Mentionsy

Dziennik Literacki. Podkast
Dziennik Literacki. Podkast
19.05.2026 04:40

Występy gościnne #18 | Dziewczyńskość. Dzieje pojęcia

Czym jest dziewczyńskość i jak zmieniało się to pojęcie w humanistyce i kulturze? Punktem wyjścia jest jego historia – od gender studies po współczesne próby odzyskania dziewczyńskiego doświadczenia jako przestrzeni sprawczości i wspólnoty. To rozmowa o estetyce girlhood, jej ambiwalencjach, o relacji między doświadczeniem a jego kulturowym zapośredniczeniem oraz o napięciach między emancypacją a komercjalizacją.

W spotkaniu udział biorą Aleksandra Lewandowska-Ferenc i Katarzyna Nadana-Sokołowska. Prowadzi Natalia Królikowska.

Nagranie powstało podczas Łódzkich Targów Książki.


Rozdziały (15)

1. Wprowadzenie i genealogia pojęcia dziewczyństwa

Katarzyna Nadaną-Sokołowska i Ola Lewandowska-Ferenc omawiają pochodzenie i ewolucję pojęcia dziewczyństwa w humanistyce i feminizmie.

2. Dzieńczyństwo jako przejście

Katarzyna analizuje pojęcie dziewczyństwa jako przejściowego, łączniczego stanu w procesie stawania się kobietą.

3. Biologiczne i kulturowe aspekty

Katarzyna i Ola debatują nad biologicznymi i kulturowymi aspektami dojrzewania seksualnego i jego wpływu na to, jak dziewczyna staje się kobieta.

4. Estetyka i performacja dziewczyństwa

Ola Lewandowska-Ferenc omawia estetykę i performację dziewczyństwa, w tym jej ambivalencję i pułapki.

5. Płeć i trzecia fala feminizmu

Katarzyna i Ola debatują nad konstrukcją płci w kulturze i jej wpływu na dojrzewanie seksualne.

6. Male gaze i perspektywa

Ola analizuje film Coppoli 'Przekleństwa niewinności' jako przykład male gaze i jego wpływ na dojrzewanie seksualne.

7. Nowa figura kobiecej bojowniczki

Rozmówcy omawiają nową figurę kobiecej bojowniczki, która staje się liderką w kryzysie klimatycznym i o swoje prawa, co jest nowością w literaturze.

8. Wspólnota i siła

Rozmówcy podkreślają, że wspólnota jest kluczowa dla siły grupy, która działa na rzecz swoich praw.

9. Różnice między feminizmem a dziewczyństwem

Rozmówcy debatują nad tym, czy różnica między feminizmem a działaniem na rzecz dziewczęcej godności jest istotna.

10. Autentyczność i doświadczenie

Rozmówcy omawiają, jak autentyczność i doświadczenie wpływają na walkę o równość i godność.

11. Kultura internetowa i doświadczenia dzieci

Rozmówcy dyskutują o wpływie kultury internetowej na doświadczenia dzieci i ich doświadczenie opresji.

12. Dewiza chłopczycy

Rozmówcy analizują ewolucję pojęcia dziewczęcej godności i jej reprezentacje w kulturze.

13. Komercjalizacja i nadzieja

Rozmówcy debatują nad zagrożeniami związanych z komercjalizacją pojęcia dziewczęcej godności i wyrażają nadzieję na lepszą przyszłość.

14. Intersekcjonalność i przyszłość

Rozmówcy omawiają, jak myślenie intersekcjonalne wpływa na rozumienie dziewczęcej godności i jakie to może przynieść przyszłość.

15. Retro nostalgii i rekonstrukcja

Rozmówcy dyskutują o retro nostalgii i rekonstrukcji starego materiału literackiego na temat dziewczęcej godności.

Szukaj w treści odcinka

Znaleziono 5 wyników dla "Olu"

Nie wiem, może ty Olu, jak myślisz?

Nie idealizujemy go, mówiąc, że ono nie jest poddane tej presji płci, no bo dziewczynka jest też opresjonowana już co najmniej w podstawówce od pierwszej klasy, jeżeli nie wcześniej w przedszkolu, prawda?

I chciałabym, żebyśmy trochę o tej estetyce, bo ty Olu też w swoim tekście w Dzienniku Literackim piszesz troszeczkę o tej takiej specyficznej estetyce dziewczyńskiej.

I czy to na przykład właśnie w tym młodym pokoleniu, wśród autorów publikujących w tych zinach, o których na przykład Olu wspominałaś, założy się, że to jest problematyzowane?

No właśnie, fajnie, że tutaj przywołałaś tę figurę chłopczycy, bo to też pokazuje, że ta dziewczyńskość też ewoluuje jakoś i zmienia, przynajmniej w kulturze, te swoje reprezentacje.