Mentionsy
Leon Jaworski i jego polskie korzenie
To jedna z najbardziej zaskakujących historii, o której opowiadałem na podcaście Genealogiczne śledztwo.
Ojciec tytułowego bohatera, urodzony koło Czortkowa, po kilkunastu latach służby w zakonie jezuitów, zrzuca zakonny habit, zostaje ewangelickim pastorem i wyjeżdża do USA. Jego syn i bohater tego odcinka – Leon Jaworski, urodzony już w Ameryce, zostaje najmłodszym prawnikiem w Tekasie a wkrótce i współwłaścicielem jednej z największych firm prawniczych w Stanach Zjednoczonych. Po II WŚ tropi hitlerowskich oprawców, zbierając dowody na ich przestępczą działalność i przygotowuje tym samym grunt pod działania późniejszego Międzynarodowego Trybunału Wojskowego w Norymberdze. W roku 1973 zostaje mianowany przez prezydenta Nixona specjalnym prokuratorem w sprawie Watergate. Jego dochodzenie przyczynia się de facto do odejścia urzędującego prezydenta z zajmowanego stanowiska.
Wersja tekstowa odcinka, dostępna na blogu: https://genealogicznesledztwo.blogspot.com/2025/04/leon-jaworski-i-jego-polskie-korzenie.html
Szukaj w treści odcinka
Nasz bohater, Leon Jaworski, urodzony już w Ameryce, zostaje najmłodszym prawnikiem w Teksasie, a wkrótce i współwłaścicielem jednej z największych firm prawniczych w całych Stanach Zjednoczonych.
Zaryzykowałbym stwierdzenie, że właśnie dokładnie w tym momencie historii, w którym znalazła się Ameryka, takie postacie jak Leon Jaworski są szczególnie ważne.
Leon Jaworski.
Być może nowym prokuratorem specjalnym, mającym pomóc w wyjaśnieniu wspomnianej afery, został właśnie Leon Jaworski, gdyż wcześniej zazwyczaj wspierał w kampanii wyborczej republikanów.
Najprawdopodobniej jednak prezydent Nixon nie znał zbyt dobrze Leona Jaworskiego, który był wierny ideom prawa, a nie swoim partyjnym sympatiom.
Prokurator Leon Jaworski zapisał się wraz z dziennikarzami i Komisją Dochodzeniową Amerykańskiego Kongresu na stałe w pamięci Amerykanów.
Józef Jaworski, ojciec Leona.
Leon Jaworski, a właściwie Leonidas Jaworski, bo chyba tak się wymawia to nazwisko w Ameryce, urodził się w roku 1905 w Teksasie.
Jego ojciec Józef Jaworski był Polakiem, ewangelickim pastorem z zaboru austriackiego, a matka Maria z domu Mira określana jest we wszystkich źródłach jako pochodząca z Austrii.
Zachował się dokument, na którym odnotowano 6 listopada 1902 roku przybycie do Baltimore na statku Brandenburg rodziny Jaworskich, Józefa, żony Marii i ich dwóch synów, Józefa Juniora i Hannibala.
Do osoby samego Leona powrócę w drugiej części mojej opowieści korzystając z informacji dostarczonych mi przez Józefa Jaworskiego, najmłodszego syna Leona.
Innymi ciekawymi informacjami dotyczącymi rodziny Jaworskich, które można odnaleźć w spisie
W drugiej rubryczce informującej o miejscu urodzenia ojca tych dzieci widnieje ponownie informacja potwierdzająca to, że Józef Jaworski pochodził z zaboru austriackiego i że był Polakiem.
Teraz więc przyszedł czas na odszukanie informacji o rodzinie Józefa Jaworskiego, mieszkającego w austriackim Zaborze.
Miejscowość, w której mieszkali przodkowie Józefa Jaworskiego, znana mi z innego dokumentu, jego metryki ślubu, była niewielka, za to zamieszkała przez osoby noszące te same nazwiska, czasem i imiona.
To konkretny przykład pochodzący z drzewa Leona Jaworskiego.
Zanotowałem sobie, w jaki sposób natrafiłem po raz pierwszy na informację o miejscu urodzenia Józefa Jaworskiego.
Natomiast jak najbardziej w Jurijampolu mieszkali wymienieni w jego metryce ślubu, a także w akcie zgonu rodzice, czyli Jan Jaworski i Teresa Skwierczyńska.
Przez chwilę dopuszczałem także możliwości jego chrztu w kościele grekokatolickim, bo niektórzy z członków rodziny Jaworskich z Juriampola byli tego wyznania, ale uznałem, że to chyba jednak mało prawdopodobne.
Dzięki zawartym w niej danym odnalazłem informacje o dziadkach Józefa, czyli Stanisławie Jaworskim i Elżbiecie Rudzkiej,
Widać drzewo genealogiczne Leona Jaworskiego, które zrekonstruowałam i które możecie zobaczyć na blogu Genealogiczne śledztwo.
Indeksy metryk dostępne na stronie agat.gov.pl kończą się na wspomnianych pradziadkach Józefa, czyli pra-pra-dziadkach Leona Jaworskiego.
potomkowie rodziny Dżaman i Siemasz z Korolówki, czyli potomkowie Marii Jaworskiej, będącej siostrą Jana Jaworskiego, czyli dziadka bohatera tego odcinka Leona.
Być może żyją gdzieś również i potomkowie matki Józefa Jaworskiego, czyli babki Leona wspomnianej tu już Teresy z domu Skierczyńskiej, która po przedwczesnej śmierci swojego męża Jana Jaworskiego, żył za lat 29 lat, zmarł w tym samym roku, w którym urodził się Józef, wyszła za mąż po raz drugi za Jana Kulczyckiego, również mieszkańca Juriampola.
