Mentionsy
Alfabet Wojtusika
Alfabet Wojtusika
28.05.2026 22:05

#248 Grażyna Plebanek i „Pola”, czyli opowieść o życiu Apolonii Machczyńskiej-Świąte

Odcinek #248, w którym siedzimy z Grażyną Plebanek w Filii nr 3 Biblioteki Kraków i rozmawiamy o książce „Pola. Ukryte życie Apolonii Machczyńskiej-Świątek”.


Od początku przyglądamy się P jak poszukiwaniom dziennikarskim i literackim. Grażyna Plebanek z zasłyszanych w dzieciństwie S jak słów, z rodzinnych opowieści, dokumentów próbuje opowiedzieć nam o Ż jak życiu swojej babci, Apolonii Machczyńskiej-Świątek.

Pojawia się biologiczna M jak matka, kolejne D jak dokumenty I mnóstwo P jak pytań bez odpowiedzi. Zastanawiamy się nad tym, jak wyglądała relacja Apolonii z Henrykiem i Krystyną.  Przyglądamy się punktom zwrotnym w biografii. Pojawia się P jak pokoleniowa cisza i wątek nie przekazywania traumy kolejnemu pokoleniu. 

Szalenie ważny w tym odcinku jest temat prawa do opowiadaniu cudzej historii i odpowiedzialności za opowieść.
 
Sporo w tym spotkaniu jest słów na literę P. W końcu to przecież życie P jak Poli interesuje nas dużo bardziej niż mit jej śmierci. 
 
Na końcu okazuje się, ż Apolonia sprawia, że czytelnicy otwierają się na to, o czym milczą ich domy.

Grażyna Plebanek Apolonii Machczyńskiej-Świątek Hanna Kral Cadyk Wary Łukasz Wojtusik Krzysztof Warlikowski Izabeli Czartoryskiej Grażyną Plebanek Warlikowski Kamel Daoud Kamel Dałud Kamila Dałuda Agora Krall

Rozdziały (10)

1. Introdukcja i opowieść o Apolonii Machczyńskiej-Świątek

Podcast z Łukasza Wojtusika przedstawia nową książkę Grażyny Plebanek o Apolonii Machczyńskiej-Świątek, ukrytej historii polskiej bohaterki.

2. Rozmowa z Grażyną Plebanek

Grażyna Plebanek opowiada o swoim poszukiwaniu Apolonii Machczyńskiej-Świątek i procesie tworzenia jej historii.

3. Stworzenie historii Apolonii Machczyńskiej-Świątek

Plebanek opowiada o procesie stworzenia historii Apolonii, w tym relacjach z jej rodzicami i drugą rodziną.

4. Dokumenty i poszukiwania

Plebanek opowiada o poszukiwaniu dokumentów i procesie tworzenia historii Apolonii na podstawie znalezionych materiałów.

5. Fikcyjne elementy i proces tworzenia

Plebanek opowiada o fikcyjnych elementach w swojej książce i procesie tworzenia historii Apolonii.

6. Traumy i odpowiedzialność

Grażyna Plebanek opowiada o swoim podejściu do pisania książki o Poli, jej babci, i o trudnościach związanej z opowiadaniem historii rodzinnej. Rzuca światło na odpowiedzialność pisarza i reporterów w opowiadaniu o innych.

7. Historia i literatura

Rozmowa o rolach pisarza i dziennikarza, a także o odpowiedzialności za opowiadanie historii innych ludzi. Plebanek podkreśla znaczenie dokumentacji i prawdziwych źródeł w pisaniu.

8. Codzienność i trauma

Plebanek opowiada o znaczeniu codziennego życia w opowieściach i o trudności zebrań historii swojej babki. Rzuca światło na relacje i trauma związane z opowieścią o Poli.

9. Rozważania o rozmowach i historii

Plebanek opowiada o otwartych rozmowach podczas spotkań, które przekształcają się z historii fikcyjnej na emocjonalne i prywatne tematy. Rzecz odkrywa wartość literatury jako narzędzia do przekazywania historii rodzinnej.

10. Zakończenie rozmowy

Plebanek podziękowuje za rozmowę i zaprasza do podpatrywania dalszych rozmów w programie. Podaje informacje o sposobach wspierania projektu.

Szukaj w treści odcinka

Wyczyść
Znaleziono 4 wyniki dla "Warlikowski"

I pomyślałam zresztą jako pisarka, że ja bym się była w stanie zmierzyć z czymkolwiek, czego bym nie odkryła, bo nawet gdyby się okazało, że to była prawda, to co napisała Krall, potem się okazało, że to nie była prawda, no ale gdyby nawet tak się okazało, gdyby nawet cała ta rzeczywistość przypominała to, co zrobił Warlikowski potem, również jakby skazując mojego pradziadka na bycie zbrodniarzem.

To tylko dookreślmy, że chodzi i mówimy tutaj o tekście kultury Krzysztofa Warlikowskiego, słynnym spektaklu Apolonia.

Warlikowski wziął historię Poli jako jeden z elementów tak naprawdę swojej teatralnej opowieści.

Krzysztof Warlikowski także mógł do niej zekręć i mógł powiedzieć, nie wiem, napisać, pomyliłem się, źle wykorzystałem historię, którą usłyszałem albo o której przeczytałem.

Ostatnie odcinki