Mentionsy

W studiu Polskiego Radia w Łodzi jest Katarzyna Różniak-Szabelska, współkuratorka wystawy Sposoby widzenia w Muzeum Sztuki w Łodzi.

Ta ekspozycja zostanie otwarta w najbliższy piątek.

Można chyba powiedzieć, że to takie nowe otwarcie dla Muzeum Sztuki?

Bardzo ważny dla nas moment, w którym będziemy mieli okazję przywrócić publiczności stałą wystawę w naszym muzeum.

Na tej kolekcji, kolekcji podarowanej Muzeum Sztuki przez artystów grupy AR, przez członków grupy AR, którzy gromadzili w latach 20. i 30. unikalną, międzynarodową kolekcję sztuki nowoczesnej.

I w takim geście solidarności ze społeczeństwem podarowali tę kolekcję muzeum.

Jest to pierwszy taki zbiór sztuki awangardowej w Polsce i jedno z pierwszych na świecie publicznych muzeum sztuki nowoczesnej.

Sposoby widzenia jako tytuł wystawy odwołują się zarówno do teorii widzenia Strzemińskiego, jak i do cyklu Johna Bergera pod tym tytułem realizowanego dla BBC, bardzo popularyzującego też pewne aspekty zagadnienia społecznej historii sztuki.

Sposoby widzenia w jednym i w drugim wydaniu Strzemińskiego i Bergera łączy świadomość, że patrzenie nie jest nigdy neutralne, a jest czynnością uwarunkowaną kulturowo i politycznie.

Wszystkie w jakiś sposób są podporządkowane tej głównej ramie określonej przez sposoby widzenia, w których artyści i ich prace pomagają nam zrozumieć jak patrzymy, jak widzimy, czasem zmieniają nasze sposoby widzenia.

No i dlatego, że właśnie prace artystyczne i ich tytuły wyznaczają te kolejne odsłony, to też dzięki temu to sama sztuka w jakiś sposób narzuca nam te kolejne tematy i odsłony.

Dzięki temu, że wystawa nie jest chronologiczna, to też pozwala na takie bardzo unikalne czy wyjątkowe spotkania w tych rozdziałach dzieł sztuki,

Myślę, że warto wspomnieć na przykład o rozdziale zatytułowanym Kompozycja przestrzenna, oczywiście od prac Katarzyny Kobro, jednej z osób wchodzących w skład Grupy AR, które przyczyniły się do założenia tego muzeum.

Może też dlatego, że w tym momencie warto wspomnieć o tym, jak prace historycznej awangardy spotykają się na wystawie ze współczesnymi,

Kompozycje przestrzenne Katarzyny Kobro, która wierzyła w takie bardzo racjonalne, inspirowane utopiami modernizmu projektowanie przestrzeni społecznej.

Więc o projektowaniu przestrzeni mówią bardziej o jego opresyjnej stronie i w ten sposób między tymi pracami z różnych epok też jest nawiązana na wystawie rozmowa.

Pani na początku wspomniała o znaczeniu darów dla kolekcji Muzeum Sztuki.

To chyba jest dość niezwykłe w tym współczesnym obiegu sztuki, w którym dzieła mają konkretną wartość, w którym często mówi się o inwestowaniu w sztukę czy kupowaniu dzieł sztuki jako inwestycji, czyli posługujemy się takimi kategoriami czysto

Jak ważne jest dla Muzeum Sztuki, ale też szerzej dla świata sztuki współczesnej, takie swobodne wymienianie się dziełami i właśnie te dary, czyli w pewnym sensie przywracanie dziełom sztuki ich nieekonomicznego charakteru?

Rzeczywiście dla Muzeum Sztuki w Łodzi zarówno ten dar założycielski, jak i różne dary, które w kolejnych dekadach działalności tego muzeum miały miejsce, są bardzo ważne i na wystawie będą też miejsca, w których można się o części z nich przynajmniej dowiedzieć.

W tym roku także miała miejsce wystawa Konstrukcja w procesie w Łodzi, współorganizowana przez Związek Zawodowy Solidarność w 1981 roku.

I po tej wystawie również Solidarność dzieła zachodnich artystów, biorących wówczas

Udział w wystawie także ze względów politycznych przekazała do Muzeum Sztuki, więc takich darów w historii tego muzeum jest więcej.

Aktualnie także ma miejsce duża akcja, w ramach której ponad 90 współczesnych artystów i artystek przekazuje swoje prace do tego muzeum w kolejnym takim geście solidarności, kiedy muzeum

Jest to, jak pani powiedziała, pewnego rodzaju nowe otwarcie.

Aczkolwiek oczywiście muzeum nabywa także prace, nie tylko te podarowane i musimy pamiętać też o tym, że

Że zakupy również są bardzo ważne w polityce instytucji publicznych i pomagają artystom i artystkom się utrzymywać.

Ta wystawa zostanie otwarta w piątek i zakładam, że będzie dużo czasu, żeby ją zwiedzić.

Czy chodziło o to, żeby ta ekspozycja dotarła do jak najszerszego grona także osób, być może tyle nie interesujących się sztuką współczesną, ale takich, które potrzebują być może zarysowania trochę szerszego kontekstu?

Wszyscy patrzymy i pewnie dobrze, jeżeli będziemy robić to bardziej świadomie, a do tego właśnie skłaniają nas prace prezentowanych na tej wystawie twórców.

Wydaje mi się też, że dzięki tej obecności współczesnych prac i dialogom, w jakie one wchodzą z pracami historycznymi, ta wystawa też może być bardziej zrozumiała dla publiczności.

Współczesne prace poruszają bardzo często tematy

które są bardzo aktualne też z polityczne i społeczne tematy, które są dla nas dzisiaj bardzo zrozumiałe, a jednocześnie prezentowane w jakiś zestawieniach z pracami historycznymi.

Czasem pokazują nam, jak to, co dzisiaj przeżywamy, wydarzało się już w przeszłości, jak historia zatacza cykle.

Raczej państwo starają się umieścić te dzieła w takim nieco szerszym kontekście, czyli ta opowieść nie zdezaktualizuje się zbyt szybko.

Mówię niestety, bo pomyślałam teraz o pracy Kateryny Lysowenko, ukraińskiej młodej malarki, której monumentalny obraz dotyczący rosyjskiej opresji na Ukrainie prezentujemy na wystawie.

I rzeczywiście on wchodzi w bardzo silny dialog także z Wystawą Ukraińskiego Modernizmu, którą gościmy w tym momencie w Muzeum.

Wystawa Sposoby widzenia zostanie otwarta w Muzeum Sztuki w Łodzi już w ten piątek, a opowiadała nam o niej jedna z kuratorek, Katarzyna Różniak-Szabelska.

Bardzo dziękuję za to spotkanie.

Dziękuję bardzo.