Mentionsy
416. Wyczerpujące się rezerwy wzrostu gospodarczego w Polsce. Jak temu zaradzić? - prof. Leszek Balcerowicz
Wykład profesora Leszka Balcerowicza zorganizowany w ramach Jesiennej Szkoły Leszka Balcerowicza, 25 listopada 2012, Warszawa [1h33min]
https://wszechnica.org.pl/wyklad/wyczerpujace-sie-rezerwy-wzrostu-gospodarczego-w-polsce-jak-temu-zaradzic/
Tematem wykładu profesora Leszka Balczerowicza był długofalowy wzrost gospodarczy. Mówił o tym jak ważna dla zwykłego człowieka jest wolność gospodarcza – wolna praca, własność prywatna, wolny rynek. Podkreślał, że sama demokracja nie zagwarantuje nam tej wolności, że trzeba jej bronić przed zawężaniem, przed nadmiernie rozbudowanymi wpływami państwa, etatyzmem. Profesor mówił o wahaniach cyklicznych jakim podlega gospodarka, o wzrostach i załamaniach. Zaznaczył jednak, że najważniejszym zagadnieniem współczesnej ekonomii powinien być długofalowy wzrost gospodarczy. Z historii wiemy, że jakieś 400 lat temu większość ludzi na świecie żyła na podobnym poziomie. Jak doszło do tak wielkich dysproporcji, różnic w jakości życia, jakie mamy teraz? 200 lat temu kraje zachodnie weszły na drogę stałego wzrostu gospodarczego. Reszta została w tyle. Chiny i Indie mają ok 200 lat opóźnienia w stosunku do Zachodu. Ich rozwój ruszył w latach ’70. Europa Wschodnia nie była aż tak w tyle, choć rozwijała się wolniej niż Zachód. Polska zaczęła nadrabiać po roku ’89. Jakie więc są przyczyny tego, że jedne państwa trwają w stagnacji, inne rozwijają się wolno, a jeszcze inne pędzą do przodu? Jak państwa biedne mają polepszyć swoją sytuację? Według profesora Balczerowicza systematyczna pomoc krajom ubogim jest gorsza od choroby, bo podtrzymuje złe rządy, rodzi korupcję i uzależnia kraj od pomocy z zwnątrz. Odkrycie bogactw naturalnych również nie jest dobrą drogą do osiągnięcia długofalowego wzrostu gospodarczego. Są to łatwe pieniądze, które potrafią być bardzo niebezpieczne i dla rządzących i dla rządzonych, bo wypierają reformy. „Zasoby naturalne, zewnętrzne transfery i inne dary nie zależne od wysiłku i pracy człowieka, nie są substytutem dla systematycznego wzrostu gospodarczego.” Profesor mówił o konsumpcjoniźmie, jako o wyrazie masowych pragnień społeczeństwa. Według niego tylko systematyczny wzrost gospodarczy realizuje te pragnienia i jest odpowiedzią na nie. Poza tym wzrost taki potrzebny jest państwu do budowania jego prestiżu, siły wojska, itd. Naturalna cykliczność gospodarki to czasowe załamania i okresy szybkiego wzrostu. W trakcie wykładu dowiadujemy się od czego zależą i jak szkodliwe dla gospodarki są głębokie, wieloletnie załamania.
Kryzysy gospodarcze często mylnie kojarzone są z kapitalizmem i wolnym rynkiem. W systemie tym zachodzą przyspieszenia i spowolnienia gospodarki, wzrosty i upadki, są to jednak procesy podlegające naturalnej sile stabilizującej. Według profesora Balcerowicza fałszywe jest przekonanie, że gospodarka wpada w dołki z których bez pomocy polityki państwa nie byłaby w stanie sama wyjść. Największe załamania gospodarcze, katastrofy humanitarne zdarzały się w systemach nierynkowych, gdzie władza polityczna była nie ograniczona (Chiny za czasów Mao Tze Tunga, Stalinizm, Polska za czasów Gierka) Lord Acton (angielski myśliciel XIXw) powiedział: „Każda władza deprawuje, a władza absolutna deprawuje absolutnie.” Ograniczenie władzy politycznej tak, żeby nie mogła szkodzić jest zasadniczym zabezpieczeniem przed polityką katastrofy i przed głębokim załamaniem gospodarczym. Najważniejszą funkcją jako powinno pełnić państwo jest rola tzw. „nocnego stróża”
Dyskusja i pytania z sali
Znajdź nas:
https://www.youtube.com/c/WszechnicaFWW/
https://www.facebook.com/WszechnicaFWW1/
https://anchor.fm/wszechnicaorgpl---historia
https://anchor.fm/wszechnica-fww-nauka
https://wszechnica.org.pl/
Szukaj w treści odcinka
Ostatnie odcinki
-
897. Co nam zostało z Mendla i Morgana? / prof....
23.02.2026 09:51
-
896. Mysz w depresji? Czego mogą nauczyć nas zw...
19.02.2026 09:57
-
895. Opowieści znad stawu cz. 5 / Bartosz Popcz...
17.02.2026 10:20
-
894. Opowieści znad stawu cz. 4 / Bartosz Popcz...
13.02.2026 09:17
-
893. Działania na rzecz bioróżnorodności w nowe...
11.02.2026 09:06
-
892. Twierdzenie matematyczne na miarę nagrody ...
09.02.2026 11:11
-
891. Ptaki na dobre samopoczucie, czyli o wpływ...
07.02.2026 10:22
-
890. Opowieści znad stawu cz. 3 / Bartosz Popcz...
05.02.2026 08:28
-
889. Gruntowe pompy ciepła / Tomasz Rosiak z fi...
03.02.2026 08:09
-
888. Kartka w kratkę / Paweł Rafał Bieliński
23.01.2026 11:31