Mentionsy

My chcemy pokazać, że kryje on wiele innych odcieni i dlatego zapraszamy Cię na Drugi rzut OKA, autorski podcast OKO.press, w którym pytamy, dyskutujemy i podważamy, nie zadowalając się ogólnikami.

Jest to Jarosław Gwizdak, prawnik, pełnomocnik ministra sprawiedliwości do spraw otwartości, sądownictwa, wcześniej sędzia i fanatyk otwartości i zmian w administracji publicznej.

Przyjazność wobec sędziów, którzy statystycznie według raportu NIK mają na przykład cywiliści, czyli sędziowie zajmujący się sprawami cywilnymi, takimi sprawami dnia codziennego, po 800 spraw w swoim referacie, z takim odchyleniem, że z reguły miewają więcej, bo to jest średnia wartość, no to też ten wymiar sprawiedliwości on jest nieprzyjazny ani dla obywatela, ani dla osób, które go sprawują, czyli sędziów.

I też trochę nieprzyjazny dla ławników, też obywateli.

Ja też przygotowując taką pierwszą analizę właśnie pozycji ławników w systemie polskim, polskiego sądownictwa, troszkę pojeździłem, pochodziłem po sądach.

Czyli też to były sprawy, gdzie na przykład udział profesjonalnych pełnomocników był niższy.

A co ty możesz zrobić jako pełnomocnik Ministra Sprawiedliwości w tych obszarach?

Czy masz w ogóle jakąś możliwość na przykład opłacania czy zwiększania budżetu dla pracowników sądów?

No to jest taki jeden z moich koników i to kwestia prostego języka, czy też języka zrozumiałego, no to też przez jakiś czas trochę, nie mówię, że spędzało mi sen z powiek, ale bardzo chciałem się tym zająć.

Myśmy też, w moim życiu zawodowym pracuję też w takiej fundacji, która się nazywa Instytut Prawa i Społeczeństwa i między innymi wydawaliśmy kiedyś taki podręcznik dla seniorów dotyczący tego, no, pewnego bezpieczeństwa prawnego.

Sędziom niczego nie wolno i nie można kazać, od nich wymagać na tym poziomie, ale tak jak powiedziałem, poziom rekomendacji, poziom przypomnienia tego, że ta komunikacja powinna być dostosowana do obywatela, zwłaszcza kiedy on nie ma pełnomocnika, to są kluczowe rzeczy.

Czasem jest takie przekonanie, każdy prawnik myśli, że wszyscy wokół są prawnikami, lekarz myśli, że są lekarzami, więc używa tego już swojego języka zawodowego, branżowego, jakiegoś metajęzyka.

Tymczasem te lekcje wyciągnięte właśnie z tych czasów zbliżenia pewnego środowiska, nazwijmy to sędziowskiego, ale też ogólnie prawników, oczywiście no...

Teraz porozmawiajmy o ławnikach, bo to jest też ważny czynnik osobowy w wymierzaniu sprawiedliwości.

Powiedziałeś w kilku wywiadach, że chcesz, żeby bycie ławnikiem było sexy.

Ale nie możemy zapominać o tym obywatelu, który już w tym systemie wymiaru sprawiedliwości jest, czy też bywa, czyli o ławniku.

Natomiast to jest też kwestia komunikacji i czytelności pewnych reguł.

Wiem o sprawie, jest też niesamowicie bulwersująca i bardzo faktycznie przyjrzę się, jak ona też jest komunikowana opinii publicznej, bo to jest niezwykle ważne.

Ale wróćmy jeszcze do tych ławników.

Wróćmy do naszych ławników i wróćmy właśnie do Anny Marii Wesołowskiej, bo to króciutko.

I podczas jednego ze spotkań jeden z ławników powiedział do mnie, ale wie pan, że tamci ławnicy tylko siedzieli i oni się nie odezwali.

Obejrzałem, mówi ten pan ławnik zresztą, kilkadziesiąt odcinków, cały czas czekając, żeby ten ławnik zabrał głos.

Powiedziałem, no zajmuję się między innymi tą kwestią właśnie przywrócenia jakości i tej instytucji ławników też trochę do debaty publicznej.

Znaczy nie gra ten pierwszy punkt obywatelskiej świadomości, że ławnik w orzekaniu jest równy sędziemu.

Ale te osoby, mnie się też zdarzyło sądzić z ławnikami, osoba po mojej lewej, po prawej stronie, obywatel.