Mentionsy

Dziennik Literacki. Podkast
Dziennik Literacki. Podkast
26.12.2025 04:30

Występy gościnne #4 | Trafostacja

Agnieszka Wolny-Hamkało od lat jak pszczoła krąży nad utratą i czerpie z tego niezłe zyski. W "Trafostacji" mierzy się z pamięcią, jakby była gatunkiem literackim. Wyćwiczona w literackich studiach nad stawaniem się pyta: kim są młodzi dorośli (ty? ja? wszyscy których znamy?), co poszło nie tak "wszędzie" i jak żyć po kolejnych końcach światów. W autorskiej odmianie dystopii trochę wzywa do przebudzenia i by wyrwać się z półżycia, a trochę kusi, by dalej śnić jakiśwspólny, grzybowy sen.

 

Nagranie jest zapisem spotkania, które odbyło się w ramach Łódzkich Targów Książki. Rozmawiała Anna Marchewka, redaktorka "Dziennika Literackiego". 

Rozdziały (12)

1. Wprowadzenie do rozmowy z Agnieszką Wolne-Hamkało

Podróżnica do Warszawy, spotkanie z Agnieszką Wolne-Hamkało, poetyką, pisarką i naukowczynią. Dyskusja o kategorii Young Adults i jej zastosowaniu w polskiej literaturze.

2. Definicja i zastosowanie Young Adults w polskiej literaturze

Definicja Young Adults przez Agnieszkę Wolne-Hamkało, analiza kategorii jako konwencji marketingowej i jej zastosowania w polskiej literaturze.

3. Realizm w literaturze i jego konwencje

Analiza realizmu w literaturze jako konwencji, niezależności od rzeczywistości i jej znaczenia w polskiej literaturze.

4. Literatura overcrossowa i jej zastosowanie

Definicja literatury overcrossowej i jej zastosowanie w polskiej literaturze, dyskusja o zadowoleniu czytelników.

5. Zakłócenia w kategorii Young Adults

Analiza kategorii Young Adults w literaturze, dyskusja o zakłócenia i niezadowoleniu czytelników.

6. Podglądanie świata dorosłych przez dorosłych

Analiza podglądania świata dorosłych przez dorosłych w literaturze, porównanie z podglądaniem przez młodych dorosłych.

7. Pamięć i dystopia

Rozmowa koncentruje się na tematach pamięci, dystopii i technologii. Autor opowiada o swoich myślach na temat utraty pamięci i jej znaczenia, podkreślając rosnącą rolę technologii w manipulacji pamięcią.

8. Filip K. Dick i sci-fi

Autor opowiada o swoich relacjach z pisarzem Filipem K. Dickiem i jego wpływie na jej literaturę, podkreślając konflikt między gatunkami sci-fi i weird.

9. Fandom i gatunkowość

Rozmowa przechodzi do tematu fandomów sci-fi i weird, a także do krosowania gatunków w literaturze.

10. Sen i przebudzenie

Autor opowiada o znaczeniu snu i przebudzenia w swojej literaturze, podkreślając konsekwencje utworzenia nowego świata.

11. Zazdrość w literaturze

Rozmowa koncentruje się na temacie zazdrości w literaturze, analizując różne perspektywy i emocje związane z tym uczuciem.

12. Trudności w zrozumieniu ciała

Autor opowiada o doświadczeniach związanych z ciałem i afektami w swoich tekstach, podkreślając, że często trudno jest zrozumieć i uwzględnić cielesność w literaturze.

Szukaj w treści odcinka

Znaleziono 29 wyników dla "K."

Jesteś wykładowczynią kultury literackiej, a doktorat przygotowujesz w Instytucie Badań Literackich Polskiej Akademii Nauk.

Może powiem to tak.

Raczej nie tyle miała na myśli wiek czytelników, czytelniczek, co wiek bohaterów, bohaterek.

Natomiast każda matka składa się z miliarda komórek, bo teraz tak.

Ale gdy już otworzy osoba zainteresowana twoją książką trafostację, no to natknie się na cytat z jednego z najsłynniejszych utworów świata, Ubik Filipa K. Dicka.

No i oczywiście chciałoby się zapytać, a dlaczego akurat Filip K. Dick?

Ale zanim przejdziemy do tego Filipa K. Dicka i zanim zajmiemy się pochodzeniem słowa ubik, bo to oczywiście może być ten konkretny ubik, to może być ta opowieść o półmartwych, bo w twoim świecie stworzonym przez ciebie również takie postacie się znajdują.

Tak.

Myślę, że jest jednak.

I jeśli coś powiedzieć można o fascynacji, czy tym przytoczeniu wtedy Laury Palmer i Davida Lyncha, to też był neobarok.

Nie zapomnę o nim, na pewno przypomnę ci, ale skoro zwracasz uwagę na takie potknięcia w moim rozumieniu zaćmienia i zwracasz uwagę na to, że nie tyle postmodernizm, co barok... To nie są absolutnie potknięcia.

Neobarok, niebarok.

I skoro mamy tych młodych dorosłych, to jak sięgamy, możemy wrócić do tej tradycji, piszesz w polszczyźnie i to w ogóle nie chodzi mi tutaj o to, żeby jakiś akcent narodowy kłaść, tylko robisz bardzo ciekawe rzeczy w każdej z kolejnych swoich książek.

inaczej niż w pamięci polonistów i polonistek.

Jedną z wielu stawek.

Jeżeli on wpadnie w pustkę, no to jest jakaś porażka jednak.

Gdzieś mi ostatnio mignął cytat, w którym pamięć miała być gatunkiem osobnym, stawką tekstu literackiego jakiegokolwiek.

No ale dobrze, to wróćmy jeszcze do tego Filipa K. Dicka, który nam tutaj krąży, z Ubikiem, tym konkretnym Ubikiem, no ale też skąd się to słowo wzięło, skoro mowa o dystopiach, o tym złym miejscu, no to trzeba powiedzieć o tym złym miejscu, które jest wszędzie, to trochę tak, bo z tym Ubikiem można by właśnie w ten sposób pograć, by sprawdzić skąd Filip K. Dick je wziął, skąd on ci się wziął.

Co ty masz nam do powiedzenia w sprawie Filipa K. Dicka?

Trochę to jest też gest feministyczny, dlatego że Filip K. Dick i w ogóle sci-fi jako literatura dla młodych nerdów, czyli coś, co jest chłopackie, chłopięce,

Tak, tak, tak.

Ja myślę, że spokojni weirdowcy mogliby się pokłócić z sci-fiowcami, jeśli chodzi o Philippa K. Dicka.

I jeśli chodzi o Filipa K. Dicka, to są też takie książki, które w audiobookach można słuchać w nieskończoność, bo one znakomicie się nadają do tego, żeby na chwilę zasnąć i potem obudzić się w zupełnie innym miejscu powieści.

Niektórzy natychmiast spadają w gniew, a niektórzy w totalny smutek.

No tak.

Chce być ponad to, tak.

Niektóre z nich polegały na tym, że aktor był zamknięty w jakimś pomieszczeniu, żeby jakby zastanowić się nad tym, jak szło się K. I była ustawiona kamera, no i aktor robił coś.

Jest tam taki opis, kiedy wraca jedna z bohaterek.

K. się denerwuje, zastanawia się, kiedy ona...