Mentionsy

Goście Dwójki
Goście Dwójki
28.01.2026 16:30

Zwykłe - niezwykłe życie Władysława Żeleńskiego

Kompozytor, pedagog, teoretyk, organizator życia muzycznego, a prywatnie przyjaciel Jana Matejki - Władysław Żeleński (1837-1921) - którego nazwisko jest przede wszystkim kojarzone z osobą syna, słynnego Tadeusza "Boya", stał się bohaterem najnowszej odsłony kieszonkowej publikacji Polskiego Wydawnictwa Muzycznego z serii "Małe Monografie". Z Maciejem Negreyem rozmawia Jakub Kukla.

Szukaj w treści odcinka

Znaleziono 18 wyników dla "Żeleński"

W studiu Polskiego Radia w Krakowie jest Maciej Negrej, kompozytor, muzykolog, redaktor, wykładowca akademicki i współautor książki, o której dziś będziemy rozmawiać, kolejnej książki z cyklu Małe Monografie, tym razem poświęconej Władysławowi Żeleńskiemu.

Co takiego się stało, że Władysław Żeleński nie miał zbyt wiele szczęścia do biografów?

Ale wracamy do Władysława Żeleńskiego.

Iść z Żeleńskim przez jego życie, towarzyszyć mu w tym jego życiorysie.

A poza tym te peregrynacje mogą wydawać się nieodległe z dzisiejszej perspektywy, ale jednak świat Władysława Żeleńskiego był zupełnie inny i nawet jeśli rzeczywistość w tamtym momencie, w drugiej połowie XIX wieku znacząco przyspieszyła,

Patrzeć na to, co widział Żeleński, co mógł zobaczyć.

A więc powiedzmy w dwóch zdaniach, jaki był świat, który oglądał i w którym przyszło żyć Władysławowi Żeleńskiemu.

Jak mocno, jak głęboko wpływa to na życie Żeleńskiego?

I to dotyczy nie tylko Żeleńskiego, nie tylko kompozytorów polskich, ale w ogóle artystów, w ogóle całą społeczność polską.

Władysław Żeleński jako młody człowiek uczy się muzyki, uczy się gry na fortepianie, także teorii.

Drugie to jest to, że z fortepianem był zaznajomiony od dziecka, ale tak jak tam napisaliśmy, matka Żeleńskiego wyraziła zgodę na jego poświęcenie się muzyce, na to, aby być kompozytorem.

Żeleński, jeśli jest kojarzony, to dziś przede wszystkim z twórczością operową, także z pieśniami.

Druga rzecz to jest to, że Żeleński był kompozytorem, który wiele umiał, ale niestety pomiędzy jednym a drugim wykonaniem, żeby te rzeczy się utrwaliły w kulturze,

I skutek jest taki, że o ile za życia muzyka, za życia kompozytora muzyka Władysława Żeleńskiego była kojarzona, znana, ceniona, to po jego śmierci właściwie popadła w całkowite niemal zapomnienie.

Przyjął tę posadę Żeleński.

W tym czasie Żeleński przybył do Krakowa, wrócił do Krakowa.

To powiedzmy jeszcze na koniec, co zawdzięczają Żeleńskiemu krakowskie sukiennice?

Żeleński, Macieja i Jana Negrejów.