Mentionsy

Narwal, morski jednorożec, w istocie jest tworzeniem tak surrealistycznym, że o wiele łatwiej byłoby uwierzyć w konia z rogiem.

Narwale żyją w najtrudniejszym dla ssaka siedlisku, w lodowatej wodzie, która zamarzając zamyka im dostęp do powietrza.

Zapraszam na niebywale fascynujący odcinek o narwalach.

Najbardziej charakterystyczną cechą narwala jest oczywiście jego róg.

A trzeba dodać, że jest to zaskakująco długie życie, narwale dożywają bowiem nawet 100 lat.

Badania wskazują, że pozbawione kła samice narwali żyją dłużej mimo obciążania organizmu wieloma ciążami.

Ale czy narwale muszą w ogóle się przed kimś bronić?

Łatwo wyobrazić sobie opływowego narwala, który rozpędza się w wodzie i niczym torpeda taranuje zagrażające mu stado orek, kieł wbija się w któreś ciało, reszta orek ucieka w popłochu.

Nie mamy więc jak dotąd żadnych obserwacji ani śladów na ciałach orek, które potwierdzałyby, że narwale jakkolwiek próbują się bronić.

No ale ząb narwala ma kompletnie inną naturę niż poroże jeleniowatych, które jest co prawda zbudowane z kości, ale kiedy zakończy się faza ich wzrostu, całkowicie obumiera, dzięki czemu zwierzęta mogą się nimi bezboleśnie zderzać.

Tymczasem ząb narwala posiada długi, solidny nerw biegnący przez całą jego długość.

To unerwienie sprawia, że kły narwali nie są również tym samym, co ciosy słonia, które anatomicznie są faktycznie zębami.

I chociaż rzeczywiście zdarza się zaobserwować samce narwali, które nad powierzchnią wody krzyżują swoje kły, nie jest to jednak walka, jakiej można byłoby się spodziewać po ważących półtorej tony uzbrojonych zwierzęciach.

Znaleziono również czaszkę narwala z tk...

Nie znamy historii tych urazów, skoro jednak blizn nie znajduje się na głowach samic i młodych osobników, można obstawiać z dużym prawdopodobieństwem, że walki, jakkolwiek wyglądają, są jakimś elementem życia Narwali.

Największy problem w jednoznacznym ustaleniu istoty posiadania takiego długiego zęba jest fakt, że Narwale żyją w tak skrajnie nieprzyjaznych dla człowieka miejscach, że trochę nie ma jak ich badać.

W zimowych obszarach bytowania narwali w Arktyce zwykle nie więcej niż 3% powierzchni stanowi otwarta woda.

Narwale pojawiają się tam na moment, żeby wziąć kilka oddechów, a potem znikają w głębinach, żeby polować, szukać partnera, a być może toczyć walki o samice, o których wciąż nie wiemy.

Narwali niestety, albo na szczęście, nie da się utrzymywać w niewoli, są na to zbyt delikatne.

po strukturze zęba rozpoznać z jakiego regionu dany narwal pochodzi.

Co ciekawe i pewnie mimo takiemu ogólnemu wyobrażeniu, że to są super rzadkie zwierzęta, to narwale mają status ochrony LC, czyli najmniejszej troski i inuitom nadal wolno na nie polować na określonych warunkach.

Ciekawym argumentem, dlaczego spożywanie narwali jest nadal ważnym elementem kultury inuickiej jest fakt, że skóra tych zwierząt jest bardzo bogata w witaminę C. Wykorzystują oni tzw.

I ta cecha narwala decydowała o ludzkim życiu albo śmierci, no bo w warunkach, w których nie ma witaminy C, szkorbut jest bardzo poważnym zagrożeniem.

Zęby narwali mają jednak na szczęście inny rodzaj wrażliwości, a do tego bonus, przedziwny i niespodziewany.

Narwale potrafią zębami wykryć zmiany w zasoleniu wody.

Przetrwanie narwali zależy od sprawnego lokalizowania otworów w pokrywie lodowej przez które będą mogły zaczerpnąć powietrza.

No ale co więcej, takie przeręble, zwłaszcza jeśli jest ich niewiele w okolicy, to są chętnie wykorzystywane przez drugiego arcywroga narwali, czyli niedźwiedzia polarnego.

Przeprowadzono eksperyment, w którym zakładano narwalom na kły specjalne przezroczyste plastikowe pokrowce, w których powoli minimalnie zwiększano zasolenie.

