelnie chorego Mozarta, żeby kontynuował rekwiem, bo niby miał je zamówić.
Ten, który dokończył rekwiem Mozarta.
To był mecenas muzyki, być może też przyjaciel Mozarta.
I właśnie się zastanawiamy dlaczego, dlaczego Mozart miał...
I taka znajomość Gottfrida von Zwittena dla Mozarta była bardzo, można powiedzieć, ważna, ponieważ Mozart oczywiście był genialnym kompozytorem i, że tak powiem, do głowy mu wpadały, do jego umysły, najróżniejsze fantastyczne motywy muzyczne, ale on także studiował partytury innych kompozytorów.
Już po śmierci, tak jak Mozart wyzionął ducha, został wezwany, przybiega.
Bo Mozart, powiem tak szczerze, bardzo dużo zarabiał, ale jeszcze więcej wydawał pieniędzy.
Po prostu Mozart miał gest.
Poza tym, no był dłuższy, Mozart był mu winien ponad tysiąc guldenów, to jest na dzisiejsze kilkadziesiąt tysięcy euro, a więc to nawet byśmy powiedzieli nawet ze 200 na 250 tysięcy złotych.
Oficjalnie na co umiera Mozart?
No właśnie, oficjalnie Mozart umiera na ostrą gorączkę prosówkową.
W samym roku 1791 roku, a więc w roku Mozarta, było ich 13 tysięcy.
I właśnie zwolennicy teorii, że Mozart został otruty stwierdzili, że ta choroba została.
Zwolennicy naturalnej śmierci Mozarta twierdzą, że istniała zaraza i Mozart zmarł właśnie na zarazę, a tą zarazą miała być prawdopodobnie właśnie ta ostra prosówkowa gorączka.
Tylko jedyną osobą, która zmarła w 1771 roku, ale także w 1772, 1773 to jest Mozart.
On został, Mozart został pochowany no dość pospiesznie i w takim bezimiennym grobie.
To jest kolejna koncepcja, która można powiedzieć jakby żywiła właśnie koncepcję, no że Mozart został otruty.
A więc tak, tak jak szanowny pan redaktor powiedział, przy łóżku umierającego Mozarta są cztery osoby.
A więc ktoś z tej czwórki, a więc byśmy powiedzieli tych najbliższych osób Mozarta, musiałby wezwać Birnera.
który na 800 stronach swojego opus magnum wyjaśnił ostatecznie, mam nadzieję, sprawę domniemanego otrucia Mozarta.
Panie profesorze, wracajmy do sprawy otrucia Mozarta.
Mozart ciężko zaniemógł.
Bez wątpienia Mozart podczas swojej śmiertelnej choroby
Albo Mozart był źle leczony, prawda, to jakby na niekorzyść Closeta, że on mu zaordynował właśnie arsen, bo wtedy rzeczywiście arsen uważano, dzisiaj byśmy się zdziwili, prawda, że truciznę stosowano jako lekarstwo, ale trzeba powiedzieć, że arsen w niewielkich ilościach ma... Pobudzał.
Ale on jeszcze popełnił chyba błąd, nie wiem czy to akurat ten lekarz, przecież Mozartowi spuszczano krew.
Natomiast być może, moim zdaniem, Mozart, my to wiemy,
I my wiemy, że takim lekarzem samoukiem albo praktykującym był ojciec Mozarta, bo on się, Leopold, on się tym chwali.
I niewykluczone, że Mozart, można powiedzieć, poduczył się tej sztuki lekarskiej.
Te osoby, które są zwolennikami naturalnej śmieci Mozarta twierdzą, że jego śmierć była właśnie konsekwencją jego słabego stanu zdrowia.
Ja powiem szczerze, że ja sam osobiście jestem zwolennikiem naturalnej śmierci Mozarta i że był to taki, można powiedzieć, nieszczęśliwy zbieg kilku okoliczności.
Ale powiem szczerze też, że ci zwolennicy gwałtownej śmierci Mozarta, oni też mają określone argumenty, z którymi ja się nie zgadzam, ale z którymi jako badacz muszę po prostu je poważnie też traktować.
I pan sugeruje coś, że ze strachu ci obecni przy śmierci Mozarta przyjaciele, lekarze, bali się, że za sekundę zwali im się na głowę oskarżenie, że to oni otruli tego Mozarta.
Bo tak, Mozart napuchł i to powszechnie uważano, że napuchnięcie miało być symptomem otrucia.
Ale to, zaraz to, jeżeli ja dobrze rozumiem, czyli przy łóżku Mozarta w momencie śmierci stanęli ci, którzy obawiali się, że wzrok wszystkich opinii publicznej zostanie skierowany na nich, bo przecież skoro w angstwie ten jest iluminatem, no to sam pierwszy bał się plotek, że to on będzie stał za otruciem Mozarta.
Switen boi się, że pójdzie, jeśli Mozart pójdzie w plotka po Wiedniu, a plotkowano tak samo jak teraz, że Mozart został otruty i przy jego, można powiedzieć, śmierci był obecny iluminata Switen, no to na pewno to dojdzie do uszu i na pewno doszło do uszu tajnej policji cesarskiej i oni po prostu będą, że tak powiem, drążyli temat.
Akurat wszyscy obecni przy łóżku obawiają się, że sami zostaną oskarżeni o zabicie Mozarta.
Ta plotka o tym otruciu, o tym nieprzypadkowej śmierci Mozarta ruszyła i to dziarsko ruszyła przed siebie.
I rzeczywiście wszystkie osoby, które były przy łóżku umierającego Mozarta, a więc i Konstance Mozart została oskarżona o otrucie swojego męża.
Moim zdaniem, ale nie tylko moim, części badaczy, osoba, która miała przyjść z tego miejskiego urzędu do potwierdzenia śmierci Mozarta nigdy do domu Mozarta nie przyszła i nie potwierdziła
Jak wyglądały ostatnie dwa miesiące życia Wolfganga Amadeusza Mozarta?
Zarówno rola Toma Halsa jako Mozarta, jak i Abrahama Marey jako Salieri'ego naprawdę są mistrzowskie.
Z świetnie dobraną muzyką Mozarta.
Jedynymi prawdziwymi rzeczami, tak ogólnie mówiąc w tym filmie, to jest to, że był Salieri i był Mozart.
Gościem audycji Historia bliska był prof. Sławomir Zonenberg, autor opracowania sprawa domniemanego otrucia Wolfganga Amadeusza Mozarta oraz scenariusza filmowego do wzięcia.
Rekwiem śmierć, pogrzeb Mozarta.
Ostatnie odcinki
-
86. rocznica Zbrodni Katyńskiej
13.04.2026 20:00
-
Czy w DNA polskiej historii są zbrojne powstania?
06.04.2026 22:00
-
Kim była Helena Wolińska?
30.03.2026 22:00
-
Jak traktowano kobiety w PRL-u?
23.03.2026 22:00
-
Jak wyglądało niemieckie osadnictwo na ziemiach...
16.03.2026 22:00
-
Państwo pierwszych Piastów. Jak wyglądały cerem...
09.03.2026 22:00
-
W jaki sposób Andrzej Wajda reagował na wydarze...
02.03.2026 22:00
-
"Czarująca poetka". Co warto wiedzieć o M. Pawl...
23.02.2026 22:00
-
Od pierwszego polskiego medalu na zimowych IO p...
16.02.2026 22:00
-
Jak potoczyły się losy niemieckich zbrodniarzy?
09.02.2026 22:00