Mentionsy

Otwieramy akta Czesława Bojarskiego, mistrza fałszowania banknotów.

Rodakowi postanowił pomóc niejaki Czesław Bojarski.

Ten zaś od razu wydał Bojarskiego.

Pan Bojarski?

Czym pan się tu zajmuje, panie Bojarski?

Tak, to jest Czesław Bojarski, panie komisarzu.

Czesław Bojarski, urodzony w Polsce, posiadający obywatelstwo francuskie, podejrzany o fałszowanie banknotów wydawanych przez Narodowy Bank Francji.

Panie Bojarski.

Czesława Bojarskiego zatrzymano w 1964.

Mówi żona Czesława Bojarskiego.

Sztabki i obligacje zarekwirowano na pokrycie strat spowodowanych przez Bojarskiego.

Ostatecznie jednak ani policja, ani specjaliści z jednostki do walki z fałszerstwami nie poznali metody Bojarskiego.

Czesław Bojarski pewnie byłby z tego dumny.

Co wiemy na pewno, a czego możemy się domyślać o życiu Bojarskiego, zanim stał się tym legendarnym fałszerzem?

Bojarskiemu to się nie udało.

Nie możemy stuprocentowo zanegować takiej hipotezy, natomiast ona nie znajduje potwierdzenia ani w faktach, ani moim zdaniem też w sposobie działania Bojarskiego.

To też niesamowita operacja, o tym się często zapomina, ale no tutaj pamiętajmy, że jednak Bojarski działał w przeciągu kilkunastu lat, tak więc te straty, które szły też w miliony franków po denominacji, one się rozłożyły na dłuższy czas i tu nie ma takiego jednego punktu,

Który byłby atrakcyjny dla służb, natomiast ten wątek służb nie jest taki zupełnie wyscany z palca, bo wiemy, że wspólnik Bojarskiego, Antoni Dowgiert, polski emigrant, był przez pewien czas tajnym współpracownikiem francuskiej służby wywiadu i kontrwywiadu.

Przecież oceniany bardzo marnie i niezwiązane to było akurat z tym jego udziałem w fałszerstwach dokonywanych przez Bojarskiego.

Skoro jesteśmy przy osobie, która doprowadziła do upadku właściwie Bojarskiego, pan w swojej książce Przekręt pisze jednak, że ten upadek zaczął się już trochę wcześniej, bo już w roku 1962.

Po pierwsze zauważmy, że właściwie od początku lat 50. do właśnie do aresztowania w 1964 roku Bojarski ten swój proceder uprawia.

Jeżeli do tej pory Bojarski fałszował głównie tzw.

Bardzo nowoczesny banknot, naprawdę jednak na tamte czasy jeden z najnowocześniejszych, może nawet przekraczający zabezpieczeniami ówczesne dolary, ale Bojarski złamał i ten kod i rzeczywiście robił świetne, świetne podróbki.

Ale jednak ta produkcja była dość trudna, upłynnianie było pracochłonne, Bojarski miał taki zwyczaj, że jeździł w ogóle nocnymi pociągami po różnych miejscach Francji.

Bojarski postanowił pomóc koledze i zaryzykował, wciągnął go po prostu w kwestię upłynniania tych franków.

I Dovgiert ok, mniej więcej tego przestrzegał, a po kilku miesiącach na tyle się rozochodził, że wciągnął do tego procederu, właściwie samowolnie chociaż poinformował o tym Bojarskiego, który się zgodził, swojego szwagra, Aleksego Szuwałowa, emigranta rosyjskiego, z tej antybolszewickiej emigracji rosyjskiej, dość silnej we Francji już od lat międzywojennych.

No właśnie, skoro jesteśmy przy wpadce, człowiek, który ujął Bojarskiego.

Zresztą na sprawie Bojarskiego zrobił sporą karierę.

Zatrzymano te dwie osoby, oni szybko zdradzili, że ich pracodawcą był Czesław Bojarski i już na początku 1964 roku doszło do zatrzymania również Bojarskiego, który po krótkim wahaniu przyznał się do wszystkiego.

No i wtedy już dowody po prostu były, Bojarski pękł i już przez wiele miesięcy z wielkim znastwem i uzdumieniu i podziwowi przesłuchujących go policjantów i urzędników zdradzał tajniki swojego rzemiosła.

Po wyjściu z więzienia już nie był tym samym Bojarskim.

Tam jeszcze wydawało się, że właśnie uda się znowu oszukać system i tę skrytkę, czy te pieniądze przechować, ale właśnie w wypadku takim losowym i te pieniądze przepadły i zostały w poczet długów, które narobił dla państwa bojarskiej zaliczone.

Słyszał pan kiedykolwiek o fałserzu, który formatem dorównywałby Bojarskiemu?

I oczywiście można się spierać, czy pod względem takim artystycznym ich podróbki były lepsze czy gorsze, ale jeśli chodzi o takie zestawienie walorów artystycznych ze skutecznością działania, to moim zdaniem Czesław Bojarski tutaj bije ich wszystkich na głowę.

Czy Bojarski to jest taki przestępca, o którym myśli się trochę z sympatią?

Dzisiaj te podróbki Bojarskiego, tych stu frankówek głównie, są droższe na aukcjach niż oryginalne, historyczne nawet te stu frankówki napoleońskie.

Czy Bojarski został bohaterem popkultury?

W 66. bodajże roku powstała taka komedia z Jeannem Gabenem, która była luźno inspirowana historią Bojarskiego.

W mediach, później też w różnych wspomnieniach komisarzy policji czy bankowców Bojarski się pojawiał.

W tym roku, w styczniu, odbyła się premiera francuskiego dramatu biograficznego, Sprawa Bojarskiego, którego reżyserem jest Jean-Paul Salomé.