Jeśli by więc kiedyś zamieszkali w Ameryce potomkowie Józefa Jaworskiego, zechcieli odwiedzić ojczyste strony, powinni byli się wybrać między innymi do Juriampola, a w zasadzie to do leżącej około 2 km od niej
W różnych odnalezionych metrykach członkowie rodzin Jaworskich, Skwierczyńskich czy Rudzkich określa się najczęściej jako nobilis agricola, czyli, jak się domyślam, zubożałą szlachtę.
Z zachowanych metryk wynika, że co najmniej przez cały XIX wiek rodzina Jaworskich i inne z nimi spokrewnione były osiadłe cały czas w tym jednym miejscu.
Po pierwsze zostało ono opowiedziane ustami brata Leona, Hannibala Jaworskiego, na cyfrowej platformie
Józef Jaworski od mniej więcej roku 1882 był rzeczywiście w zakonie jezuitów i oczywiście oprócz tego, że był osobą duchowną, znajdował się na całkiem dobrej drodze do pięcia się po szczeblach kościelnej kariery.
Były jezuita, ksiądz Józef Jaworski, który za miłoski z pewną cieszyńską panną został wykluczony z zakonu jezuitów, przeszedł na protestantyzm, abym się mógł w Niemczech z nią ożenić.
Ponieważ gazety protestanckie przedstawiają rzecz tak, jakoby ów Jaworski przeszedł na protestantyzm z przekonania, uważaliśmy za rzecz wskazaną wyświetlić prawdziwy powód owej apostazji.
Obecnie ów Jaworski studiuje teologię ewangelicką w Halle.
Kurier Lebowski, jedna z największych gazet w Galicji, która wcześniej przedrukowała ten sensacyjny artykuł o wyrzuceniu, w cudzysłowie, Józefa Jaworskiego z zakonu, grzecznie zamieściła przesłane przez niego sprostowanie.
Sprawa, która przyczyniła się do odejścia z kościoła katolickiego Józefa Jaworskiego musiała być z tych grubszych.
Hannibal Jaworski, mając doświadczenie ze swej służby wojskowej w oddziale medycznym,
Za chwilę powrócę do osoby bohatera naszego odcinka, czyli Leona Jaworskiego.
Jak więc ma się to do informacji znajdującej się we wszystkich biografiach Leona Jaworskiego, mówiącej o tym, że jego matka była Austriaczką?
Mając jednak informacje na temat jej rodziców, zawarte we wspomnianej metryce ślubu jej z Józefem Jaworskim, zwróciłem się z tym zapytaniem do znawcy tematu Śląska Cieszyńskiego, autora strony przodkowiezcieszyna.blogspot.com.
Leon Jaworski we wspomnieniach syna Josefa Jaworskiego.
Jednak w przypadku Leona Jaworskiego robię wyjątek.
Wiadomo, że informacje z pierwszej ręki są zawsze najciekawsze, dlatego też na koniec tego odcinka posłuchajcie, co o swoim ojcu opowiedział mi syn Leona, Józef Jaworski.
Leon Jaworski, jak już mówiłem, wielokrotnie urodził się w roku 1905 w mieście Waco w Teksasie i w zasadzie całe życie związał z tym właśnie stanem.
I tu oddam ponownie głos synowi Leona, Josephowi Jaworskiemu.
Potem Leon Jaworski wyspecjalizował się w prawie korporacyjnym, a jego klientami byli, no jakżeżby inaczej mogło być w Teksasie, słynącym ze swoich pól naftowych, firmy z branży naftowej i gazowej, między innymi Exxon i Shell.
Kiedy wybuchła II wojna światowa, Jaworski dołączył do Korpusu Adwokatów Generalnych Armii Stanów Zjednoczonych.
Dowody zgromadzone przez Leona Jaworskiego zostały wykorzystane w pierwszych pięciu prezesach zbrodni wojennych.
Chciałbym zwrócić Waszą uwagę na fotografię Leona Jaworskiego, którą otrzymałem od jego syna i której użyłem jako ilustracji dzisiejszego odcinka.
Jest ona niewyraźna, więc pozwolę sobie przedstawić Wam, co na jej temat ma do powiedzenia Joseph Jaworski.
No i na koniec jeszcze dwie fotografie przekazane mi przez Josefa Jaworskiego wraz z jego opisami.
Bardzo dziękuję za pomoc w powstaniu tego odcinka synowi Leona Jaworskiego Josephowi Jaworskiemu i wnukowi Leona Joe Jaworskiemu.
Ostatnie odcinki
-
Juliusz Verne, Hašek i lwowskie korzenie szyfru...
15.02.2026 22:17
-
Polskie korzenie narzeczonego Taylor Swift
09.09.2025 10:46
-
Maestro Stanisław Skrowaczewski
17.08.2025 18:03
-
Życie pisze najlepsze historie - hrabia Jan Sze...
03.08.2025 16:41
-
Historia pewnego ogłoszenia
15.06.2025 16:45
-
Jedno zdjęcie, wiele historii
01.06.2025 16:49
-
Leon Jaworski i jego polskie korzenie
20.04.2025 18:43
-
Genealogia - dlaczego warto robić testy DNA?
13.04.2025 19:36
-
Polscy przodkowie Immanuela Wallersteina
30.03.2025 19:35
-
Z Polski w świat. Polskie korzenie międzynarodo...
16.03.2025 17:31