Kiedy przyjrzymy się głowie dorosłego samca narwala widać wyraźną asymetrię.

Tymczasem okazuje się, że na tym kończą się zęby pana Narwala.

Skoro jednak narwale pozbyły się zębów w toku ewolucji, najwyraźniej wystarczają im same miękkie dziąsła.

I chociaż w pierwszym odruchu znowu oczami wyobraźni można zobaczyć zgrabnego rybiego szaszłyka, to taka strategia nie miałaby sensu, no bo pan Narwal nie miałby jak tych nabitych na ten kieł ryb potem ściągnąć.

Narwale polują w niewiarygodnych głębinach.

Narwale emitują kliknięcia o częstotliwości do 200 kHz, jedne z najwyższych wśród waleni, dzięki czemu są wyjątkowo precyzyjne w lokalizowaniu zdobyczy w ciemnych lodowatych głębinach.

200 kHz niewiele mówi, więc dla lepszego zobrazowania, jak niezwykłe jest to zjawisko, żeby wygenerować fale o takiej oscylacji, narwal emituje szokujące 500 kliknięć na sekundę.

Poza echolokacją, narwale są bardzo rozgadane towarzysko.

No ale zanurzanie się na głębokość przekraczającą półtora kilometra i wynurzanie w ciągu 20-25 minut celem zaczerpnięcia oddechu naraża ciało narwala na niewiarygodne przeciążenia i wymusza na ich układzie krwionośnym niebywałą elastyczność.

Narwale posiadają również zdolność selektywnego wyłączania dopływu krwi do mniej istotnych narządów podczas nurkowania.

Stres jest dla narwali szczególnie niebezpieczny, bo wywołuje tzw.

Narwal wystraszony przez człowieka czy orkę próbuje uciekać, macha szybko płetwami, a wówczas jego serce z powodu niezidentyfikowanego błędu systemowego zaczyna zwalniać jak przy nurkowaniu.

U blisko 3% samców kieł nigdy nie wyrasta, za to niecały 1% narwali posiada podwójne ciosy.

Wiadomo o jedynie 20 zachowanych w różnych muzeach na świecie czaszkach narwali z podwójnym kłem.

Narwale wykazują wyjątkowo niewielkie zróżnicowanie genetyczne, a że osobniki z różnymi anomaliami uzębienia mogą się normalnie rozmnażać, całkiem dobrze utrwaliły się one w populacji.

Samica narwala rodzi pojedyncze, młode co około 3 lata.

Cała światowa populacja narwali według danych IUCN liczy jedynie około 170 tysięcy osobników i dzięki tej całkiem niezłej rozrodczości jest raczej stabilna, choć niestety bardzo podatna na zagrożenia związane ze zmianami klimatycznymi i antropopresję.

Poza tym ocieplanie się wód pozwala orkom polować coraz bardziej na północ, co zwiększa śmiertelność narwali.

Najbliższymi krewnymi narwali i jedynymi poza nimi członkami rodziny narwalowatych są białuchy.

Hybrydy Narwal-Białucha, nazwane z angielskiego Narluga, posiadają zęby w paszczy podobnie jak Białucha, ale są one dużo dłuższe i o dziwnym kształcie, chociaż nie tak dziwnym jak ząb Narwala.

Mają jednolity, popielaty kolor, ciemniejsze od białuchy i bez charakterystycznych dla narwala plamek.

Co ciekawe, narwale, chociaż ciemne za młodu, często siwieją z wiekiem.

I wzięła się od tego, że narwale lubią pływać brzuchem do góry, a ich ubarwienie kojarzy się z topielcem.

W XV-wiecznej Europie róg jednorożca, identyfikowany dziś jako ząb Narwala albo rzadziej Morsa, bo spiralny skręt chła Narwala był uznawany za cechę charakterystyczną dla rogu jednorożców.

Ząb Narwala trafiał do Europy przez bardzo długie i ryzykowne szlaki handlowe.

Współcześnie również zdarza się, że kieł Narwala wywołuje sensację.

Dwóch pracowników, w tym jeden Polak, rzucili się w pogoń za nożownikiem i nie zważając na groźbę detonacji ładunków wybuchowych, mężczyźni chwycili za pierwsze co im wpadło w ręce, w przypadku Łukasza była to ozdobna metalowa włócznia, a drugi mężczyzna, Daryn, ściągnął ze ściany półtora metrowy kieł Narwala.

No więc podsumowując, tajemnica Zęba Narwala pozostaje nadal nie do końca wyjaśniona.