Rafał Brzoska vs Meta

To jest Fake News, ja nazywam się Iwo Stachaczyk, a moim gościem jest Marcin Jasiak z Agencji Mediateka i wykładowca na kierunku dziennikarstwa Akademii Humanistyczno-Ekonomicznej w Łodzi. Witaj. Dzień dobry. Marcin, tydzień temu mówiliśmy o wielkim sukcesie zbiórki Łatwo Ganga, ale dziś schodzimy na ziemię. Rafał Brzoska wygrał w sądzie z gigantem Meta. Poszło o to, że Facebook zarabiał na reklamy, które wykorzystywały twarz właśnie Brzoski do okradania ludzi. My często używamy słowa skam, ale wyjaśnijmy słuchaczom raz a dobrze, co to właściwie jest i jak działa. Dzięki Iwo za to pytanie i myślę, że to jest bardzo ciekawy temat na dzisiejszą audycję. I pytanie jest bardzo ważne i rozmowa też o tym wyroku Rafała Brzoski też jest bardzo ważna tak naprawdę dla nas wszystkich. Przede wszystkim skam to nie jest zwykłe kłamstwo. To jest dosyć precyzyjnie zaprojektowana pułapka, w którą my mamy wpaść.

Na przykład aplikację do zdalnego pulpitu. Więc generalnie chodzi o to, żeby wyłudzić od nas możliwość oddania klucza do naszego konta bankowego, do wykonania czegoś tak, jak oni chcą. I to jest właśnie jakby ta prawdziwa obraż skamu, czyli że fałszywa twarz, fałszywa obietnica, a niestety na samym końcu bardzo prawdziwa krodzież. I skala tego procederu niestety w reklamach, które w internecie jest bardzo duża. I właśnie Rafał Brzoska uderzył w to, że meta, właściciel Facebooka bierze za te reklamy i ich nie blokuje. Tak i tutaj postać właściciela InPostu, twórcy tej firmy jest bardzo ważna, bo on tą batalię prawną toczy już od dłuższego czasu. To nie jest to jakby temat, który pewnie bardzo grzeje media i nie jest temat, o którym mówimy, ale chciałbym właśnie, żebyśmy o tym mówili, bo to jest bardzo batalia, której bardzo potrzebujemy.

Na czym polega problem? Ponieważ na Facebooku, na przykład i Instagramie te reklamy pojawiają się bardzo często. Oczywiście tutaj Rafał Brzoska występuje w takiej roli, że on się tym zajął, no bo tam pojawił się wizerunek jego, jego żony, tak? Więc to jakby to była jedna rzecz, ale myślę, że akcję, którą prowadzi i kolejne wyroki, które udaje mu się zdobywać, będą miały działanie szersze. Chodzi o to, że portale, właściwie inaczej, właściciele social mediów nie reagują na zgłoszenia dotyczące szkodliwych, fałszywych, nieprawdziwych treści, tak? Więc ten wyrok, który zapadł kilkanaście dni temu, tak naprawdę w sądzie apelacyjnym w Warszawie, w którym sąd jasno orzekł, że właściciel portalu, czyli meta odpowiada za skam, tak, że tak jak powiedział Rafał Brzoska, to wyrok bez precedensu w skali Unii Europejskiej, tak, do tej pory jakby właściciele tych portali udawali, że to nie ich wina, tak, więc to jest bardzo ważny wyrok i żeby też była jasność, nie mówimy tylko o mecie, na przykład, nie wiem, na Twitterze reklam zachęcających nas do właśnie inwestycji ze znanymi postaciami, czy wykorzystującymi logotypy znanych, dużych polskich firm, jest naprawdę też bardzo dużo.

Brzoska przytoczył także znany już raport Reutersa, wedle którego meta zarabia krocie na tych szkodliwych reklamach. Około właśnie 10% ich przychodów w 2024 roku pochodziło ze skamów bądź zakazanych produktów. Mowa tu o kwocie blisko 7 miliardów dolarów. Co jeszcze wiemy z tego raportu o praktykach w imperium Marka Zuckerberga? Te dane tak naprawdę są w jakiś sposób przerażające. Przede wszystkim one na przykład mówią o tym, że użytkownicy co tydzień wysyłali średnio 100 tysięcy zgłoszeń dotyczących oszustw. 100 tysięcy zgłoszeń dotyczących oszustw, z czego 96% portal anulował, ignorował, mylnie odrzucał. Jest przedstawionych bardzo wiele konkretnych skamów celujących w obywateli w bardzo różnych krajach, tak?

I Meta stwierdza, że tylko kilkanaście procent tak naprawdę łamie ich regulamin, tak? Bardzo dużo wydano również pieniędzy na różne inicjatywy, niekoniecznie, to jest w ogóle zupełnie inny obecnie dzisiaj temat w sieci, I nie chcę tutaj tego w żaden sposób deprecjonować, ale na przykład, nie wiem, ćwierć miliona dolarów wydano na reklamy kryptowalut podszywającej się pod premiera Kanady, tak. To w ogóle była też bardzo głośna historia, tak. System nawet nie flagował tych reklam, tak, w żaden sposób nie zaskakiwał, tak, że I co najbardziej szokuje, że zwykłe konta, nasze, moje, twoje, naszych małych firm, często za proste błędy, tak? Są często banowane, ograniczona jest im możliwość emisji, zatrzymywane i tak dalej.

A tutaj mamy firmy, które wydają na reklamę tak ogromne sumy, że potrafią otrzymać nawet 500 ostrzeżeń, zanim meta je zablokuje, tak? I to pokazuje tą dużą niesprawiedliwość, która tam... Jakby w tle tego wszystkiego się odbywa, tak? To pokazuje, że pieniądze oszustów są jakby ważniejsze niestety dla właściciela portalu niż bezpieczeństwo. No to właśnie, jak rozpoznać, że to jest oszustwo? O tym mówiliśmy już wielokrotnie i te zasady się nie zmieniają i cały czas będziemy je powtarzać, tak, że pamiętajmy o tym, że żadna duża państwowa spółka, żadna firma, którą znamy, żaden milioner, żadna znana postać nie oferuje pewnego zysku bez ryzyka, tak, nie ma takich ofert, w ogóle nie ma zysku bez ryzyka, tak, więc jeżeli coś takiego widzimy, to jeszcze tym bardziej widzimy, że jeśli nam się dowie się tutaj jako sponsorowany post, no to to powinno być dla nas bardzo duże ostrzeżenie, tak,

Jeżeli widzimy jakieś drastyczne zdjęcia, czasem właśnie też w otoczeniu znanych nazwisk, to też może być skam, tak. Nie klikajmy, nie sprawdzajmy z ciekawości, tak. Tak naprawdę to często nasza ciekawość prowadzi nas do miejsc, w których, no, możemy zostać zmanipulowani. Po prostu na to uważajmy, tak. Czyli wygrane Abrzoski to nasze wspólne bezpieczeństwo? Jest oczywiście kilka interpretacji, że te wyroki muszą być teraz potwierdzone jeszcze w Unii Europejskiej. Znając życie, no koncern Meta, który jest koncernem działającym tutaj na terenie Unii Europejskiej, oczywiście on powinien działać według naszego prawa, ale wiadomo, że jest ze Stanów Zjednoczonych, będzie pewnie się przed pewnymi rzeczami bronił, ale